Якутские буквы:

Якутский → Русский

салгыыта

продолжение; кэпсээн салгыыта продолжение рассказа; салгыыта бэчээттэниэ продолжение следует.

салгыы

I и. д. от салт= надоедание; докука; итинтэн барытыттан салгыы бөҕөнү салтым всё это мне ужасно надоело.
II нареч. 1) последовательно, одно за другим (связывать, соединять), салгыы баай = соединить, связав узлом (напр. верёвки); салгыы көтг притачать, стачать (напр. ремни); салгыы тик = соединить швом (напр. лоскуты материи, ремни); салгыы тут= наставить палку; 2) дальше; салгыы кэпсээ рассказывай дальше; салгыы үөрэн = учиться дальше, продолжать учиться.

Якутский → Якутский

салгыыта

аат. Туох эмэ салгыы барар өттө, салҕаныыта. ☉ Продолжение чего-л.. Кэпсээн салгыыта. Быстыбыт быа салгыыта
□ Инникитэ — туруорбах балаҕан, оттон салгыыта — мааны ампаар дьиэ. Н. Якутскай

мантан салгыы

ситим сыһыан холб. Туох эмэ оҥоһуллубутуттан, баартан; этиллибититтэн ыла салгыы (тугу эмэ гын, эт, саҥар). ☉ Далее, в даль нейшем (что-л. делать)
Турахин мантан салгыы бэйэтэ норуокка оҥорбут «туһатын» кэпсиир. Эрилик Эристиин
Мантан салгыы эн суолуҥ бүтэйэр. С. Федотов
Мантан салгыы сарсыҥҥы күн Оренбург куораты сэриилээн ылар туһунан кэпсэтии аһылынна. «ХС»

салгыы

I
салт диэнтэн хай. аата. Наар биир астан салгыы. Дьиэ үлэтиттэн салгыы. Салгыы бөҕөтүн салтым
II
1. сыһ.
1. Туох эмэ устатын улаатыннаран, устатыгар эбэн, усталарынан салҕаан. ☉ В продолжение к чему-л. (привязать, пристроить что-л.). Сиэрдийэҕэ салгыы маста баай. Саҥа дьиэҕин эргэ дьиэҕэр салгыы тут. Икки остуолу салгыы тарт
2. Саҕаламмыты, инники оҥоһуллубуту салҕаан, ситэрэн; ол кэнниттэн. ☉ Продолжая начатое; дальше. Салгыы саҥар. Салгыы үлэлээ
□ Терентьев оҕонньор көхсүн этиттэ уонна салгыы кэпсээн барда. М. Доҕордуурап
Итинтэн салгыы тэттик кэпсээннэри суруйуунан дьарыктаммытым. В. Протодьяконов
Кыыс …… сарсыарда эрдэ туран салгыы айаннаабыта. Х. Андерсен (тылб.)
2. даҕ. суолт. Туох эмэ салҕаныытынааҕы, ол кэннинээҕи. ☉ Наступающий вслед за чем-л., дальнейший (напр., об этапе чего-л.). Сайдыы салгыы кэрдиис кэмэ

Еще переводы:

сайыһыы

сайыһыы (Якутский → Якутский)

сайыс диэнтэн хай
аата. Кэтэһии — сайыһыы салгыыта эбит. Р. Баҕатаайыскай
Сайыһыы тыыны-быары ыгылытар. С. Васильев

ыҕайа

ыҕайа (Якутский → Якутский)

аат., эргэр. Хараабыл, улахан оҥочо түгэҕин уһаты буруус маһын салгыыта. ☉ Штевень, брусья, представляющие продолжение киля у корабля, большой лодки.

продолжение

продолжение (Русский → Якутский)

с. 1. (по гл. продолжать) уһатыы, салҕааһын, салгыы ыытыы; 2. (по гл. продолжаться) бара туруу, салҕанан барыы; 3. (то, что следует за чем-л.) салгыытл; продолжение романа роман салгыыта; # в продолжение чего-л. устатыгар; в продолжение нескольких дней хас да күн устатыгар.

next

next (Английский → Якутский)

салгыы

продолжатель

продолжатель (Русский → Якутский)

м. салҕааччы. салгыы ыытааччы.

