Якутские буквы:

Якутский → Якутский

кыбыттар

кыбыт 2, 5 диэнтэн дьаһ
туһ. Кырдьаҕас ыт [аан аһыллыбытыгар] оһох кэнниттэн ойон кэлэн, чуут быһа кыбыттара сыһан, таһырдьа нэмирис гынан хаалла. Амма Аччыгыйа
Эдэр киһи туртаччы кытарбыт тимири сирилии күөдьүйбүт кыһаттан уһун кытаҕаһынан кыбыттаран ылан, балтанан ыас курдук эллиир. С. Васильев
Кырылыйан турар кырдьыкка кыбыттаран, бэйэм да сатамматах сырыыбын сэмэлэнэн, сиилэнэн, буруйбун-айыыбын барытын баарынан, сиһилии билинэн, кэпсээн олоробун. Н. Борисов

кыбыт

туохт.
1. Туох эмэ икки ардыгар, кыараҕаска тугу эмэ иҥиннэрэ ас. Засунуть, впихнуть, всунуть что-л. в узкое место, щель
Сиэстэрэ иһэрин билэн, термометрын тиэтэйэн, сонун тас өттүнэн хонноҕун анныгар кыбыта охсон баран, тугу да билбэтэхкөрбөтөх курдук ньэмэллэн олорор. Суорун Омоллоон
[Даша] сиэркилэҕэ Ананий хаартыскатын кыбыта анньан туруорарын ылан, олорон эрэ уһуннук одууласта. М. Доҕордуурап
Халҕан быыһынан быыкайкаан аһаҕас харааран көстүбүтүгэр чороччу эриллибит кумааҕыны кыбыта оҕуста. А. Сыромятникова
2. Туох эмэ икки ардыгар ыга баттат. Прищемлять, зажимать, придавливать
Маҥан биэ баһын кыбыппыт (тааб.: сохсоҕо, чааркааҥҥа түбэспит кырынаас). Халҕаҥҥа тарбахпын кыбыттым. ПЭК СЯЯ
3. көсп., кэпс. Дьиэҕэр дьукаах олорт. Пустить к себе в квартиру жить кого-л., сдать угол кому-л.
Атын да санаалаах буолларгын Атаһым буоллаҕыҥ, Кыбыстыбакка-кыһаммакка, Кыараҕаскар кыбытан, Кыстаппыккар баһыыба! А. Софронов
Дьыл баччатыгар кэлэн дьукаах кыбытар ыал көстөрө да биллибэт. Н. Якутскай
Хайдах эмэ сүбэтин булаҥҥыт, аҕыйах ый устатыгар [бу киһини] кыбытыҥ. Болот Боотур
4. көсп., кин. Сүрүн тиэкискэ, уусуран, музыкальнай айымньыга быһа тардыылары, чаҕылхай этиилэри киллэрэн биэр. Делать вставки, вкрапления, отступления в основном тексте произведения
Онтон кэпсээн ханнык эмэ даҕааһыныгар ханнык эмэ поэт дуу, үөрэхтээх дуу эппитин букатын эн күүппэтэх, сонун өттүгүттэн аҕалан кыбытан кэбистэххинэ, ол хатат уотунуу саҕыллар. Н. Заболоцкай
[Оҕо] уус-уран бэргэн тыллары, ырыалартан-хоһооннортон сөптөөх кэрэ устуруокалары, сытааталары сөптөөх миэстэлэригэр кыбытан, киэргэтэн суруйуохтаах. СЛСПҮО
5. көсп., сөбүлээб. Ханнык эмэ дьыалаҕа кими эмэ эмиэ кыттыгастаах курдук көрдөр эбэтэр кыттыһыннар. Впутывать кого-л. во что-л. «Сүөдээр, эйигин аны ити бэлиитиктэр дьыалаларыгар кыбытаайаллар, сэрэн эрэ», — диир Маайа. Н. Якутскай
Кэбис, аҕаҕын кытта бэйэҥ кэпсэт. Миигин кыбытыма! М. Доҕордуурап
Кыбытан көр — кыратык симириччи, быһыччы көр. Смотреть щелками узких глаз; щуриться
Кыараҕас, ыйаастыгас соҕус да буоллар, чаҕылыҥныы умайа, оонньуу сылдьар хап-хара, сытыы хараҕын быыһынан кыбытан көрдөҕүнэ, кини бэйэтин пиэрмэтин сүөһүтүн эндэтиэ диэн саараама! Н. Заболоцкай
Кини кыбытан көрөр эйэҕэс, өйдөөх харахтарыгар ааспыт кэми ахтыы сырдык кыымнара чаҕылыһа умайарга дылылар. «ХС». Тыл кыбыт — дьон саҥарарын быыһыгар кылгастык тылла бырах; бэйэҥ санааҕын этэн аһар. Бросить реплику; вставить слово
Мылахов саҥата суох турбахтаан баран, саамай сөптөөх түгэҥҥэ быһаарыылаах тыллары кыбытта. Н. Лугинов
«Сүөһү төрүөҕүттэн куһаҕан майгыннаах буолбат», — ким эрэ тыл кыбытта. М. Доҕордуурап
Чэй кута олорор эмээхсин тыл кыбытан, оҕонньору саҥата суох ыытта. С. Васильев

