и. д. от уолуй = растерянность; оторопь.

с. 1. (нарушение порядка) булкуллуу, уолуйуу, аймалҕан; внести замешательство булкуллууну таһаар; 2. (смущение, растерянность) уолуйуу, кыбыстыы; прийти в замешательство уолуйан хаал; в замешательстве уолуйуу бөҕөнөн, түҥ-таҥ буолан.

саҥа алл. Өмүттэ соһуйууну көрдөрөр. ☉ Выражает растерянность от того, что застали врасплох. Һуо, бабат диибин даҕаны! Һуо, татат, бу оҕо киһини соһутта дии!

с. 1. (сильное волнение, замешательство) уолуһуйуу, айманыы, ыксааһын; о" ушёл в смятении кини уолуһуйан барда; 2. (паника, растерянность) уолуйуу, айманыы; вызвать смятение в рядах противника өстөөх кэккэтигэр уолуйууну таһаар.

саҥа алл. Соһуйууну, уолуйууну көрдөрөр саҥа аллайыы. ☉ Выражает удивление, растерянность
Иэтатай, сирдэрин анна Сир үрдүнээҕи сиэдэрэй эбит, «Аллараа дойдулара» Аламай күннээҕэр сардаҥалаах эбит! С. Зверев
Иэ-татай эбит, Оҕом туох буоллаҕай?! - диэт, Оҕонньор дьаалы Хамначчыт уолун илдьэ Харыйа маска барда. С. Зверев

саҥа алл. Хаһыытыыр былаастаах соһуйууну, уолуйууну көрдөрөр. ☉ Выражает удивление или внезапную растерянность, сопровождаемые криком
Оҕо умса баран түспүтэ, Түүлээх уллуҥах «һаай» диэбитэ. Суорун Омоллоон
Өй-мэй барбыт Лэкээрис соһуйан, «һаай» диэн саҥа аллайаат, ороҥҥо ыстанан таҕыста. Күннүк Уурастыырап. Алаа Моҥус мутуктаах дүлүҥү соһон киирэр, соһуйан төлө тутар: «Тугуй-тугуй, бу? Һаай, дьэ!» И. Гоголев

туттул. сыһыан холб. Саҥарааччы саарбахтыырын, мунаарарын, ситэ өйдөөбөтүн арыт эмоциональнай дэгэттээх көрдөрөр. ☉ Выражает сомнение, недоумение, растерянность говорящего по поводу случившегося (м-да, как же так, как это так, что ж такое)
Бээ, хайдах-хайдаҕый, эмиэ туох хаадьытай?! С. Данилов
Хайдах-хайдаҕый, оттон сонно этиэх курдук сахсыллыбыта дии. В. Яковлев
Ууга саллааттар уйдараллар, хайдаххайдаҕый? Т. Сметанин

побуд. от ыгылый= 1) торопить, поторапливать; 2) приводить в состояние растерянности, страха; пугать; оҕону ыгы-лытыма не надо пугать ребёнка.

сыһ. Араастаан мунньаҥнатан. ☉ Всячески кривляясь, изгибаясь; криво, косо (делать что-л.)
«Тыҥырах» [ыт аата], үтүө сарсыарданан эҕэрдэлээбит курдук, кутуругун иэх-маах куймаҥнатта уонна уун-утары хааман кэлэн, иччитин сыллаан көрдө. И. Никифоров
Федот Кононович сүөргүлээбиттии мүчүйэн ылар, уоһун иэхмаах туттар. «ХС»
♦ Иэх-маах буол - тугу гынаргын билбэккэ мух-мах буол; дөйбүт курдук буол. ☉ Теряться, приходить в замешательство, в растерянность (соотв. сбиваться с толку), не знать, что говорить и что делать
Ыгыллан, тыыммытын кыайан ылбакка иэх-маах буоллубут, харахпыт ирим-дьирим буолла. И. Данилов. Иэх-маах дэппэккэ - элбэҕи, ону-маны саҥарпакка. ☉ соотв. без лишних слов
Маршал мин диэки эргиллэ түстэ уонна иэх-маах дэппэккэ, миигин эмиэ бэйэтигэр эпсэри тарта. А. Данилов

саҥа алл. Олус сиэкэнийиини, ыгылыйыыны көрдөрөр. ☉ Выражает растерянность, расстройство
Итирик саҥа, айдаан иһиллэр: «Уот турда, дьиэ умайан эрэр, һуу-һаа». Күндэ
Эһээ Дьөгүөр от кэбиһэн, оҕону-дьахтары кытта булааһан, һуу-һаа бөҕөнү түһэрэн барда. М. Доҕордуурап
Мэхээс оҕонньор, атын муоһатыттан тардан чохчоруһа-чохчоруһа, һуу-һаа бөҕөнү түһэрдэ, …… дьон ол диэки сырыста. Дьүөгэ Ааныстыырап
♦ Һуу-һаа буол — туохха эмэ сүпсүгүр, туохтан эрэ ньамалас, аймалас. ☉ Суетиться по какому-л. поводу, хлопотать, галдеть
Хаҥас хоско эһээ Дьөгүөр …… уһуутаан уһугунна, һуу-һаа буолаат, эмиэ утуйан баччыгынаан барда. М. Доҕордуурап
Омурҕан кэнниттэн, эмиэ һуу-һаа буолан, Мэхээс оҕонньор дьону көмөлөһүннэрэн аты көлүйээри сорунан көрдүлэр да, туһа тахсыбата. Дьүөгэ Ааныстыырап
Кыргыттар биригэдьиирдэрин тула көтө сылдьан: «Мотя, көр, бу үчүгэйин!» — диэн һуу-һаа буолаллар. «ХС»
Кинилэр бастаан утаа һуу-һаа буолан бараннар, туох эмэ мэһэйгэ-хааччахха туорайданнахтарына, улам уостан, интэриэстэрин сүтэрэн кэбиһэллэр. ВУА БС