Якутские буквы:

Якутский → Русский

ньалака

  1. заболонь; бэс ньалаката сосновая заболонь; 2. 1) тонкий, нежный; ньалака сиэл шелковистая грива; ньалака таҥас тонкая материя; 2) мягкий, сочный; ньалака от мягкая, сочная трава.

Якутский → Якутский

ньалака

  1. даҕ. Чап-чараас, сымнаҕас. ☉ Тонкий, лёгкий, мягкий. Ньалака былыт. Ньалака түү
    □ Кини [Илья Иванович] ньалака кугас баттаҕын өрө тарааммыт. А. Софронов
    Ийэтэ тикпит чараас ньалака сарыы ырбаахы, дьиэ эргин кэтиллэр кылгас таба сон өрүс уорааныттан кыайан көмүскээбэтэхтэрэ. Далан
    Мэндэ Тураҕас [сылгы] өрүкүйэр көҕүлүн сиэлин икки аҥыы силэйэ охсунан, ньалака сиэлин тэлгии быраҕан …… сүүрэн субуллубутунан барда. Р. Кулаковскай
  2. аат суолт. Олус чараас, мэктиэтигэр курдаттыы көстөр курдук чараас бүрүөһүн. ☉ Очень тонкое, прозрачное покрытие или плёнка
    Бастаан туос ньалакатын дэлби сытыы быһаҕынан ыраастыыгын. АЕЕ ӨҮОБ
    [Хортуоппуй] сэбирдэҕин алын өттүгэр түүнүк курдук кубаҕай чараас ньалакалар тахсаллар. СОТ
    ◊ Ньалакалыыр сиэллээх нор. поэз. — сыры-сымнаҕас, көп сиэллээх (сылгыны хоһуйарга тут-лар). ☉ С очень мягкой, пушистой гривой (о лошади)
    Өрүкүйэр көҕүллээх, Дьогдьоҕоркоон сааллардаах, Ньалакалыыр сиэллээх …… Соноҕостой барахсан! Саха нар. ыр. II
    Ураанньыктаах, элэмэс Улаанчыгым барахсан Өрүкүйэр көҕүлүн Имэрийэн ылабын, Ньалакалыыр сиэллэрин Намылыччы тарыыбын. П. Тобуруокап
    Чөрөгөркөөн кулгаахтаах, Өрүкүйэр көҕүллээх, Ньалакалыыр сиэллэрдээх — Соноҕоһум барахсан, Солко нуолур хонуунан Субуруйан истэҕэ. А. Бэрияк

Еще переводы:

ньара

ньара (Якутский → Якутский)

көр дьара
Ньаалаҕай Ньылбаа хобу-сиби хомуйарга Ньалака сиэл курдук ньалҕаархай сыһыаннаммыт, Ньара өйдөөхтөрү ньачаас иирсиһиннэртииргэ Ньымааттыыр киитэрэй өйүнэн үрдээбит. Р. Баҕатаайыскай

дьэрэлкэй

дьэрэлкэй (Якутский → Якутский)

даҕ. Сырдык, ыраас, дьирибинэс. ☉ Светящийся изнутри, чистый, трепещущий
Бииктэр чараас ньалака былыттар көлүччэ дьэрэлкэй уутугар усталларын …… одуулаан турда. Л. Попов
△ Арылхай, сытыы (харах). ☉ Большие, живые (глаза)
Хараҕа - дьэрэлкэй, Хаана тэп-тэтэркэй, Баччыр илиитэ саахардыы маҥан. Н. Некрасов (тылб.)

кэсээһин

кэсээһин (Якутский → Якутский)

кэһээ диэнтэн хай
аата. Саҕах сиксигэр иһит кэсээһинин курдук ордон турар ньалака былыттан хаптан ылан, [күн] өрө тардыныан сүрэҕэлдьээн, тохтоон хаалбыт курдук. Н. Босиков
Кыра-кыратык да буоллар, үүт күөс кэсээһинэ, иэдьэгэй булан сиирим. «ХС»

сараҕырт

сараҕырт (Якутский → Якутский)

көр сараҕыт
[Күлүм күнүм] Көмөлөһүүй! Көрө түһүүй! Охсоохтообут оппутун Оһуор-бичик суһуоҕун Силбик сиигин-симэһинин Сараҕырдыый, Сараҕырдыый! А. Абаҕыыныскай
Үчүгэйиэн: түүҥҥү кэмҥэ Өрүс анныттан тахсар, Күөх ньалака баттаҕы Сараҕырдар, сахсыйар! И. Чаҕылҕан

субуулан

субуулан (Якутский → Якутский)