Якутский → Русский

кыбыт=

1) прищемлять; зажимать, придавливать; тарбаххын ааҥҥа кыбыт= прищемить палец дверью; 2) вклинивать, втискивать, впихивать; кыбыта ас = втолкнуть, впихнуть; ааҥҥа суругу кыбыппыт он всунул записку в дверь; 3) перен. вставлять, ввёртывать; тылла кыбыт= вставить слово.

кыбыттар=

побуд. от кыбыт=.


Еще переводы:

кыбытын

кыбытын (Якутский → Якутский)

кыбыт диэнтэн бэй
туһ. Эрдии-ойохтуу дьон дьыалатыгар, туора киһи, мин кыбытта сылдьарым сатаныа дуо? А. Софронов
Ыалдьыттар …… муус-маҥан дьиэҕэ ытыннылар, онно сопхуос бырабылыанньата олохсуйбута уонна Опанас Иванович бэйэтэ эмиэ онуоха-маныаха диэри кыбыттан олорбута. ПП Дь
[Кыыс] ыас хара баттаҕын кулгааҕын кэннигэр кыбыттар идэлээх эбит. Е. Ильина (тылб.)

айманый

айманый (Якутский → Якутский)

  1. көр айман, аймаһый. Эмээхсин айманыйан хаалан, сылабаарыгар уу кутарын таһыччы умнан, кураанахтыы оргутаары, сыпсынан уоттаах чоҕу кыбыттара сатыы турар эбит. Д. Таас
    Алаа Моҕус иһин туттан Айманыйа ытыыр. И. Чаҕылҕан
    Дууһата төһө да итинник араастаан айманыйдар Лоокуут-Большаков — наһаа омуннурбат. АҮ
  2. Кими эмэ олус аһынан долгуй, харааһын. Громко испытывать жалость к кому-л., жалеть кого-л.; безутешно горевать о ком-л.
    Эмээхсин сиэнин аһынан айманыйда. Бу киһи сүөһүтэ, киһитэ быстан дьэ айманыйда. ПЭК СЯЯ
чыраахтас

чыраахтас (Якутский → Якутский)

туохт. Тугу эмэ оҥороору олус кыһан, сыраҕын уур, күүскүн-күдэххин биэр. Прилагать большие усилия к чему-л., стараться изо всех сил
Уолаттар нэмийэ-нэмийэ чыраахтаһан, ыарахан ааны тиэрэ …… эрдэхтэринэ, кырдьаҕас ыт …… ойон кэлэн, чуут быһа кыбыттара сыһан, таһырдьа нэмирис гынан хаалла. Амма Аччыгыйа
[Саһыл оҕото] талахтан ытыран баран, бэйэтэ соһуллан чыраахтаһан таҕыста. Суорун Омоллоон
Чүөмпэ балыктара, чохулара, баҕалара ураҕас тыаһыттан куттанан, онтон куотан, туу диэки элэгэлдьистилэр, чыраахтастылар. Күндэ

paste

paste (Английский → Якутский)

киллэр, кыбыт, ук

кыһа

кыһа (Якутский → Якутский)

