Якутские буквы:

Якутский → Якутский

күөрчэхтэн

  1. күөрчэхтээ диэнтэн бэй. туһ. Сарсыарда аайы күөрчэхтэнэллэр
  2. көсп. Эрчимнээхтик уонна түргэнник эргий, эргичий. ☉ Энергично и быстро вращаться
    Сибиэтэлээх Хабыыча илииилиилэриттэн утарыта ылсыһан, күлэ-күлэ, күөрчэхтэнэ эргичийбэхтээтилэр. П. Аввакумов
    [Бөртөлүөт] салбахтара, айа кирсинии чиркэйэ түстүлэр, улам-улам түргэтээн, күөрчэхтэннилэр. А. Кривошапкин (тылб.)
    Сирэ амырыыннык эргичийэн күөрчэхтэннэ, онтон ойоҕоһунан тиэрэ эргийэн барда. Н. Островскай (тылб.)

күөрчэх

аат.
1. Чөчөгөйү анал ытыгынан ытыйан хойуннарыллыбыт үрүҥ ас. ☉ Взбитые мутовкой сливки, керчэх (якутское национальное блюдо)
[Маайа] кыра мас кытыйаҕа күөрчэх ытыйда, лэппиэскэтин аҕалла. Эрилик Эристиин
Дьахтар хоско киирэн таҥаһын уларытынна, суунна-тараанна, онтон күөрчэх ытыйар тыаһа талыгыраата. П. Аввакумов
Ыраас, тымныы иһиккэ ортотун быдан аннынан буолар курдук тымныы чөчөгөйү эбэтэр сүөгэйи куталлар уонна саахар эбэллэр, күөрчэх буолан тахсыар диэри ытыйаллар. ФВН ЭХК
2. Күөрчэх ытыйар мас оҥоһук, күөрчэх ытыга. ☉ Мутовка для взбивания сливок
Сарсыарда дагда ытыйар күөрчэх тыаһын иһиттэр эрэ Бааска утуктаабыт уута көтөрө. Далан
◊ Күөрчэх ойуун — ортотунан үүттээн кииҥҥэ олордуллубут угунан эргитиллэр төгүрүк хаптаһын оонньуур. ☉ Якутская деревянная игрушка в виде круга на вращающейся оси
Эһэ күөрчэх ойуун курдук өрө ытылла олорор, ытарга букатын сыала суох үһү. Далан
Күлтэччи кырыллыбыт төгүрүк төбөлөөх уолчаан, тимири уһанар сыах буруотун, төлөнүн быыһынан күөрчэх ойуун курдук эргичийэр, бииртэн биир оробуочайга тэбинэр. ӨӨККҮ. Күөрчэх ытыга көр күөрчэх
2
Сааны тоһоҕо курдугунан иитэн биэрэр уонна диискэни күөрчэх ытыгын курдук күүскэ эргитэ тардар. Н. Якутскай
[Кыыча] хас улаханнык хамсаатаҕын аайы хоһун иһэ күөрчэх ытыгыныы кулахачыйан ылар. С. Данилов
ср. хак. көрчик ‘войлочное веретено для образования сладкой пены в сваренном молоке’

Якутский → Русский

күөрчэх

1) сбитые сливки; отонноох күөрчэх ягоды со сбитыми сливками; 2) мутовка для сбивания сливок.

Якутский → Английский

күөрчэх

n . drink made with milk, honey, and spice; frappe

Еще переводы:

крем

крем (Русский → Якутский)

м. крем (1. сүөгэйгэ, үүккэ, арыыга сымыыт, сироп уо. д. а. эбэн оҥоһуллар пирож-найга, торка туттуллар минньигэс маасса, ону тэҥэ күөрчэхтэн оҥоһуллар минньигэс бүлүүдэ; 2. косметикаҕа туттуллар маас; 3. баахса бииһэ).

амырыыннык

амырыыннык (Якутский → Якутский)

сыһ. Сүр дьулааннык, киһи олус куттанар, саллар гына. ☉ Весьма страшно, зловеще
Өтөр буолаат, аллара Өтөх диэки, илэ-бодо, Амырыыннык хахааран, Арай бөтүүк хаһыытыыр. Күннүк Уурастыырап
Сирэ амырыыннык эргичийэн күөрчэхтэннэ, онтон ойоҕоһунан тиэрэ эргийэн барда. Н. Островскай (тылб.). Тэҥн. дьулааннык

куталыы

куталыы (Якутский → Якутский)

сыһ. Кута курдук. ☉ Зыбко, как трясина
Эмээхсин куталыы күөгэҥнэс түөһүгэр уолу тумнары харбаан ылла да, икки чанчыгын үргээбитинэн барда. Амма Аччыгыйа
[Дьулустаан] санаата үлтү күөрчэхтэнэргэ, олорор сирэ уотунан хаарыйарга, турар сирэ куталыы кутаҥныырга дылы гынар. Э. Соколов

орулас

орулас (Якутский → Якутский)

