Якутские буквы:

Якутский → Русский

кимиэллээх

сильно действующий, крепкий; кимиэллээх тыл а) сильное, убедительное слово; б) слово, высказывание, имеющее глубокий смысл.

Якутский → Якутский

кимиэллээх

даҕ.
1. Иһиттэн күүстээх дьайыылаах; кимиилээх (тыасуус, айылҕа туһунан). ☉ Энергичный, наступательный, активный (о природных явлениях)
Соҕотох кини [тыраахтар] тыаһа кимиэллээх, Хочо иһэ дьигиһийдэ. А. Бродников
Күһүн, кэлэн иһэр кэм кэлэн иһэр курдук, кимиэллээх, ыксаллаах. В. Сыромятников
2. Олус уохтаах, хатан, итирдэр. ☉ Очень крепкий, хмельной, пьянящий. Кимиэллээх кымыһы Кэбирэх арыынан киэргэттим. Саха сэһ
1977
Кимиэллээх кымыс Итиригэ буолбут. ГДМ БМБ. Кистэлэҥ баар удьурхай хамсаҕа, Кимиэллээх арыгы таммаҕар. Р. Гамзатов (тылб.)
3. көсп. Чиҥ, кытаанах; куһаҕан дьайыылаах. ☉ Твердый, строгий; наступательный, агрессивный
Хамандыырдарын саҥата бастаан холку курдук эрээри, кэнникинэн кимиэллээх буолан биэрдэ. Г. Колесов
Ити суруйууга …… Данте кимиэллээх киҥэ-наара тарыйа тардыллыбыта. ЛВ МТА

Еще переводы:

кимиэллээхтик

кимиэллээхтик (Якутский → Якутский)

сыһ.
1. Дьулурҕатык; дьайыылаахтык. ☉ Решительно (наступать); сильно, основательно (воздействовать)
Баайдарбытыгар кимиэллээхтик кимэн киириэх тустаахпыт. Амма Аччыгыйа
Киэҥ туундараҕа Муустаах байҕал кимиэллээхтик да уһуурар эбит. А. Сыромятникова
△ Олус чопчутук чуолкайдык, күүстээхтик. ☉ Наступательно, убедительно, доказательно, очень точно
[Т. Сметанин] аҕыйах тылынан олус кимиэллээхтик, кимиэхэ баҕарар өйүгэр-санаатыгар түһэр гына этэн кэбиһэр. КНЗ ТС
2. көсп. Омуннуран-төлөннүрэн; олус көтөҕүллэн. ☉ Очень возбужденно, горячо; вдохновенно, с большим подъемом
Омар бүк түһэ-түһэ, Сулеймаҥҥа тугу эрэ кимиэллээхтик этэр. С. Руфов
Кимиэллээхтик ыллыыбын. М. Ефимов
3. көсп. Суостаахтык. ☉ Грозно
Дьонум өссө күүскэ дарбыйдылар, кимиэллээхтик саҥарталаатылар. Болот Боотур
Николай Артемьевич тохтуу түһэн баран, кимиэллээхтик ыйытар. П. Егоров
Төбөҕүн быһыам диэн кимиэллээхтик сирбиэтэнэр. П. Аввакумов

көрсүлүн

көрсүлүн (Якутский → Якутский)

көрүс диэнтэн атын
туһ. Олоххо ардыгар, эрэйи-кыһалҕаны элбэхтик көрсөн эбитэ дуу, ис истэриттэн кимиэллээх, дьыбардаах тыллаах-өстөөх дьону даҕаны көрсүллээччи. А. Бродников

кэскиллээхэй

кэскиллээхэй (Якутский → Якутский)

кэскиллээх диэнтэн нор
поэз. Киллэм сыһыы сирдэрим Киэлилэрин тухары Кэскиллээхэй үлэбит Кимиэллээхтик ньиргийдэ. П. Тобуруокап
Кэрэ-билэ доҕоттоор, Кэчигирэһэн тураммыт, Кэскиллээхэй тыллары, Кэпсэтиэҕиҥ, сэгэрдэр! Саха нар. ыр. III