I
аат.
1. Уһанарга тимири кытардар эбэтэр уулларар, ортотугар куоһахтаах буор оһох (ис өттө туойунан сыбаммыт, үөһээ диэкинэн синньиир төкүнүк быһыылаах буолар, куоһаҕар көмөрү кутан, күөрдүнэн күөдьүтэллэр). Кузнечный горн (цилиндрический сосуд, обмазанный изнутри глиной, в к-ром мехами раздувается огонь)
Кыһа төлөнө кыырыктыйбыт, Кыстык тыаһа чыҥкынаабыт. П. Ойуунускай
Эдэр киһи …… туттаччы кытарбыт тимири кыһаттан уһун кытаҕаһынан кыбыттаран ылан, балтанан ыас курдук эллиир. С. Васильев
Урут кыһаҕа салгын киллэриитигэр илии күөрдүнэн туһаналлара. АЕВ ОҮИ
2. көсп. Туох эмэ наадалааҕы, суолталааҕы, идэлээх дьону бэлэмнээн, оҥорон таһаарар тэрилтэ. Заведение, учреждение, где создается, формируется нечто ценное, важное, кузница чего-л. (напр., кадров)
Бу — Мирнэй орто оскуолата, хойукку инженердэр уонна учуонайдар үүнэр кыһалара. Л. Попов. «Кыым» буолта биһиги барыбыт Иитиллэн тахсыбыт кыһабыт. М. Хара
Суруйааччы айар кыһатыгар …… «Көмүстээх үрүйэ» уонна «Төлкө» диэн айымньылар уһаарыллан күн сирин көрбүттэрэ. Д. Васильева
3. көсп. Киһи уйана-хатана биллэр, буһар-хатар ыарахана, эрэйэ. То, что является средоточием каких-л. трудностей, испытаний, для преодоления которых требуются мужество, твердость
Охсуһуу уотун кыһатыгар уһаарыллар Туох барыта, ырыа да буоллун! Күннүк Уурастыырап
[Таня] күүһүгэр күүс эбиллибит, үүммүт, олох кыһатыгар буспутхаппыт курдук сананна. М. Доҕордуурап
Дьол бэйэтэ тиийэн кэлбэт, кини үлэ кыһатыгар уһаарыллар. «Кыым»
Үөрэх кыһата — үөрэх тэрилтэтэ, оскуола. Учебное заведение, школа
Бэйэбитигэр үрдүттэн музыкальнай, художественнай үөрэҕи салгыыр үөрэх кыһата хайаан да наада. «Кыым»
[Ермолаев] 1930 сыллаахха …… төрөөбүт нэһилиэгэр учууталлыы тахсыбыта. Онтон күн бүгүнүгэр диэри үөрэх кыһатыттан арахсыбакка үлэлиир. «Кыым»
ср. др.-тюрк., телеут. хыза ‘кузнечный горн’
II
аат. Өрүс, үрэх туруору, модьоҕо курдук сыыра. Высокий, крутой берег реки
Сүлбэ икки кытыытыгар иэдэстии кыһа буолар гына, ирбэт тоҥтон ыла ампаар охсон таһаарбыт этилэр. В. Яковлев
Өрүс кыһатыгар ыттыбакка эрэ, бадараанынан сыылаҥхайдаан соҕуруу диэки баран истибит. Т. Сметанин
Эһэ арҕаҕын, кыыл хороонун кытыытынааҕы буор модьоҕо. Куча земли, насыпь у входа в берлогу или в нору
[Учуутал] тыаҕа тахса сылдьыан саныыр эбит, тутуһуулаах тайахха, арҕаҕар киирээри кыһатыгар сытар эһэҕэ даҕаны түбэһиэххэ сөп диир. Болот Боотур
[Иһиччит Ньукулай] Куртуйах сүүлэр кыһатыгар туһахтыах буолар. Болот Боотур

втиснуть

втиснуть (Русский → Якутский)

сов. кого-что симэн киллэр, сим, кыбыт.

придавить

придавить (Русский → Якутский)

сов., придавливать несов. кого--что ыга баттаа, хам баттаа; кыбыт.

притискивать

притискивать (Русский → Якутский)

несов., притиснуть сов. кого--что, разг. кыбыт, ыга ас.

прищемить

прищемить (Русский → Якутский)

сов., прищемлять несов. что кыбыт, хам баттаа, хам ытыртар.

подоткнуть

подоткнуть (Русский → Якутский)

сов. что, разг. кыбыт, кыбыта ас; подоткнуть край одеяла суорҕан кытыытын кыбыта ас.