прил. 1. чаҕылхайа суох, өлбөөркөй, болоорхой; 2. перен. (незаметный) чаҕылхайа суох, көстүүтэ суох, бүрэ.
Русский → Якутский
неяркий
Еще переводы:
өлбөөркөй (Якутский → Русский)
тусклый, неяркий, слабый; ый өлбөөркөй сырдыга тусклый свет луны.
ымалый (Якутский → Якутский)
дьүһ. туохт. Ыраахтан сырдыгынан сыдьаай (үксүгэр ыйы хоһуйан этэргэ тут-лар). ☉ Озарять светом, излучать неяркий свет (напр., о луне)
Ый сырдыга оргууй ымалыйар, Көрөбүн дьиктинэн сырдыырын. Л. Попов
Сүһүөхтүүн сүгүрүй, Сүрэхтиин сылаанньый, Күн буолан мичилий, Ый буолан ымалый. П. Ядрихинскай
боролуҥнаа (Якутский → Якутский)
- боролуй диэнтэн б. тэҥ. көстүү. Өрүс уута боролуҥнуу устар.
- Элэҥнээн көһүн (туох эмэ болоорхой дьүһүннээх көстүүтүн этэргэ). ☉ Показываться, мелькая и неотчетливо; мелкать (о чем-л., имеющем неяркий, серенький цвет)
Дьахтар малатыылкаҕа сөрүөһүннэ, Маҥан былаат боролуҥнаан көһүннэ, Тохтуу-тохтуу иһиллээтэ, Тугу эрэ өр тиликтээтэ. С. Васильев
күөнэ (Якутский → Якутский)
даҕ., эргэр. Өлбөөркөй. ☉ Тусклый, неяркий
Аал уот иччитэ Күөнэ көҕөччөр, Көмүс ураанньык, Хахай саҕынньах, Хатан Тэмиэрийэ, Алтан баһырҕас, Аан-Уххан тойону …… Амарахсытар астара [арыгы] буолла. Өксөкүлээх Өлөксөй
«Сындалҕаннаах сырыыбыт сатаныа буоллаҕына, күөнэ маҥан түөрэхпит тэхтиргэ тэптэримэ», — диэт, [Дыгыйа удаҕан] хамыйаҕы күөрэччи быраҕан кыыратта. Болот Боотур
өркөөҥү (Якутский → Якутский)
даҕ. Тунаархай, тунааран көстөр, чаҕылхайа суох (ханнык эмэ өҥ туһунан этэргэ). ☉ Неяркий, бледноватый (о цвете)
Бу өркөөҥү араҕас өҥнөөх үөн-көйүүр кынатын тириитиҥи хаппаҕар быдьынат ойуулаах. ББЕ З
[Саха сылгытыгар] сур өҥ: сырдык өҥнөөх сур, сороҕо орохтоох систээх, хара сиэллээх-кутуруктаах, сиэлин таһа бэйэтин өҥүнэн ардайдаах. Туйахтара хара буолбат, бороҥ өркөөҥү буолар. «Кыым»
△ Бороҥнуҥу, бороҥ буолан көстөр. ☉ Сероватый, имеющий сероватый цвет, оттенок
Улахан эрээри айа сиһин курдук өҕүллүбүт киһи бороҥ таҥастаах, баттаҕа эмиэ өркөөҥү буолбут. А. Сыромятникова
килбик (Якутский → Якутский)
даҕ.
1. Кыбыстыгас, туора дьонтон толлор, сэмэй. ☉ Стеснительный, робкий, скромный
Карачай — килбик кыыс оҕолуу нуурайбыт, оргууйдук сыыйан саҥарбыт эдэр киһи. Амма Аччыгыйа
Нина …… мин дууһабыттан саҥа тыллан эрэр кыыс оҕо килбик мөссүөнүн киэр хаһыйбыта. Далан
Килбик нарын киэптээх Кийиитиктиир кыысчаан оҕом Бу тиийэн ньии кэлээхтээтэ. С. Зверев
2. көсп. Чаҕылхайа суох, улаханнык харахха быраҕыллыбат; нарын. ☉ Неброский, неяркий; нежный
Бүтэй үрүҥ былыкка кыһыҥҥы килбик күн омооно эрэ толбоннурар. Н. Габышев
Күргэ таас быыһыттан быкпыттар Килбик хотугу сибэккилэр. И. Эртюков
Ньургуһун хаҥас ороҥҥо олорон эрэн иистэнэн килбик маҥан тарбахтара иннэни субуйа хамсыыллара. Дьүөгэ Ааныстыырап
ср. монг. гирби, гирбик ‘трусливый, боязливый’
өлбөөркөй (Якутский → Якутский)
даҕ.
