Якутские буквы:

Якутский → Русский

сабыстыгас

1) хмурый, насупленный; сабыстыгас хаастаах с насупленными бровями; 2) низкий, нависший; сабыстыгас күүлэ низкие сени.

Якутский → Якутский

сабыстыгас

даҕ.
1. Сабыстыбыт, сабыччы түһэ сылдьар (хол., киһи хааһын, халтаһаларын этэргэ). ☉ Насупленный, нависший (напр., о бровях, веках)
Кэбиниэт хаһаайына …… хойуу сабыстыгас хаастаах түс-бас киһи этэ. Далан
Едлин …… сабыстыгас хаастарын хамсаппыта, бытыгын турута мускуммута. Эрилик Эристиин
△ Оннук сабыччы түспүт хаастардаах, халтаһалардаах (киһи харахтарын, сирэйин этэргэ). ☉ С насупленными, нависшими бровями, веками (о лице и глазах человека)
Үс муннуктуу кырыыламмыт сабыстыгас харахтара барыны бары дьөлө кэйэрдии, сиилээбиттии …… көрүтэлииллэр. «ХС»
Сирэйэ холку, сабыстыгас, хортуоппуй курдук муруннаах. К. Симонов (тылб.)
2. Кыыһырбыт курдук сабыччы тутта сылдьар сирэйдээх-харахтаах. ☉ Нахмуренный, угрюмый (о человеке). Сабыстыгас дьүһүннээх
3. кэпс. Киһи чуҥкуйуон курдук бүтэй, лүҥкүк, хараҥа. ☉ Сумрачный, пасмурный, хмурый
Мин, балыыһаттан тахсан …… гостиница чуҥкук, сабыстыгас хоһугар соҕотох сытан, сүүс санааны эргитэ санаатым. С. Данилов
Ол бэйэтэ биир сабыстыгас күһүҥҥү күн мин үлэлиир хоспор саргыта самнан киирбитэ. «ХС»

Еще переводы:

хмурый

хмурый (Русский → Якутский)

прил. 1. сабыстыгас, уорастыйбыт, түрдэстибит; 2. перен. түүппэхтээх, былыттаах; хмурое утро түүппэхтээх сарсыарда; хмурое нёбо былыттаах халлаан.

сабыттыгас

сабыттыгас (Якутский → Якутский)

көр сабыстыгас
Биир худуоһунньук кинини кыра соҕус киэбиримсэх уонна сабыттыгас, кэрэ эрээри бүтэҥи сирэйдээх-харахтаах гына ойуулаабыт. «ХС»

саппылын

саппылын (Якутский → Якутский)

дьүһ. туохт. Сукуйбут самнастыгас-сабыстыгас дьүһүннээх буол. ☉ Иметь жалкий, унылый вид
Кырдьаҕас хомбуой уйулҕата төбөтүн оройунан көттө. Тэрэччи тэбэ сылдьар «мааны» бытыга айаҕар саба түстэ, хараҕа көмүскэтин түгэҕэр саспыттыы тимирэн хаалла, саппыллан туран кэллэ. М. Доҕордуурап

сүллүһүн

сүллүһүн (Якутский → Якутский)

туохт. Мырчыһын (үксүн киһи сүүһүн мырчыһыннары тутарын этэргэ). ☉ Покрываться морщинами, морщиться (обычно о коже на лбу человека)
Сүүһэ сүллүстүбүт сабыстыгас хойуу хаастарын түрдэһиннэрбит. Болот Боотур
Туналҕаныҥ умуллан, Имиҥ хаана кэхтээхтээн, Сүүһүҥ тириитэ сүллүстэн, Сурахтааҕыҥ суураллан, …… Уһун урааҥ умулуннун! С. Зверев

сары-

сары- (Якутский → Якутский)

Даҕааһын күүһүрдэр эбиискэтэ, са-, сай-, сал-, сан- диэн саҕаланар олохторго сыстар: сары-сабыстыгас, сары-сайбаҕар, сары-саллаҕар, сары-сантаҕар. ☉ Препозитивная усилительная частица прилагательного, присоединяемая к основам, начинающимся на са-, сай-, сал-, сан-: сары-сабыстыгас ‘сильно насупленный’, сары-сайбаҕар ‘очень ладной, расширяющейся книзу формы’, сары-саллаҕар ‘большеголовый’, сары-сантаҕар ‘с очень широкими ноздрями’
Сары-саллаҕар маҥан куобах тириитэ бэргэһэлээх …… киһи, оҕонньору кэлэн санныттан таптайа-таптайа, тугу эрэ эйэҕэстик саҥарда. Болот Боотур
Туораахтан биир сыл аҕа кугас баттахтаах, сары-сантаҕар муруннаах суп-суон уолчаан. В. Башарин

эрэдэһиннээх

эрэдэһиннээх (Якутский → Якутский)

даҕ.
1. Эриллибит, хатыллыбыт (хол., быа). ☉ Кручёный, закрученный (напр., о бечёвке, ремне)
Үкчү хартыынаҕа ойууламмытын курдук турар: …… эрэдэһиннээх түөрт атахтаах, төгүрүк сирэйдээх суруксуттуур кыра остуол. С. Руфов
Хатыс быа — инчэҕэйдии тэлиллибит эрэдэһиннээх тирии быа. Хомус Уйбаан
Эрэдэһиннээх, баһыахтаах уһун тимиринэн уһаат түгэҕэр диэри анньан арыы хаачыстыбатын сыныйан көрөллөр. «Чолбон»
2. көсп. Олус уустук, эриирдээх (хол., сорудах, боппуруос). ☉ Сложный, замысловатый
Устуоруйа учуутала олус бириинчик этэ, онон билиэттэрин эрэдэһиннээх гына оҥорбута. «ХС»
Богданенко оҥостон олорон, утуу-субуу хас даҕаны эрэдэһиннээх боппуруостары биэртэлээтэ. Тумарча
Элбэҕи билэнкөрөн, Эҥинник күлэн-салан, Эйэҕэстик кэпсээн-ипсээн Эрэдэһиннээх да киһи. «ХС»
◊ Эрэдэһиннээх буулдьа — эргийээргийэ барар саа буулдьата. ☉ Пуля нарезного ружья
Эрэдэһиннээх буулдьа мэйиитин уҥуоҕун аҥаарын кэриэтэ ылан кэбиспит. «Чолбон». Эрэдэһин- нээх үүн — эриллэн-хатыллан оҥоһуллубут былыргы бөҕө үүн. ☉ Старинная узда, уздечка из крепкого кручёного ремня
Эрэдэһиннээх үүн, уруккулуу оҥоһуулаах көмүс сирэйдээх ыҥыыр хайаатар да баар буолуохтаахтар. «Кыым»
Эрэдэһиннээх үүн тиэрбэһин курдук эрилкэй харах көр тиэрбэс. Кэбиниэт хаһаайына эрэдэһиннээх үүн тиэрбэһин курдук эрилкэй харахтаах, хойуу сабыстыгас хаастаах, …… интэлигиэн көрүҥнээх түс-бас киһи этэ. Далан