тиҥсирийии

тиҥсирийии (Якутский → Якутский)

тиҥсирий диэнтэн хай
аата. Эр бэрдин тиҥсирийиитэ кимиэллээх буолааччы. Күннүк Уурастыырап
Торбос өллөҕүн аайы борокуруорга быһаарыы, докумуон биэрэ олоробут. Ынкыбыдылар кэлэ-кэлэ тиҥсирийии бөҕөлөр. П. Аввакумов

кибий

кибий (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Эмискээмискэ кылгас, бүтэҥи тыаһы таһаар. ☉ Производить порывистые, короткие глухие звуки (от удара, стука)
Кимиэллээх туйах тыаһа Кибийбитинэн барда. П. Ойуунускай
[Ат Үҥсүүтэ] Эт-этим дыгдайа иһиэр диэри эттээн кибийбитэ. М. Доҕордуурап

кимиэллээ

кимиэллээ (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Үрүт үөһэ үлтү ытый, оргут. ☉ Взбивать энергично, вспенить (напр., воду)
[Борохуот] Эрдиитин тарбаҕа кимиэллээн, Долгуну быһыта кырбаата. С. Васильев
2. көсп. Кимиэллээхтик, утарсар бокуой биэрбэккэ саҥар. ☉ Заболтать, говорить, не давая возможности возразить. Үлтү кимиэллээн, кими да сүгүн саҥардыбата

буһуку

буһуку (Якутский → Якутский)

даҕ. Тыаллаах, тымныы, хаардаах эбэтэр самыырдаах (күһүҥҥү, сааскы күн эбэтэр түүн туһунан). ☉ Ветреный, холодный, снежный или дождливый (об осеннем или весеннем дне или ночи)
Буһуку, самыырдаах түүннэргэ Бокуойа суох сапта турааччы — Мончууктаах уулары булааччы Моонньоҕон барахсан ханнаный? Күннүк Уурастыырап
Кимиэллээх күһүҥҥү буһуку күн Халлааҥҥа былыттар көһөллөр. Күннүк Уурастыырап

киллиргэччи

киллиргэччи (Якутский → Якутский)

сыһ. Бүтэҥи тыастаахтык, эрчимнээхтик, күүскэ (уу охсулларын туһунан). ☉ С глухим шумом, энергично, сильно (биться обо что-л. — о воде)
Байҕалым барахсан …… кимиэллээх долгуннарынан киллиргэччи охсо сытар. С. Тарасов
Өрүс …… түллэҥниир дохсун долгуннара кумах кытылга биир кэм киллиргэччи охсуллаллар. С. Никифоров
Арай тыал тыаһа, долгун кытылга киллиргэччи охсуллара иһиллэр. «ХС»

сүҥкэн

сүҥкэн (Якутский → Якутский)

даҕ. Улахан, баараҕай. ☉ Большой, огромный
Литератураҕа туох эмэ саҥаны киллэрии, литератураны тугунан эмэнэн байытыы — суруйааччы норуот иннигэр сүҥкэн өҥөтө. Софр. Данилов
Анныларыгар хоту дойду биир сүҥкэн, уордаах өрүһэ Хотун өрүс кимиэллээхтик устан дьалкыһыйар. В. Яковлев
Төрөппүттэр туттар быһыылара-майгылара оҕону иитиигэ сүҥкэн суолталаах. Дьиэ к. Тэҥн. сүндэ, сүүнэ

таһылдьый

таһылдьый (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Кимиэллээхтик дьалкый, бааллыр (баалы, долгуну этэргэ). ☉ Плескаться, колыхаться, биться (о большой волне)
Үрдүк долгун Үтэн кэллэ, Тааска аста, Таһылдьыйда. Күннүк Уурастыырап
Холкутук эппэлдьийэр байҕалым барахсан, Баттахпын имэрийэр сөрүүн сиккиэринэн Талыы бэйэтэ наҕыллык таһылдьыйар Тапталынан эрэ сырдыы иэйэн. В. Дедюкин
Муора үөһэ таһылдьыйар Былыттары курбуулаан. «ХС»