1. Чаҕылхайа суох, мөлтөх, боруҥуй, борук-сорук. ☉ Тусклый, неяркий, слабый (о свете). Ый өлбөөркөй сырдыга
□ Хараҥа халлааҥҥа өлбөөркөй сулустар, уу түгэҕэр түспүт манньыаттыы кылбаһаллар. Н. Габышев
Өһүөҕэ ыйаммыт лаампа өлбөөркөй сырдыга сайыҥҥы үрүҥ түүҥҥэ дьиэ иһин барбах сырдатар. А. Бэрияк
2. Чэмэлкэй ыраас буолбатах, арылхайа суох. ☉ Тускловатый, недостаточно выразительный, неясный (о взгляде)
[Охоноон] биһиктээх эрдэҕиттэн көрө үөрэммит өһүөтүгэр өлбөөркөй хараҕын хатаабытынан барда. Л. Попов
Көрөбүн — аастыйан эрэр чуоҕур баттах, мырчыстаҕас сирэй, хортуоппуйу ортотунан быһан баран умса уурбут мурун уонна өлбөөркөй, балык миинэ харах, эбиитин, аан кыычыр гыммытын курдук куолас. Н. Габышев
Өлбөөркөй ыйаастыгас харахтаах, эргэ сарыы ыстааннаах Суор уола Ньылык Ньукулай аҕабытын кытта бииргэ кэлсибитэ. В. Протодьяконов
имик-симик (Якутский → Якутский)
- аат. Күн тахсыан иннинээҕи уонна күн киирбитин кэннэ буолар сырдык-хараҥа икки арда. ☉ Утренние или вечерние сумерки
Имиксимиккэ турбутум. Имик-симик, имдьим буолла. П. Ойуунускай - даҕ. суолт. Боруҥуй, барбах болоорон сырдыыр. ☉ Темноватый, тусклый, неяркий
Симик уоттар умайбыттар Имик-симик балааккаҕа. С. Данилов - сыһ. суолт.
- Бэрт мөлтөхтүк, аатыгар эрэ (умай, сырдаа). ☉ Слабо, со слабым мерцанием (об огне, свете)
Оһохторо имик-симик умайа турар. А. Софронов
Кини, оһох уотун соруйан имик-симик оҥорон баран, балаҕан иһэ хараҥаран, баҕаналар күлүктэрэ туохтар эрэ барыаран туралларын курдук көстөр буолуута кэпсээнин саҕалааччы. Н. Якутскай
Отуу уота имиксимик умайар. Н. Заболоцкай - Сэниэтэ суохтук, симиктик (кэпсэт, саҥар). ☉ Тихо, неуверенно (разговаривать)
Тоҕо туохтан итинник Наһаа кытардылар? Талахтар имиксимик Миэхэ саҥардылар. И. Эртюков
симик (Якутский → Якутский)
даҕ.
1. Мөлтөх, чаҕылхайа суох, барбах сырдыыр. ☉ Тусклый, слабый, неяркий
Балаҕан симик уота Умуллан эрэрэ. Эллэй
Лаампа симик уотугар Элбэх оҕо тэтэрээтин Тыйыс хоту дойдуга Эн бэрэбиэркэлээтиҥ. И. Гоголев
Киирбит күн симик саһарҕата мырааны, Чочур мыраан чочумааһын үрдүнэн кытарымтыйар. Н. Габышев
Чаҕылхай уот киһи хараҕын сылатар, оттон симик уот киһини уоскутар, сырдык ыраны, кэрэ кэскили санатар. И. Данилов
2. Иһиллэр-иһиллибэт курдук кыра, дорҕооно суох. ☉ Негромкий, тихий, слабый (о звуке, голосе)
«Чэ, кини бардын», — диэтэ Иванов симик куолаһынан. Амма Аччыгыйа
Ааны ким эрэ сэрэнэн тоҥсуйда. Тоҥсуйара симигиттэн сэрэйдэххэ, баай-тот киһи буолбатах быһыылаах. И. Гоголев
Кэнники паартаттан биир оҕо «дорообо» диир симик саҥата иһилиннэ. Дьүөгэ Ааныстыырап
3. көсп. Килбик, сэмэй. ☉ Застенчивый, робкий, скромный
Килбик, симик бастакы таптал Бу дьону тыаҕа таһаарар. С. Данилов
Туоскун урут симик, саҥата суох, куруутун кэмчиэрийэн халты көрө сылдьар кыра, хара уол этэ. Н. Лугинов
Сахалар, мин билэрбинэн, бэйэлэрэ сүрдээх симик айылҕалаах дьон. В. Яковлев