Якутские буквы:

Русский → Якутский

настояться

II сов. разг. (долго простоять) өр *ур, уһунвук ?ур; настояться на улице уулуссаҕа өр тур.

настояться

I сов. көөйүн; чай ещё не настоялся чэй өссө көөнньө илик.


Еще переводы:

настаиваться

настаиваться (Русский → Якутский)

несов. см. настояться I.

көймөһүн

көймөһүн (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Итиигэ бүтэйдии сыраллан буорту буол, көөнньөн сытый. Портиться, разлагаться от перегревания
Тиириллибит тирии мыччыстаҕастаах буоллаҕына аанньа хаппат, көймөстөр. ДьСИи
Саас аайы ол дьапталҕа ирэн көймөстөр. ФЕВ УТУ
2. Хамсаабакка, тарҕаммакка хойун (салгын, сыт-сымар туһунан). Густеть, сгущаться, настояться, застояться (о запахе чего-л.)
Арыгы көймөстүбүт ыар сыта аҥыл гынна. Амма Аччыгыйа
Түүн көймөстүбүт мүөттээх дыргыл сытынан киһи муннугар минньигэстик саба биэрэрэ. В. Протодьяконов
3. Итииргээн, буһан көлөһүн алын. Запариться, перегреться, вспотеть (от жары)
Туоҕа Баатыр, этэ көймөстөн, утуйан биэрбэккэ өрө мөхсөрө. Далан
Этэ көймөстөн, суунаары быһа үрэххэ киирдэ. «ХС»
4. Күүгүнүү, хойуутук хамсыы, эймэҥнии мөҕүс. Тревожно, неугомонно, беспокойно кружиться, шевелиться, двигаться
Көс сэрии көһөн көймөстөн кэллэ. Саха ост. I
Маҥнайгы ыам кумаара дыыгыныы көймөһүннэ. Л. Попов
Оттон балык буоллаҕына күөскэ куппуттуу көймөстө оонньуура. Далан

көөйүн

көөйүн (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Өр туран эбэтэр итиигэ сытыйан-ымыйан аһый. Бродить, приходить в состояние брожения, заквашиваться
Ити кэмҥэ итииттэн көөнньөн, Иһинээҕи биибэ эстэн бытарытта: Тууйааччытын буочуканы тоҕо тэбэн, Көҥүлгэ тахсан күдээриччи ыста. Р. Баҕатаайыскай. Бу ньыма көөнньөрбөнү оҥоруу аһылык сииктээх эйгэҕэ бэйэтэ көөнньөрүгэр олоҕурар. Ыанньыксыт с.
2. Күүскэ оргуйан үчүгэйдик хойун, бар (чэй туһунан). Крепко завариваться (о чае). Көөнньүбүт чэй
3. көсп. Искэр ыга мунньуллан, түмүллэн өрүкүй, күүркэй. Долго копиться и от этого стать сильнее в своих проявлениях, настояться (о каких-л. чувствах, эмоциях)
Мин бөөлүүн сордоммуппун санаабытым. Кэнники кэмҥэ көймөстөн көөнньүбүт өһүм-сааһым, эмиэ көбөн өйбүн-сүрэхпин үүйэ туппута. Софр. Данилов
Иэйиим, ырам дьэ эмиэ көөнньөннөр Эйиэхэ быраҕыран тиийэллэр, Харахтарым, эйигин көрдөөннөр, Хараҥаҕа кэтиллэ түһэллэр. У. Шекспир (тылб.)
Көхсө көөнньөр — көхсүн хаана кыынньар диэн курдук (көр көҕус II)
Эйигин сөбүлүүбүн сүрэхпинэн, Сүдү күүстээх иэйиибинэн. Көстөөт сүтэн хааллаххына, Көөчүктэнэн бардаххына, Көхсүм көөнньөр, абарабын, Күнүм кылгыыр, хараастабын. И. Федосеев
«Төбөт баара, билиҥҥиттэн киһи тылын истиминэ, ийэтигэр этэн биэрбит», — диэн Дуугун көхсө көөнньө олордо. М. Доҕордуурап

уоҕур

уоҕур (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Өссө сэниэлэнэн күүһүр, эрчимир. Становиться сильнее, энергичнее
Сүөдэркэ дьиэ иһин биир гына тиҥсирийэр. Кыыһырбыта, уоҕурбута сүр. Н. Якутскай
Омурҕан кэннэ ийэм олус эрчимирбит, уоҕурбут этэ. И. Гоголев
Эбиэскэ уоҕурбут аттар Суһаллык субуһан хаамаллар. Эрилик Эристиин
2. Уохтаах буол (хол., кымыһы этэргэ). Стать крепким, настояться (напр., о кумысе)
Уһааттарга кымыс бөҕө уоҕуран, кырылыы кыынньан эрдэҕэ. Н. Лугинов
Биэ үүтэ, элбэх саахардаах буоллаҕына, өр соҕус турдун да аһыйар, уоҕурар (үүт, чох кислотатын уонна испиири биэрэр). ЩМФ ККЭБС
3. Күүһүрэн, сэтэрээн биэр (хол., тымныы туһунан). Крепчать, усиливаться (напр., о морозе). Тымныы уоҕурбут
Ордук уоҕуран дуорайар кини Уоттаах төлөннөөх поэзията. Эллэй
Төлөн, сотору буолаат, үөрбүттүү тэлибирээтэ, улам уоҕуран, тэтимирэн, дьиэрэҥкэйдээн эрэрдии тэйиэккэлээбитэ. И. Гоголев
4. Үүнээйи сириэдийэ, тупса үүнэригэр сөптөөх уохтаах буол (сири этэргэ). Удобряться, получать удобрение, подпитку (о земле, почве)
Сибэкки күлүккэ уоҕурар, Күлүккэ ойуута киэркэйэр. С. Данилов
Уоҕуран турар кырыстан Ордук баайы хомуйан, Үрдүк аат ылан таҕыстын Үлэ туйгун Геройа! И. Чаҕылҕан
Сири сыл ахсын элбэх органическай уоҕурдууну кутар буоллахха почвата уоҕурар. «Кыым»