орулаа диэнтэн холб. туһ. Бэтэрээ хайалар мэҥирэстилэр, Анараа хайалар айаатастылар, Улаҕа хайалар оруластылар …… Кыргыс бырааннара Кытаанахтык кыланнылар. П. Ядрихинскай
Ол икки ардыгар иччилэрэ кэлбитин көрөн аргыый тохтуу түспүт үөр сүөһү хат орулаһан, тула күөрчэхтэнэн, айманан киирэн бардылар. Н. Заболоцкай

нөрүт

нөрүт (Якутский → Якутский)

нөрүй д и э н к у р д у к
С и и д э р к э төбөтүн нөрүттэ, чочумча сөһүргэстээн турбахтаат, эмискэ ойон турда. И. Гоголев
Кокоринов төбөтүн нөрүтэн, ылгын чыҥыйатынан ыстакаанын тыгыалаан тытыгыратта. А. Фёдоров
[Кур туйахтар] Төбөлөрүн нөрүтэн Кынаттарын саратан, Күөрчэхтэнэ эргийэ Чуһуураллар куотуһа. «ХС»

халахачый

халахачый (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Тула холоруктаа, эргичий; аһара күүрбүттүү хамсан. ☉ Завертеться, закрутиться; задвигаться возбуждённо
Халлааҥҥа Хаһыырара-халыптыыр Хара суору кытта Хараҥа күлүк барыта Хамсыы, халахачыйа түспүтэ. П. Тобуруокап
[Бөртөлүөт] түөрт сабарай салбахтарынан көй салгыны ытыйан күөрчэхтэнэ халахачыйар. П. Аввакумов
[Дьырыбына Дьырылыатта Кыыс бухатыыр атыгар] Хара улар курдук Халахачыйа ойон [таҕыста]. П. Ядрихинскай
ср. бур. халай ‘коситься’

юла

юла (Русский → Якутский)

сущ
күөрчэх ойуун

сбитень

сбитень (Русский → Якутский)

сущ
(м. р., мн. ч. нет)
күөрчэх

ылсыс

ылсыс (Якутский → Якутский)

I
1.
ылыс I диэнтэн холб. туһ. Мэхээчэ күн аҥаара атыыга барыахтаах таһаҕаһы ыскылааттан ылсыһан сыарҕаларга тиэйистэ. ПНИ ИС
2. Кими эмэ кытары ыга тутус. ☉ Крепко держаться (напр., за руки с кем-л.)
Сибиэтэлээх Хабыычча илии илиилэриттэн ылсыһан, күлэ-үөрэ, күөрчэхтэнэ эргичийбэхтээтилэр. П. Аввакумов
Бөһүүкэлиир астардаах, Бүтэй Бүлүү эбэбит Туттаарытта толоонугар Тоҥолохтон ылсыһан Долгулдьуйа хаамсыаҕыҥ! С. Васильев
Эһиэхэйдьиттэр төгүрүк хонуу ортотугар хас даҕаны түһүлгэни тэрийэн, хонноххоннохтон ылсыһан, илии эргийэ сылдьаллар. И. Никифоров
II
туохт. Тугунан эмэ күүскэ дьарыктан, дьарыктанан бар. ☉ Браться, взяться за что-л. усердно, рьяно
Сопхуос салалтата быйыл от хомуурун эрдэ бүтэрэргэ саамай сөпкө ылсыста. П. Аввакумов
Ынахтарын майгыларын аны билэн, ыаһыҥҥа хорсун соҕустук ылсыстылар. В. Яковлев
Сэрии быдан инниттэн, отутус сыллартан саҕалаан, аҕыс оҕолоох мин эһэм Семён Никифоров оҕонньор оҕолорун үөрэттэриигэ ылсыспыта. «Чолбон»
III
туохт.
1. Ыарыыламмакка салгыы үүнэн, улаатан, силигилээн бар (хол., оҕуруот аһын арассаадатын буорга көһөрбүт кэннэ). ☉ Прижиться, приняться (напр., о растении)
Бастакы икки нэдиэлэ устата биэрэс ылсыһара, үүнэрэ бытаан буолар. ФНС ОАҮүС
Олорпут кэннэ хаппыыста арассаадатын үөн сиэн эбэтэр кыайан ылсыспакка өлөн көҕүрээччи. СГС ОАКЭ
Баклажан сыылбатык да буоллар сэбирдэхтэнэр, сэбирдэхтэрэ, умнаһа күпкүөх буоллахтарына үүнээйи ылсыспытынан барар. ЕАМ ББКП
2. кэпс. Ама буолан, үтүөрэн бар. ☉ Выздоравливать, поправляться, вылечиваться
Эмээхсинэ Өксүүн быйыл эмтэнэн син ылсыста быһыылаах, хотонун, дьиэтин икки ардыгар маҥан былаата биир кэм кылбаҥнаан олорор. «ХС»

иэдэтэр

иэдэтэр (Якутский → Якутский)

аат., түөлбэ. Төгүрүк быһыылаах күөрчэх ытыга. ☉ Круглая мутовка для взбивания вида якутских сливок (см. күөрчэх).