туохт.
1. Уҥуоҕуран, кытаатан мас курдук буол (хол., оту, сиэнэр үүнээйини этэргэ). ☉ Деревенеть, становиться твёрдым, грубым (о травянистых растениях)
Хойутаан оттоотоххо от мастыйар уонна иҥэмтиэтэ аччыыр. СОТ
Сиик тиийбэт б у о л л а ҕ ы н а , эрэдьиискэ аһа мастыйар, аһыы амтаннанар. ФНС ОАҮүС
Оттор мэл дьи кэриэтэ мастартан, сэппэрээктэртэн намыһахтар. Кинилэр умнас тара сүмэһиннээхтэр, күөхтэр уонна ха һан да толору мастыйбаттар. КВА Б
2. көсп. Кырдьан эбэтэр ыалдьан сүһүөхтэргин имигэстик кыайан хамсаппат буол, бороҕодуй. ☉ Утрачивать гибкость, подвижность, становиться негибким, малоп о д в и ж н ы м ( о суставах)
Кини аҥаар ата ҕын сүһүөхтэрэ дьарҕаран мастыйбыттар, тайаҕынан арыычча хаамар. Ам ма Аччыгыйа. Оҕонньор сиэнин мастыйбыт тарбахтарынан санныттан х а р б а а н ы л л а. М. Доҕордуурап
Ылдьаа илии лэрин, атахтарын тарбахтара кө һүйэр, ыа лдьар идэлэммиттэрэ, улам-улам хам саабат, мастыйар кутталламмытта ра. Сыл кэриҥинэн илиилэ рэ, атах тара адьас мастыйбыттара. «ХС»
3. көсп. Өр олорууттан, хамсамматахтан эбэтэр тоҥууттан көһүй, көнтөрүк буол, бөҕүөр. ☉ Онеметь, утратить чувствительность, окостенеть (от холода, неподвижности)
[Дьөгүөссэлээх] уһуннук олорон айаннаабыттарыттан атахтара көһүйбүт, сүһүөхтэрэ мастыйбыт этилэр. Н. Якутскай
Урааннаах уһун кыһын устата эһэ аһаабакка сытар буолан, сыҥааҕын иҥиирдэрэ мастыйан, айаҕын аанньа аппат буолан хаалар. ЧМА СБ. Ногин бу түүн куобах кээнчэтин уһулбатаҕа гынан баран, …… атаҕа мастыйбыт, бөҕүөрбүт этэ. Ю. Чернов (тылб.)
4. түөлбэ. Өр сытан курсуй, эргэр, сибиэһэй амтаҥҥын сүтэр (үксүгэр эт, балык аһы этэргэ). ☉ Утратить свежесть, потерять вкус (о мясном, рыбном продукте)
Кырдьыга, с аас к ы а н д ы а ҕ ы рбыт, балык мастыйбыт этэ гынан баран, бары да сирбэтэхпит. Далан

прям., перен. деревенеть; лук мастыйбыт лук задеревенел (стал сухим, твёрдым); мин илиим мастыйда у меня рука одеревенела, рука у меня онемела.