ретрансляция

ретрансляция (Русский → Якутский)

ж. ретрансляция, салгыы трансляциялааһын.

утомление

утомление (Русский → Якутский)

с. сылаа, сылайыы, салгыы.

relay

relay (Английский → Якутский)

реле; салгыы биэр

инники

инники (Якутский → Якутский)

  1. даҕ.
  2. Ким-туох эмэ иннигэр баар. ☉ Находящийся впереди, передний
    Соҕотох инники тииһэ чороҥолоото. Амма Аччыгыйа
    Ганя ийэтэ инники эрээккэ олорор. Н. Якутскай
    Ураһаҕа чугаһаан иһэн, икки инники киһи тохтоотулар. Н. Габышев
  3. Эрдэтээҥҥи; урутаан буолбут, ааспыт. ☉ Ранний (по времени); предыдущий. Инники араатар төһө бэркэ эттэ? Бу оҕо инники чиэппэргэ туйгуннук үөрэммитэ. Инники кинигэтигэр бу туһунан суруйбатах этэ
  4. Кэнэҕэски, кэлин буолуохтаах, кэлэр өттүнээҕи. ☉ Будущий, грядущий
    «Евгений Онегин» нуучча литературатын инники сайдыытыгар быһаарыылаах суолталаммыта. Софр. Данилов
    Инники сыалгытын чопчу өйдүүр буолаҥҥыт үгүс тэрилтэттэн ордук үлэлиигит. М. Доҕордуурап
    Туруоруллар пьеса тыйаатыр инники дьылҕатын уонна онно оонньуур артыыстар инники үлэлэрин быһаарарын тоһоҕолоон бэлиэтээбитэ. АҮ
  5. аат суолт.
  6. Иннигэр баар кимтуох эмэ; бастакыта. ☉ Передний; первый (по порядку)
    Инникилэрэ охторун кытта төттөрү ойуохтара. Амма Аччыгыйа
    Инникитэ - туруорбах балаҕан, онтон салгыыта - мааны ампаар дьиэ. Н. Якутскай
  7. Кэлэр кэм, туох буолуохтааҕа. ☉ Будущее, грядущее, будущность; перспективы, виды на будущее
    Инникини тымтыктанан көрбүт суох (өс ном.). Икки атахтаах Инникитэ сырдык - Эстиэ суоҕа, Элбии, үүнэ туруоҕа. Күннүк Уурастыырап
    Дьиҥнээх булчут булдун кырыһыттан быһа хаһан да өлөрбөт, олорор мутугун кэрдиммэт, инникитин толкуйдаан бултуур. Далан
  8. сыһ. суолт.
  9. Сирэйин хоту, баран иһэр сирин хоту; сайдан иһэрин хоту. ☉ Вперед (по направлению поступательного движения)
    Ыттара чугас туох эрэ баарын биллилэр быһыылаах, үрэн маргыйаллар, инники дьулуһуллар. Н. Якутскай
    Ааныс инники сулбу түстэ. Н. Заболоцкай
    Үтүө үйэ үүнүүтүн революционнай тыына өйгүн-санааҕын сайа охсон инники ыҥырар. С. Васильев
  10. Сирэйин хоту; бастакылаан. ☉ Впереди
    Эрчимнээх буол! - диэтэ, Иҥнимэ-толлума, инники ис! - диэтэ. П. Тобуруокап
    Өлөксөй инники олорон Эрдиини тардыалаата. С. Васильев
    Эн биһи мэлдьитин дьэ бииргэ Инники буолуохха, доҕоруом! П. Тулааһынап
    ♦ Инники хардыы - туохха эмэ салгыы ситиһии, сыҕарыйыы. ☉ Шаг вперед (об успехе, прогрессе в чем-л.)
    Төҥүргэстиин, суоллуун-иистиин - барыта күүстээх үлэни, инники хардыыны көрдөрөр. Бэс Дьарааһын
    ◊ Инники кирбии - 1) өстөөхтөн саамай чугас, ыкса сытар сэриилэһэр кирбии. ☉ Передовая, передний край (в зоне боевых действий)
    Гурьянов биһикки инники кирбиигэ кэллибит да …… ытыалаһан тибиргэтиһэн киирэн барыахпыт дии санаабыппыт. Т. Сметанин
    Рота өстөөх инники кирбиитигэр тааҥкалары кытта тэҥҥэ тиийдэ. Д. Кустуров
    Ити кэмҥэ уолуҥ лейтенант Спиридон Малгин ротата инники кирбиигэ охсуһара. И. Егоров; 2) туох эмэ бастакы кирбиитигэр, бастакы кэккэтигэр (тард. ф-гар тут-лар). ☉ В авангарде, в первых рядах (употр. в притяж. ф.)
    Литература үлэһиттэрэ идеологическай үлэ инники кирбиитигэр тураллар. Софр. Данилов
    Эн куруутун мөккүөр инники кирбиитигэр сылдьыбытыҥ. «Кыым». Инники күөҥҥэ (күөнүгэр) - туох эмэ (хол., куоталаһыы) бастакы кэккэтигэр, бастакы кирбиитигэр (ис, сырыт). ☉ В авангарде, в первых рядах (быть, находиться). Баал Хабырыыс отуттан тахса сыл устата саха сэбиэскэй литературатын инники күөнүгэр сылдьыбыта, биһиги национальнай поэзиябыт биир төһүү үлэһитэ этэ. Софр. Данилов
    Үс тыһыынча кэриҥэ үлэ удаарынньыктара куоталаһыы инники күөнүгэр иһэллэр. ПДИ КК
    Куоталаһыы инники күөнүгэр Амакинскай уонна Дьааҥытааҕы эспэдииссийэлэр иһэллэр. «ЭК». Инники ыстатыйа калька - хаһыат, сурунаал бастакы сирэйигэр тахсар ыйаркэрдэр, салалта буолар ыстатыйа. ☉ Передовая статья, передовица. Хаһыат инники ыстатыйатын дьүүллэһэбит. Сурунаал инники ыстатыйатын үөрэтэллэр
мааны

