I
туохт.
1. Суоҥҥунан кыччаа, модьута суох буол. ☉ Становиться тонким, небольшим в поперечном сечении (о круглых длинных предметах, напр., верёвке, жерди)
Айыы бухатыыра киэҥ көхсө сүүтүктээҕэр кыараата, уһун санаата саптааҕар синньээтэ. Саха фольк. Төгүрүк көһөҥө былыт хатыҥ сэргэ кэриэтэ синньиир, кылбайа дьиримниир. Н. Габышев
[Анньыы уга] туура угуллар сиринэн сыыйа синньиир. ПАЕ ЭАБ. Утар. соноо
2. Туораҕынан лаппа кыра, кэтитэ суох буол. ☉ Быть узким, сужаться
Киренскэйтэн үөһэ Өлүөнэ өрүс өссө синньиир. Н. Якутскай
Күөл атаҕа синньээн, уута чычааран, боруу отунан бүрүйэ үүнэн хаалбыт. Н. Заболоцкай
3. Дьарамай уҥуохтаах, хатыҥыр, суона суох буол. ☉ Быть исхудавшим; быть тонким, узким в кости, худым
Ньарбай …… сэдэх бытыгын иинэн-хатан синньээбит тарбахтарын төбөтүнэн таҥнары сыыйбахтаата. И. Никифоров
Биллэ кэҥээбит хаар маҥан ис ырбаахытын сиэҕин ньыппарыммыта, илиилэрэ кыраабыл угунуу синньии уһаабыттар. Н. Габышев. Кини испиискэ маһын курдук синньээн хаалла. Д. Родари (тылб.)
4. көсп. Үрдүк, хатан буол (куолас туһунан). ☉ Быть высоким (о голосе). «Тукаам, — куолаһа синньээн Татьяна остуол таһыгар кэллэ, — туох буолла?» М. Попов
Улаан тула холоруктуу-холоруктуу сайыһан кистии хаалбыт саҥата кулгаахпар тыҥкыныыр кумаар саҥатын курдук синньээн иһиллэ хаалла. Н. Заболоцкай
ср. др.-тюрк. йинчкэ ‘тонкий’
II
туохт. Дьиэ сүөһүтэ төрүүрэ чугаһаатаҕына, синньэ улаатан барар. ☉ Набухать (о вымени домашних животных — признак близкого отёла)
Биэс ынахтара бэһиэн синньиэхтэригэр диэри ыаталлар. Саха ост. I
Дьэ, Алакаайы [ынах аата] синньээн эрэр, сотору үүт биэриэҕэ. Амма Аччыгыйа
Биир тыһаҕас синньээбитэ хас да хонно, аны, баҕар, бу түүн төрөөн кэбиһиэҕэ. И. Сысолятин

I 1) становиться тоньше, тончать; тарбахтара синньиир эбиттэр пальцы у него стали тоньше (от болезни, худобы); 2) становиться уже, сужаться; өрүс мантан синньээн барар с этого места река начинает сужаться.
II загрубеть (о вымени у коровы — признак близкого отёла).