двигаться очень быстро, проворно, юрко сновать.

образн. 1) тянуться, вытягиваться (о чём-л. узком, тонком); уһун суол орҕочуйар тянется длинная извилистая дорога; орҕочуйан уһун талах үүммүт растёт длинный гибкий тальник; 2) быстро сновать (о предмете удлинённой формы).

туохт. Туох эмэ хайааһыны түргэнник оҥор. ☉ Двигаться быстро, стремительно, сновать, шнырять. Арай онтон көрдөхпүнэ, ытым оҕото иннибэр аҕай тугу эрэ сүр үлүгэрдик ирдээн күлүгүлдьүттэ. Я. Семенов
△ Түргэнник, үрдүнэн-аннынан тугу эмэ оҥор, тут. ☉ Сотворить, соорудить что-л. быстро, за короткий срок, небрежно
Тыаҕа быстахха хонон-сүтэн ааһарга үүтээн аҥаардаах балаҕаны баҕас аҕыйах хонукка күлүгүлдьүтүллэрэ. «ХС»

туохт. Элбэх буолан мустан үөмэхтэс (кыра уонна түргэнник хамсыыр туох эмэ). ☉ Очень быстро двигаться, сновать взад-вперед, шевелиться в плотной массе себе подобных (о ком-л. маленьком и шустром)
Үөн-курдьаҕа үлүгэр, ынах тылын курдук, кыһыл уот буола-буола, халлааҥҥа кыймайа көтөн тахсан да эрэр ньии! Күндэ

дьүһ. туохт.
1. Токурбокур субулун. ☉ Тянуться в длину, быть слишком длинным
Үүнүүлээх от быыһынан орҕочуйбут ыллык суолунан өр айаннаатылар. Амма Аччыгыйа
Халыҥ сиһи ортотунан орҕочуйбут суол устун массыыналар ыараханнык биигинэһэллэр. А. Фёдоров
2. Төттөрү-таары кэл-бар, сыбыытаа, сундулуҥнаа. ☉ Сновать туда-сюда (о чём-л. удлинённой ф.). Манан түүннэри-күнүстэри оптуобустар орҕочуйаллар

дьүһ. туохт. Түргэн-түргэнник хамнанан олус сымсатык, сылбырҕатык кэл-бар, сырыт. ☉ Ходить быстро, стремительно, ловко и проворно двигаясь, сновать туда-сюда
Хата, киһисүөһү мустубутугар үөрэн, [Митрофан] дьон быыһынан кэлэн-баран сылыпычыйар, биирдэ иһирдьэ, биирдэ таһырдьа баар буолан хаалар. И. Сысолятин
Хабдьы «хах, хах!» — дии-дии, хара кутуругун сараадытан, үрэх уҥуоргу диэки көтөн сылыпычыйан эрэр эбит. П. Ламутскай (тылб.)

туохт.
1. Тохтоло суох бар-кэл (элбэх киһи, массыына эбэтэр көтөр, кыыл сырыытын этэргэ). ☉ Сновать, шнырять туда-сюда (напр., о толпе, транспорте)
Ньырбачаан суору сөбүлээбэт этэ. Кини туох эрэ хаан тахсыах, бөлүөх уобуох буоллаҕына сырыыргыыр диир буолара ийэтэ. Далан
Били кинилэр …… солоон кэлбит суоллара кэнники кэҥээн, букатын харыыр аартык буолан, …… лесовоз бөҕө сырыырҕаата. Н. Заболоцкай
Им сүтэн боруҥуй буолуута, көтөр сырыырҕаата. «Чолбон»
2. Ис-искиттэн көҕүйэн ыраах сиринэн сүүрэкэлээ, көт (сүүлэ киирбит атыыр кыыл, сүөһү, көтөр-сүүрэр туһунан). ☉ Бегать на большие расстояния в поисках самки в период гона (о самцах диких и домашних животных)
Сыпсылаас уйаҕын туттаары, Сылгыбыт сиэлинэн туттаары, Сымыыттаан төрөөрү-ууһаары Сырыырҕаан эрэргин көрөммүн — Сүрэхпэр сырдаата үрүҥ күн. М. Тимофеев
Саас таба сырыыргыыр кэмигэр хааччах быһыттары туһаналлар. ЗПН ЧТ
Сэмэнэп [таҥара] чугаһаан, били чубуку сырыырҕаабыт эбит. ФВС К