мааны (Якутский → Якутский)

  1. даҕ.
  2. Үчүгэй таҥаһы таҥныбыт, киэргэммит. ☉ Нарядный, приодетый
    Мааны баҕайы дьахтардаах эр киһи кэлэн аттарыттан түһэн эрэллэр эбит. Н. Неустроев
    Мааны к ы ргыттар мунньуһуннулар. Амма Аччыгыйа
    Уокка чугаһаан кэлбитим куһаах курдаах, уһун хара би лиис сонноох, кы лбачыгас саппыкылаах бэрт мааны баҕайы эдэр дьон …… кууллаах бурдугу кытта астаһа тураллар. Эрилик Эристиин
    Эмискэ кирилиэс устун олус мааны дьахтар тахсан кэллэ. Н. Габышев
  3. Дьоҥҥо-сэргэҕэ кэтиллэр, күндү (таҥас-сап туһунан). ☉ Нарядный, выходной, праздничный (об одежде)
    Хотуннаах-тойон баар суох мааны таҥастарын таҥыннылар. Амма Аччыгыйа
    Сарсыарда Маша бэргэһэлэнэ бараары мааны таҥастарын таҥнар. М. Доҕордуурап
    Холкуостаахтар дьааһык түгэҕэр кичимэлэнэн уурбут мааны таҥастара бүгүн дьэ хостоммут. «ХС»
  4. Киһи сөҕүөн курдук үчүгэй, кэрэ көстүүлээх (үксүгэр айылҕаҕа сыһыаран этэргэ). ☉ Пышный, богатый, ласкающий взгляд (о природе)
    Кэбиис, маннык бэйэлээх мааны хатыҥы томторук туоһун аайы хастаммат куолута. М. Д оҕордуурап. Амма …… баһаам элбэх хочолордоох, ходуһалардаах туох да мааны сир. Багдарыын Сүлбэ. Хайа эмпэтин аннынан туундара мааны кыыһа Индигир өрүс эриллэ-бурулла, тиэтэйэ-саарайа тус хоту устар. Н. Павлов
  5. кэпс. Бары өттүнэн киһи хайгыы, үөрэ, астына көрөр (ким, туох эмэ туһунан этэргэ). ☉ Лучший, превосходный
    Дьэрэмииһэп, нууччалыы кэпсэтэр буолан, хамандыырга мааны киһи буолбута. Болот Боотур
    Кулууп дириэктэрэ кыыс киһитинэн туох да мааны. Э. Соколов
    Дьэ, ыадайан түһэн күлүүс диэтэҕиҥ! Кырдьык да, мааны күлүүс! «ХС»
  6. көсп. Атыттартан ордук көрүллэр, ордук тапталлаах, күндү (оҕо туһунан). ☉ Пользующийся чьей-л. любовью, покро вительством, баловень, любимчик. Омо ҕой Баай мааны кыыһа аҕаһыгар күнүүлээн, Эллэй Боотуру ойох ылбата диэн тахсан сүтэн хаалбыт
    Саха фольк. Былыргы баай ыал мааны оҕолоро буолан, Кууһума баттаҕын хаһан да кырыйбатахтара. Күннүк Уурастыырап
    Мин ийэлээх аҕам мааны ылгын уоллара этим. И. Гоголев
  7. кэпс. Бары ө тт үнэн т упса ҕа й, ү ч үгэй оҥоһуулаах. ☉ Добротный
