имеющий путы; с... путами; спутанный.

1) путы; ынах кыаһыта коровьи путы; 2) перен. оковы, путы; колониализм кыаһыта оковы колониализма.

ж. 1. см. треножник; 2. (путы) ат атаҕын баайыыта (икки инникитин кэнникитин кытта бобо).

возвр.-страд. от кыаһылаа = иметь путы (на ногах —о скоте); спутываться, быть спутанным (о скоте).

прям., перен. путы; оковы; уот оҕурук кутурук фольк. огненный хвост-аркан; баттал оҕуруга оковы рабства.

1) путы (верёвка, к-рую привязывают к шее лошади и обводят вокруг задних ног, чтобы не дать ей лягаться); 2) перен. препятствие, преграда, помеха; обуза; баспар бакаайы буолла это мне стало обузой.

аат., түөлбэ. Миҥэ эбэтэр көлө аты мэччитэ ыытарга ырааппатын диэн илин атахтарын кыаһылыы баайар быа. ☉ Путы, которыми связывают ноги лошади перед пуском ее на пастьбу
Аттаргыт бууталарын чиҥэтэн биэрээриҥ, хаамыахтара, сэниэлэниэхтэрэ буолуо. Сэмээр Баһылай
Атах баайыылаах, бууталаах ат сир өппөт, тутарга куотуна барбат. АаНА СТСКТ

туохт. Миҥэ эбэтэр көлө аты мэччитэ ыытарга ырааппатын диэн илин атахтарын кыаһылыы баай. ☉ Надевать путы на передние ноги лошади перед пуском ее на выпас
Аттары ындыыларын түһэрэн, бууталаан мэччитэ ыыппыппыт. Далан. Аттарбыт сойбуттарын, ол аата айаннаан кэлбиттэрэ 3–4 чаас буолбутун кэнниттэн илин атахтарын бууталаан, үрүйэ сиибиктэтигэр ыыталаабыт. Я. Семенов

верёвка; ремень; шнур; тесёмка; кыл быа верёвка из хвостовых волос (лошади); хатыҥ быа плетёный кожаный ремень; бас быата недоуздок; ынах быата верёвка из конских волос; сис быата чересседельник; атах быата путы (для лошади); түөс быата супонь; кулгаах быата гуж; оҕус муннун быата верёвка, привязываемая к кольцу, продетому в нос вола; этэрбэс быата ремень торбасов; быыс быата шнур для занавески; хааһах быата тесёмки для кожаной сумки # быа балык речная минога; сүрэх быата аорта; уһун сүрэх быалаах киһи равнодушный, нечуткий человек; харах быата зрительный нерв.

1. боҕус I диэнтэн хай. аата. Ыт абааһы мин бохсуубуттан босхолонор күннээх буоллаҕына, миигин иккиһин төрөтөөрүҥ. Амма Аччыгыйа
   Буруйу оҥоруу туһунан тыллааһын буруйу оҥорууну утары охсуһууга итиэннэ эрдэттэн бохсууга улахан наадалаах усулуобуйа буолар. СГПТ
   Холуонньа тойоно Бельгия иннигэр Конго кулуттуу тобуктуур кэмигэр Африка буойуна Лумумба буолбута, Бохсуу сыаптарын бурайа турбута. Эллэй
2. Тугу эмэ бохсор, кэлгийэр быа эбэтэр бүөлүүр мэһэй. ☉ Веревка, ремни, которыми связывают кого-что-л., путы; преграда кому-чему-л.. Айах адаҕата, буоһах бохсуута (өс ном.). Бохсуу буолуох туох да суох