туохт.
1. Түргэнник төттөрү-таары бар-кэл, элэгэлдьий. ☉ Носиться, двигаться, сновать туда-сюда
Били нуучча кыыһа антах өттүнэн көстөн ааһар, оҕолордуун элэҥниир, куукунаҕа киирэр-тахсар. У. Нуолур
Томторуктаах, өрүөлээх ньирэйдэр туора-маары ойуоккалаһаллара, ынахтара ыҥырана-ыҥырана сырсан хороҕолдьуһаллара биир кэм элэҥнээн олорор буолааччы. П. Аввакумов
[Эмээхсин] кыыһын дьиэ үлэтигэр бөрүкү сыһыарбат, бэйэтэ эргиччи элэҥниирин сөбүлүүр, сууйан-сотон, ыраастаан тахсар. И. Никифоров
2. Түргэнник хамсанан, (хараххар) сүтэ-сүтэ көстөн кэл, баар буола-буола суох буолан хаал. ☉ Мелькать перед глазами то появляясь, то исчезая
Ый былыт быыһынан элэҥнээн, Мэлийэмэлийэ, күөрэйдэ. Күннүк Уурастыырап
Эрбии эмиэ элэҥнээн Иэйэ-туойа килбэҥнээтэ. С. Васильев
Уолчаан ымсыылаахтык аһаан, күөрчэхтээх лэппиэскэҕэ ньуоската сотору-сотору элэҥнээтэ. М. Доҕордуурап
Кыһыл былааттаах, күөх ырбаахылаах Даарыйа хара бараан илиитэ элэҥниир, муҥха хотоҕосторо ууга дагдаҥнаһаллар, тимирэ-тимирэ күөрэйэллэр. Тулхадыйбат д.
3. Туох эмэ быыһынан элээрэн аас (туох эмэ нэһиилэ көстөр омоонун, торумун этэргэ). ☉ Мелькать, проноситься между какими-л. предметами слабой тенью (о нечётком силуэте кого-л.)
Оҕонньор, имигэс баҕайытык туран ойуур түгэҕин диэки хаамта, мас быыһынан элэҥнээн сүтэн хаалла. И. Гоголев
Соня тымныы тумарыгын бүрүнэн, омооно эрэ көстөн, элэҥнээн иһэрэ. М. Доҕордуурап
Мастар быыстарынан сараадыйан түспүт ый сырдыгар оҕонньор күлүгэ сүтэ-сүтэ элэҥнээн эрэрин уол көрө хаалла. П. Филиппов
4. көсп. Түргэн-түргэнник солбуллан ис (хол., бииртэн биир хартыына; санаа туһунан). ☉ Проноситься, быстро сменяя друг друга (напр., о воспоминаниях)
Ааспыт араас хартыыналар кини өйүгэр тиһик-тиһик элэҥнээн бардылар. Амма Аччыгыйа
Кини иннигэр төрөөбүт Сахатын сирин эгэлгэ кэрэ хартыыналара элэҥнээн ааспыттара. П. Филиппов
Кэрэмэс [киһи аата] кырдьаҕас төбөтүгэр, оо, араас санаа элэҥниир. Миитэрэй Наумов
△ Биллибэккэ ааһа оҕус (күн-дьыл, кэм-кэрдии туһунан). ☉ Пронестись, пройти незаметно (о времени, прожитых годах)
Онтон ылата элбэх сыллар Элэҥнии устан аастылар. Күннүк Уурастыырап
Ити курдук сөкүүндэ Сүүрэн-көтөн элэҥниир, Сүрэх хаанын сүүрүгэ Сүүрүгүрэр кинилиин. П. Тобуруокап
Этэҥҥэ буоллахха, күн-дьыл элэҥнээн ааһара түргэнэ сүрдээх. Айысхаана
ср. хак. иленъне ‘шататься, качаться из стороны в сторону; мелькать’, кирг. элеҥде ‘озираться; опасливо осматриваться, быстро вращая головой; суетиться’