Якутские буквы:

Якутский → Русский

килбиэн

1) блеск, сияние; үрүҥ көмүс килбиэнэ блеск серебра; 2) перен. доблесть, слава; кыайыы-хотуу килбиэнэ слава победы.

Якутский → Якутский

килбиэн

  1. аат.
  2. Туох эмэ сырдык күлүмүрдээһинэ, сандааран көстүүтэ; сардаҥа туохтан эмэ тэйэн чаҕылыйыыта (үксүгэр күн, ый туһунан этэргэ). Блеск, сияние чего-л. очень яркого; отблеск лучей (солнца, луны)
    Кыраман хараҥа саҕахха, Килбиэнин ууга ыһыкта, Эдэр ый үүнэн таҕыста. С. Данилов
    Күн …… Сандаара чаҕыллар килбиэнэ Кууланы күлүмнэппэт. И. Эртюков
    Күн киирэр килбиэниттэн кыыспыт былыттар түргэн баҕайытык халлаан устун усталлара. Г. Николаева (тылб.)
  3. Күлүмүрдээн көстөр уһун синньигэс балаһа. Блестящая узкая, длинная полоса чего-л.
    Хотуур иэдэһин курдук килбиэн улам кэтирээн истэ. Онтон Талба [үрэх] соҕотохто толору арыллан нэлэс гына түстэ. Амма Аччыгыйа
    [Баанча] оҥочотун суола, күөх килбиэн буолан, үс муннуктанан тараадыйар уонна кыараҕас үрэх икки кытылыгар иҥнэн түллэҥнии мөхсөр. Л. Попов
  4. көсп. Хорсун, хайҕаллаах быһыы, албан аат. Мужество, доблесть, слава
    Быыһаныы бу күнүн килбиэнин Былаҕай былыта саппатын. Күннүк Уурастыырап
    Кугасчаан ол да буоллар тиһэх күнүгэр олох иһин охсуһууга килбиэнин көрдөрдө. Н. Заболоцкай
  5. даҕ. суолт.
  6. Чаҕылхай, күлүмүрдээн көстөр. Блестящий, сверкающий
    Килбиэн ыйы ыллаары Кистээн көрө турбутум. П. Тобуруокап
    Үрэх дьэрэлик килбиэн долгуннара ый күлүгүн курустаал иһит курдук үлтү сынньан бытарыта ыһаллар. А. Федоров. Сандаарыччы күлэ турбут күһүҥҥү килбиэн күммүт, кэмчиэрийэр, кыбыстар курдук …… санньылыччы көрөн истэ. С. Федотов
  7. Туох да ото-маһа суох, ыраас. Без какой-л. растительности, чистый, гладкий
    Ыарыһах таба муҥнаах үөрүттэн быстан, килбиэн туундара ортотугар соҕотоҕун охто сытар. Н. Заболоцкай
    Бу үрэҕи өрө батан, хайа арҕаһыгар, туох да ото-маһа суох ыраас килбиэн сири булаҕын. «ХС». Тэҥн. килбэҥ

Еще переводы:

килбэҥ

килбэҥ (Якутский → Русский)

блеск; күн килбэҥэ блеск солнца, солнечный блеск; ср. килбиэн.

блеск

блеск (Русский → Якутский)

м. 1. чаҕыл, килбэҥ, килбэйии; блеск молнии чаҕылҕан чаҕыла; 2. перен. килбиэн; блеск славы албан аат килбиэнэ; # во всём блеске туох баар килбиэнинэн, толору киэ-бинэн; с блеском килбиэннээхтик.

кимсис

кимсис (Якутский → Якутский)

кимис диэнтэн холб. туһ. Киллэмҥэ кимсиһэн киирсиини …… кимнээхтэр умнубут үһүлэр. Р. Баҕатаайыскай
Кыайыы килбиэн суолунан Өстөөхтөргө кимсиһэр. А. Абаҕыыныскай
Мүлгүннээх бөҕөстөр …… Кимсиһэн көрбөттөр. В. Тарабукин

киһиччэй

киһиччэй (Якутский → Якутский)

аат., сөбүлээб. Киһи диэн суолтаҕа туттуллар. То же мне человек (в неодобр. знач.)
Киэһээҥҥи халлааным Килбиэнэ диэбитим — киһиччэй эбит даа. П. Ойуунускай

күрсүс

күрсүс (Якутский → Якутский)

күрүс I диэнтэн холб. туһ. Көҥүлү, дьолу күрсүһэн ылар Күүтүүлээх кэммит Күөрэйэн кэллэ. Эллэй
Кырдьык иһин охсуһан Өрө күүрэн күрсүһэр, Кыайыы килбиэн суолунан Өстөөхтөргө кимсиһэр. А. Абаҕыыныскай

сахаччай

сахаччай (Якутский → Якутский)

поэт., көр саха
1.
1. [Симэхсин эмээхсин:] Көрөҕүт, көрбөккүт: Киэһээҥҥи халлааным Килбиэнэ диэбитим Киһиччэй эбит даа, Сандаархай халлааным Сандала диэбитим Сахаччай эбит даа. П. Ойуунускай

арыйыс

арыйыс (Якутский → Якутский)

арый диэнтэн холб. туһ. Киһи космоска тахсыбыт Килбиэн суолун арыйсыбыт Сир аргыһын сибикитэ Ситигирдик биллибитэ. Күннүк Уурастыырап
Кини Дьааҥы, Индигир сүнньүлэригэр кыһыл көмүстээх сирдэри арыйсыбыта, олор геологическай тутулларын үөрэтиигэ көмөлөспүтэ. «Кыым»

куустар

куустар (Якутский → Якутский)

куус диэнтэн дьаһ
туһ. [Куорат кыыһа] Бөдөҥ таастардаах Бөҕөх көмүһүнэн Мөлбөрө-дьолуо харытын Бобо куустарда. Өксөкүлээх Өлөксөй
Кыыспыт имнээх илин саҕах Кытыастар уокка куустарда, Уу ньуурунуун, оттуун-мастыын Умайар килбиэн дуйданна. Күннүк Уурастыырап

тэтэрт

тэтэрт (Якутский → Якутский)

тэтэр диэнтэн дьаһ туһ. Киэһээҥҥи саһарҕа килбиэнэ өрүс ньуурун тэтэрдэ саба халыйбыт. И. Гоголев
Күһүн барахсан сири-уоту тэтэрдэр. Н. Босиков
Эльвира туран түрүмүөҕэ көрүннэ, уоһун тэтэртэ, хааһын көбүтүннэ. Л. Попов

быыһаныы

быыһаныы (Якутский → Якутский)

быыһан II диэнтэн хай
аата. «Доҕоччуок, саллаакка тутууттан быыһаныы буолбут!» — диэн Бүөтүр Уйбааҥҥа үөгүлүүр. Амма Аччыгыйа
Быыһаныы бу күнүн килбиэнин Былаҕай былыта саппыта. Күннүк Уурастыырап
Бүгүн быыһаныы знамятын күөрэччи көтөхпүт кыһыл гвардеецтар этэрээттэрэ эн түөрт өттүгэр кэлэн тураллар. П. Филиппов. Тэҥн. быыһабыл