субуулаа диэнтэн атын., бэй
туһ. Халлааҥҥа ньалака былыттар, субууламмыт от курдук, дьураа-дьураа тардыллыбыттар. Тулхадыйбат д. Түүн охсуллубут от иҥэмтэтин сүтэрбэтин наадатыгар биирбалтараа күн устата хадьымалга куурдан баран …… субууланар. СӨА

сылаанньыгас

сылаанньыгас (Якутский → Якутский)

даҕ., түөлбэ., кэпс. Үчүгэйинэн, сылааһынан илгийэр. ☉ Нежный (о сердце), сладкий (о голосе)
Кини [Халыма халлаана] итир сыа тэҥэ ньалака чараас ньуура дьон сылаанньыгас сүрэҕэр иэйии имэҥэ буолан ууллар. С. Федотов
Силип хараҕар сүрдээх үчүгэй сылаанньыгас мичээр оонньоон ааста. М. Доҕордуурап
[Буобачча] үгэһинэн халлаан оройуттан арҕаа диэки санньыйан эрэр күнү одуулаһа түһээт, илиитин иннин диэки хамсата-хамсата сылаанньыгас куолаһынан кэпсээнин саҕалаабыта. Н. Абыйчанин

тараадыс

тараадыс (Якутский → Якутский)

тараадый диэнтэн холб. туһ. Үрдүгэр, убаҕас ньалака оту хотуурунан тэлэ охсон ааспыт курдук, үрүҥ сыыйыы былыттар халлаан оройун диэки өрө тараадыспыттар. В. Титов
Утуу-субуу эҥин кэрэ көстүүлээх уот дьураалар тараадыһан тахсыбыттара. Тулхадыйбат д. Иван Петрович үрдүк көнө сүүһүгэр дириҥ дьураалар тараадыспыттар. «ХС»

аастыйбыт

аастыйбыт (Якутский → Якутский)

даҕ.
1. Саһархайдыҥы сырдык (үксүгэр баттах туһунан). ☉ Желтовато-светлый; приобретший изжелта-белый цвет, ставший изжелта-белым (обычно о волосах)
Төрөөбүппэр аал уот үөрэн Тигинэччи умайбыта, Аастыйбыт астаах эбэм Ботугураан алҕаабыта Аптаах саха тылынан. И. Гоголев
Кини бүттүүн хайдах эрэ сырдык, үрүҥ киһи этэ. Аастыйбыт баттахтыын, кубаҕай сирэйдиин, өҥө суох сырдык харахтыын, санаалыын, дууһалыын. Н. Лугинов
Эһэтин аастыйбыт маҥан баттаҕа, бытыгырыы мырчыстыбыт сирэйэ ньалака буруо курдат көстө түстэ. Л. Попов

бүрэдэһин

бүрэдэһин (Якутский → Якутский)

  1. бүрүөһүн I диэн курдук. Сөмөлүөт, автомобиль олоҕун кириэсилэлэрин бүрэдэһинин, бартыбыаллары, суумкалары, чымыдааннары «тирииттэн үөскээбэтэх тириинэн» улам элбэхтик оҥорор буолан иһэллэр. ЮГ КХЭДьС
    Баҕа санаа олоххо киирбэккэ, чараас курустаал бүрэдэһин курдук, хампы барар. В. Яковлев
  2. даҕ. суолт. Халлааны, барытын сабар чараас ньалака былыттаах. ☉ Затянутый тонким слоем облаков, облачный
    Таһырдьа тахсан көрдөххө, бүрэдэһин былыттаах, уруккутун курдук наар хаардаабат бэрт сырдык күн баранан эрэр эбит. В. Яковлев
салынньыар

салынньыар (Якутский → Якутский)

аат., кэпс. Киһисүөһү ис уорганнарын эбэтэр үүнээйи ньалака курдук олус чараас бүрүөтэ, субата. ☉ Слизистая оболочка внутренних органов животных и человека; тонкая прослойка между корой (кожицей) и внутренней частью ствола (стебля) растений
Маһы кэрдэн киллэрэн хатырыгын, дабархайын, салынньыарын ыраастааһыҥҥа бэрт сытыы сүгэнэн, көөбүлүнэн тутталлар. Н. Босиков
«Бээрэ, эмээхсиммэр бу халаат хайдах буолуой? — дии санаата. — Чарааһа да бэрт эбит, сарайа сытыйан, салынньыар төрөөн». В. Ойуурускай
[Куучукуун — Көстөкүүҥҥэ:] Эн эмискэ өрөһөҥ ис салынньыара ыалдьыбыт үһү. Дьолбут к.