нареч. скромно, смирно; көрсүөтүк сырыт = быть смирным; көрсүөтүк тутун = быть скромным.

разг. спорить с кем-л.; задирать кого-л.; кинини кытта тыытыһыма тебе не стоит с ним спорить; тыытыспакка көрсүөтүк сырыт веди себя смирно, не задирайся.

көр көрсүөтүк
Көссүөтүк сырыт диэтэххэ кыыһыраҕын. А. Софронов
Хомсомуоллар, дьиэлээх дьон быһыытынан, ыалдьыттары кытта көссүөтүк, эйэҕэстик кэпсэтэр өйдөннүлэр. Амма Аччыгыйа
Кини тэҥ гына кырыйыллыбыт будьурхай баттахтаах, көссүөтүк көрбүт киэҥ харахтардаах, ыраастык бириэйдэммит сэҥийэлээх. Эрилик Эристиин

I. нареч. (негромко) симиктик, кыратык, аргыыйдык; тихо говорить аргыыйдык саҥар; 2. нареч.(смирно) көрсүөтүк, сымнаҕастык, чуумпутук; сиди тихо көрсүөтүк олор; 3. нареч. (безмолвно) чуумпутук; сидеть тихо чуумпутук олор; день прошёл тихо күн чуумпутук ааста; 4. нареч. (медленно) бытааннык; пароход пошёл тихо борокуот бытааннык барда; 5. в знач. сказ. безл. чуумпу, им-дьим; в комнате тихо хоско им-дькм; сегодня тихо бүгүн чуумпу.

сыһ. Эйэҕэстик, сымнаҕастык, мэндээриччи (көр — киэҥ харахтар, күн тустарынан). ☉ Мягко, ласково (смотреть — о глазах, о солнце)
Көрсүөтүк алаарыччы көрбүт ыраас харахтаах …… хороччу улааппыт кыыс оҕо дьахтар этэ. Эрилик Эристиин
Байбаралаах Малаанньа Владислав Леопольдович диэки алаарыччы көрүтэлээн кэбистэ. Л. Попов
Аламаҕай маҥан күн алаарыччы көрүүтэ бандьыыттар эйигин ытыах буолбуттара. Р. Кулаковскай

сыһ. Көрсүөтүк, өйдөөхтүк, болҕомтолоохтук. ☉ Разумно, серьёзно, сознательно
Кини икки уолтан аҕа курдуга, эдьиий кэриэтэ оттомноохтук сүбэлиирэ, уолаттар сэриигэ барыахтара диэн хомойоро. Н. Габышев
«Онто суох, тоойуом, сэрэнэн, оттомноохтук сырыт. Эһэҥ эрэйдээх санаатын этэр», — Мааһа эмээхсин үлүм-салым көтө сырытта. В. Яковлев

сыһ. Сымнаҕастык. ☉ Мягко, спокойно
Самаан сайыны аҕалаары саас барахсан, кийиит курдук көрсүөтүк, күтүөт курдук сымааннык налыйан, үс күннээх улахан ириэһин буолла. М. Доҕордуурап
Тит урукку өттүгэр салла саныы сылдьыбыт суола, хата бэрт сымааннык ааһыах курдук буолбутуттан иһигэр үөрэ саныысаныы сыппыта. В. Яковлев

I
даҕ. Хара буолбатах, маҥан соҕус, сырдык (сирэйи этэргэ). ☉ Светлый, бледный (о лице)
«Тиэтэйдэххэ сатанар», — диир, кыыһаан сирэйэ кытаран хаалбыт Таня. Л. Попов
Ньургуһун уһун синньигэс кыыһаан сирэйдээх, көмөрү хайа туппуттуу хапхара, көрсүөтүк көрбүт харахтаах. Дьүөгэ Ааныстыырап
Дакылаатчыт, сиэрэй көстүүмнээх кыыһаан уол, түмүк тыл этэр. «ХС»
II
көр кыаһаан I
Табаларбыт муус кыыһаанынан лыҥкынастылар. И. Данилов
[Күн Тураҕастай Ньургустай] харытынан охсуллубут хампа бытырыыстаах, сототунан охсуллубут солко бытырыыстаах кыһыл көмүс кыыһаанын кыыгыначчы иилинэн кэбистэ. ПЭК ОНЛЯ VI

туохт. Көрсүөтүк, чуумпутук сырыт, кимиэхэ да тугу эмэ оҥорорун мэһэйдээмэ; эйэ-дэмнээхтик сыһыаннас (үксүгэр буолб. ф-ҕа тутлар). ☉ Вести себя смирно, тихо, никому ни в чём не мешать; относиться дружелюбно (употр. преим. в отриц. ф.)
— Эмээхсиэн, били кыыллары аһаталаа, аччык буоллахтарына, сүгүннүөхтэрэ суоҕа. И. Гоголев
Тыымпылыырап ходуһатын кытыытыгар киирэн хотуурун таптайаары оҥостубута, бырдах сүгүннээбэтэ. Е. Неймохов
Макаар, эн даҕаны дьаһаннаххына сатаныыһы. Үрүҥ бандьыыттар кыһыл саллаата, хомуньуус уоллаах оҕонньору сүгүннүүллэрэ биллибэт. В. Протодьяконов

Даҕааһын күүһүрдэр эбиискэтэ, тө- диэн саҕаланар олохторго сыстар: төп-төгүрүк, төп-төкүнүк. ☉ Препозитивная усилительная частица прилагательного, присоединяемая к основам, начинающимся на тө-: төп-төгүрүк ‘круглый-прекруглый’, төп-төкүнүк ‘округленький’
Хоп-хойуу, уп-уһун хара кыламаннарын быыһынан төп-төгүрүк, ып-ыраас саһархай харахтара киһини имэрийбит курдук холкутук, көрсүөтүк көрөллөр. Амма Аччыгыйа
Бу тыа быыһыгар, хайа үрдүгэр, төп-төгүрүк күөл баара. Суорун Омоллоон
Түү мээчиктии төп-төкүнүк, Таба таҥастаах оҕолор …… Үөрүүлэринэн соһуттулар, Оҕо сааспын санаттылар. С. Данилов
тюрк. топ