Якутские буквы:

Якутский → Русский

саамылас=

совм.-взаимн. от саамылаа =.

Якутский → Якутский

саамылас

саамылаа диэнтэн холб. туһ. Былыттар бэйэлэрин айаннарын суолун булбатах курдук хардарытаары саамылаһа усталлар. Эрилик Эристиин
Ыалдьыттар бары остуол тула саамыласпыттар. И. Федосеев
Кинилэр олбуор таһыгар тахсаннар, саамылаһан массыынаҕа олордулар. «ХС»

аамылас-саамылас

туохт. Күйгүөрэн, төттөрү-таары кэлэн-баран аймалас (хол., миэстэҕин булаары). ☉ Всполошиться, затолпиться, заходить взадвперед (напр., чтобы определиться с местом, упорядочиться)
Бэрт өр аамылаһан-саамылаһан, дьону туруоран, остуол инниттэн сыҕарытан, куоластыырга бэлэмнэннилэр. Болот Боотур

Еще переводы:

саамылаһыы

саамылаһыы (Якутский → Якутский)

саамылас диэнтэн хай
аата. Ити икки ардыгар оройуоннар холбоһор, арахсар саамылаһыылара кэлбит. Софр. Данилов
Биирдэ бууска турар сирин уларыта охсорго бирикээс кэлбитэ. Эмиэ көһүү, саамылаһыы буолбута. «ХС»
Бука, хаһан эрэ норуоттар улуу саамылаһыыларын саҕана биһиги монгуоллары кытта бииргэ алтыһан олорбуппут эбитэ буолуо. «ХС»

чөкөтүк

чөкөтүк (Якутский → Якутский)

сыһ. Уурбут-туппут курдук, олус бэрээдэктээхтик (хол., уур, харай — тугу эмэ этэргэ). ☉ Аккуратно, соблюдая порядок (напр., сложить, поставить что-л.)
Били Абыраамап Тиит Торотоевтыын, ханньаак иһэ-иһэ, сипсиспит саалата чөкөтүк, орун-оннугар хомуллан турар. Л. Попов
Ыаллар бэрт чөкөтүк, ыраастык олороллор эбит. К. Уткин
Биир күнүнэн чөкөтүк саамылаһан, Тирэхтээхпит биэрэгэр наҕылыччы бүччүмнүк олохсуйдубут. «ХС»

уунаҥнас

уунаҥнас (Якутский → Якутский)

I
уунаҥнаа диэнтэн холб. туһ. Көмүөлэккэ хардаҕастар лаһыгыраһа умайаллар, балаҕан эркиннэригэр төлөн уһун-кылгас күлүктэрэ уунаҥнаһаллар. Е. Неймохов
Быйылгы дьылга бүгүн бүтэһик күннэрин күүстээхтэр тустан хачыгыратыһыахтара, аттар сүүрэн уунаҥнаһыахтара. С. Руфов
Сыарҕа аалык быалара сытыйан эрэһиинэ курдук уунаҥнаһаллар. ВВ ЫСЫ
II
даҕ. Сымнаҕас, имигэс буолан чэпчэкитик уунар, быстыбакка, унньулуйан уһаан биэрэр (хол., тиэстэ). ☉ Способный растягиваться, не обрываясь, растяжимый, эластичный
Массыына үлэлиир кэмигэр бороһуогу сылытта. Бу бороһуок сымнаҕас, имиллэҕэс пластилиҥҥа маарынныыр уунаҥнас маассаҕа кубулуйда. ЮГ КХЭДьС
Элбэх аһыылаах дьон куртаҕар күүгэннирбит салыҥнаах, болоорхой убаҕас харахха быраҕыллар, оттон аһыыта аҕыйах куртахха уунаҥнас салахай саамылаһа сылдьааччы. АВТ ГСЭ
Хатыллыбыт хоппуруон саптан уунаҥнас чулкулары уонна наскылары оҥороллор. НЛА ПКТ

ыскаамыйа

ыскаамыйа (Якутский → Якутский)

ыскамыайка диэн курдук
Симон олбуорун таһынааҕы ыскаамыйаҕа, хаһыат тэлгээн баран, кинигэ ааҕа олороро. Л. Попов
Биһиги таһырдьа бырдаҥалаһан тахсан, лис курдук ыарахан ыскаамыйалары икки өттүттэн тута-тута, көрүдүөргэ таспыппыт. П. Аввакумов
Дьон саамылаһарын кэтэһэ таарыйа биир аҕам киһилиин соҕуруокка таһыгар ыскаамыйаҕа олордубут. Күрүлгэн
♦ Оскуола (үөрэнээччи) ыскаамы- йатыттан калька. — оскуолаҕа үөрэнэр саҕаттан. ☉ Со школьной скамьи
Гражданин хаачыстыбаларын, патриоту иитии биһиэхэ оскуола ыскаамыйатыттан саҕаланар. Л. Брежнев (тылб.). Суут ыскаамыйатыгар олор калька. — ханнык эмэ дьыалаҕа сууттанааччы быһыытынан түбэс. ☉ Оказаться на скамье подсудимых
Ити урдустар барыта биир тыһыынча солкуобайтан тахсалаах араас табаары уораннар, сэбиэскэй суут ыскаамыйатыгар олорбуттара. В. Ойуурускай
Дьиэ кэргэн куһаҕан эйгэтигэр улаатар оҕолор бука бары сокуону кэһэн, суут ыскаамыйатыгар олоруохтара диэн этэр сыыһа. ОАП ИиЭУО

аамҥдьаам

аамҥдьаам (Якутский → Якутский)

  1. аат. Туох эмэ дьүүлэ-дьаабыта биллибэт гына буккуллубута, олус ыһыллыбыта. ☉ Что-л. крайне запутанное, беспорядочно разбросанное, раскиданное. Ааттаспыт аамдьаамы кытыарар, күүһүлэспит күүдээх да күүһүн кыайбат (өс хоһ.)
  2. даҕ. суолт.
  3. Аймалҕаннаах, сүпсүктээх, түбэ суох, эрэйдээх (олох). ☉ Беспокойный, тревожный (о жизни)
    «Аарыктаах айан суолун аргыардаах ааннаах аам-дьаам олоҕо» диэн итинниги ааттыыр буоллахтара. Араас да дьон кэлэн-баран, аамылаһан-саамылаһан эрдэхтэрэ. Болот Боотур
  4. Киһи этэ тардар дьаабы дьүһүннээх, сатамньыта суох ынырык (хол., адьырҕа кыыл айаҕа). ☉ Безобразный, отвратительный и страшный (напр., пасть хищника)
    Иннигэр сүүнэ улахан үрүҥ эһэ үллэкис гынаат, аам-дьаам айаҕын атар, адьырҕа тииһин ардьатан, көхсүн тыаһа кырдьыгыныыр. «ХС»
    Аам-дьаам айаҕын салбаммытынан олоро биэрдэ, аппах-дьаппах дьааһыйан ылла. Р. Баҕатаайыскай
    Уот Уһутаакы модороон аам-дьаам ырыалаах. «ХС»