и. д. от күүгүнэс = общий гвалт, гомон, шум.

совм. от күүгүнээ = загомонить, зашуметь.

гомонить, галдеть, шуметь; аргыый олоруҥ , күүгүнээмэҥ ! сидите тихо, не шумите!; ср. күүгүнээ =.

күүгүнэс I диэнтэн хай
аата. Ыҥырыа уйатын тоҕо тардыбыт курдук, күүгүнэһии буола түстэ. И. Гоголев
[Устудьуоннар] эмиэ ыһыы-хаһыы, күүгүнэһии, омуннуруу кэнниттэн сыыйа уоскуйдулар. Н. Лугинов
Дьүүлэ-дьаабыта биллибэт күүгүнэһии, мөккүһэн тиниктэһии, инньэ гынан Прошка тугу да быһааран өйдөөбөтө. М. Прилежаева (тылб.)

I
күүгүнээ диэнтэн холб. туһ. Ыарахан олоххо түбэспиттэрин үрдүнэн, дьон күлэн күүгүнэһэллэр. Амма Аччыгыйа
Дьон сыыйа сэргэхсийэн, күүгүнэһэн бардылар. «ХС»
Эписиэрдэр кэпсэтэн күүгүнэһэр саҥалара иһиллэр. Л. Толстой (тылб.)
II
даҕ. Биир кэм дыыгынас, улахан тыастаах, айдааннаах (хол., элбэх киһи саҥатын, күлүмэн үөрүн эбэтэр элбэх көтөр кынатын тыаһын туһунан). ☉ Равномерно жужжащий, гудящий (напр., человеческие голоса, рой слепней или шум крыльев множества взлетевших разом птиц)
Отчуттар кытарчы бустулар, көлөлөрү тула сахсырҕа, күлүмэн үөрэ күүгүнэһэр. Д. Таас
Курупааскылар көтөн тахсар тыастара биир кэм күүгүнэс. «ХС»
Дьиэ иһигэр дьон биир кэм үөмэхтэс, саҥа-иҥэ күүгүнэс. «ХС»

туохт. Дьону мэһэйдиир гына айдааран элбэхтик саҥар, улаханнык күл (икки эбэтэр элбэх киһини этиллэр). ☉ Вести себя шумно, шуметь, галдеть
[Өрүүскэ:] Табаарыстар, тохтооҥ. Түксү күүгүнээмэҥ. Күндэ
Ээ, күүгүнээмэҥ! Абааһы диэн суох. «ХС»