    Остуол таһыгар хас да мааны олох мастар, истиэ нэҕэ араамалаах ыраахтааҕы мэтириэтэ, …… хоско тахсар аанынан аһыыр сабыылаах остуол көстөр. А. Софронов
    Дьуона кинээс мааны дьиэтин иннинээҕи туруорбах балаҕаҥҥа мустубут дьон, олоруохтааҕар, ону-маны кэпсэтэн ыаһахтаһаллар. Н. Якутскай
    Инникитэ — туруорбах балаҕан, онтон салгыыта мааны ампаар дьиэ. «ХС»
  8. аат суолт.
  9. Киһиэхэ убаастабыл; үтүө сыһыан. ☉ Честь, уважение, почёт; почтение
    [Баай Байбал:] Манна диэн эттэххэ, бар дьоммор баттыгаһа суохпунан таптатан, ыар ытыкка, үрдүк мааныга сырыттаҕым дии. А. Софронов
    [Ньукулай:] Билигин бар дьоҥҥо мааным баранан барбах аатырдым. А. Софронов
  10. Остуол тардан күндүлээһин, ыалд ь ы т т а т ы ы. ☉ Приём, угощение
    [Чоочо тойоҥҥо:] Чэ, тойоон, бырастыы! Мааныгар улахан махтал-баһыыба, Бастыҥ көрдөһүүбүн быраҕыма!.. А. Софронов
    Оҕон ньор, эмээхсин ыалдьыттыы ыҥыран, Сахалыы мааныны билбиппит, Сүөгэйдээх чэйинэн утаҕы ханнаран, Биһиги куоракка киирбиппит. Эллэй
    Ыалдьыт кэлэр күнүгэр — Долгутуулаах далбары Сатаан булан тэрийиэхпит: Нуучча тууһа — килиэбэ, Саха аһа — хатыыс, хаһа; Мааны, күндү баһаама. Күннүк Уурастыырап
  11. эргэр. Дьоҥҥо-сэргэҕэ биллэр, баайдаах-дуоллаах, чыыннаах-хааннаах киһи (хол., нэһилиэккэ, у л у у с к а о. д. а. ). ☉ Знат ный, почётный (среди своих земляков) гражданин; почтенный человек
    Улу ус маанылара барылара түһүлгэҕэ ыадалдьыһан кэллилэр. И. Гоголев
    Алаас ба һылыга Кымаах Байбал, м у ҥ х а л а а х т ойон, нэһилиэк мааныларыттан бастатан, сөбүлүүр дьоннорун иккилии-үстүү хоппо дэгэйиитинэн, харгыаттаан, б эй этин көрүүтүнэн балыгы түҥэтэн киирэн барбыт. А. Бэрияк
    Расторгуев тарга өтөр-өтөр биэчэрдэр, күүлэйдээ һиннэр буолаллара. Онно куорат маанылара мустан көрүлүүллэрэ. «ХС»
    ♦ Мааны баккы (ыраас ыстаан) — дьахтары кытта кыайан сылдьыһар кыаҕа суох киһи. ☉ Человек, страдающий импотенцией, неспособный к половому акту.
    ср. бур. маани ‘хоругвь’, кирг., казах. манап ‘привилегированное сословие феодально-родовой верхушки’