неодобр, говорить много и попусту (с целью продемонстрировать своё красноречие).

болтовня, пустословие; чаабыйы туойума не болтай попусту; чаабыйынан дьарыктан = пустословить.

туохт. Соччо суолтата суохха өрүкүй, омуннур. ☉ Суетиться, горячиться по пустякам, попусту. Өрөкөчүйэн түһэн дьэ киһи

көрө көтүн — туох да сыала-соруга суох, көннөрү, күдээринэ (хол., ыйыт, көрдөс). ☉ Попусту, бесцельно, праздно (напр., спрашивать, просить)
Көрө көтүн ыйыт. ПЭК СЯЯ

нареч. 1) попусту, понапрасну, зря; мээнэ саҥарыма не говори ерунды, не болтай зря; 2) очень, весьма (много — о количестве чего-л.); булчуттар мээнэ элбэх куһу өлөрбүттэр охотники набили очень много уток.

I модальное сл. выражает предупреждение, угрозу ну погоди; а то; бостуой , аҕаҕар этиэм ! ну погоди, отцу скажу!
II нареч. напрасно, зря; попусту; бостуой сырыттым я ходил зря; бостуой көрдөрөммүн ох, зря я показал ему (это).

көрө көтүүн эргэр. — туһата суох, таах; дьоҕойон. ☉ Напрасно, попусту
Көкөт-мэник уолбут, Көрө көтүүн көҕүйэн Көстөн-күрэнэн эрэр диэн, Көйгөлүү-көлөһүннүү көрүмэҥ! А. Софронов
Арыгылаах үрүсээккэ дьаакыр буолан, тимирдибитин кэпсээбиттэрэ. Кэтириис аймаммыта, «үрүсээги көрө көтүүн биэрэн ыытаммын» диэн муҥатыйаахтаабыта. «Кыым»

ложь, неправда || ложный, неправильный; сымыйа буруйдааһын ложное обвинение; сымыйа сурах ложный слух; сымыйаны итэҕэйимэ не верь лжи; сымыйаны саҥарыма не говори неправду; кырдьаҕас ыт сымыйанан үрбэт погов. старый пёс попусту не лает; сымыйа үрдүгэр кырдьык ыттыбат погов. ложь над правдой не поднимется.

сыһ.
1. Солуута суохтук, таах халтайга. ☉ Зря, попусту, понапрасну
Дьэллик булка моһуогурбутун, араас эрэйгэ-кыһалҕаҕа эриллибитин туһунан, сорох булчуттар курдук, мээнэ ыһа-тоҕо, кэпсии сылдьыбат үгэстээх. Н. Заболоцкай
[ Акулина:] Хата харчыгын мээнэ туттума, оҕолор наадаларын атыыласпытынан бар. Дьүөгэ Ааныстыырап
Лаана, оонньуугун дуу, тугуй? Тоҕо мээнэ тылга тииһэҕин? В. Гаврильева
2. Балай эмэ биллэрдик, биллэр курдук гына (эбилин эбэтэр көҕүрээ). ☉ До вольно ощутимо, значительно, солидно (прибавляться или убавляться)
Билигин да, бадаҕа Мээнэ ырдым, сэгэттэй. Күннүк Уурастыырап
Дьэ, сотору соҕус киниэхэ [оҕонньорго] оноҕос икки өттүнэн мээнэ сыыйылла түспүт. Багдарыын Сүлбэ
ср. эвенк. мэнэ ‘попусту’

туохт., сөбүлээб. Солуута суох була сатыы-сатыы элбэхтик саҥар (өйдөөх буолан көстөөрү). ☉ Говорить много и попусту (желая продемонстрировать своё красноречие)
Бэйэтэ даҕаны ыал аайы баар дьахтар. Төһө даҕаны өйдөөҕүмсүйдэр, тыллааҕымсыйдар. Далан
Бу оҕобут, билиҥҥэттэн тыллааҕымсыйан, дьон иннигэр түһэ, чобооххойо сатыыр буолаары гыммыт дуу диэн кырдьаҕастар сиилиэхтэрэ. Г. Колесов
Туттар быһыытыгар, тыллааҕымсыйа, хамсана-имсэнэ сатаабатыгар, туох эрэ ураты дьоһуннаах, махталлаах суол баара. ПП Дь