Якутские буквы:

Якутский → Якутский

суоллуу

суолун диэнтэн хай
аата. Сиилэс угар тутуу төһө дириҥиттэн көрөн суоллуутун учуоттаан сиртэн аҕыс уон-сүүс биэс уон сэнтимиэтир үрдүк гына угуохха наада. САС
Көпсөркөй боруодалар суоллууларын түмүгэр хаптаҕай түгэхтээх, уулаах намтааһыннар үөскүүллэр. САИ ССРС ФГ

ааттаа-суоллаа

туохт.
1. Кими, тугу эмэ аатынан ыҥыр; ким, туох эмэ аатын сирэйинэн ааттаа. Звать, называть кого-что-л. по имени
Кыбыстыбакка эрэ, эн тугу баары-баарынан ааттыыр-суоллуур сааһыҥ буолла ини. В. Гаврильева
[Партком саҥа сэкирэтээрэ] салайааччылары, эппиэттээх үлэһиттэри, специалистары үлэҕэ итэҕэстэрин иһин ааттаан-суоллаан кириитикэлээһинэ, тыла-өһө хомоҕойо, саҥа сонурҕатыылаах санаалары этиитэ мунньах кыттыылаахтарын үгүстэрин сөхтөрдө. «ХС»
2. Анаан-минээн оҥостон кимиэхэ-туохха эрэ соруктанан кэл, бар (үксүгэр ыраахтан). Специально придти, приехать куда-л., к кому-л. (обычно издалека)
Уол оҕо туйгуннааҕа, илэ бэйэбинэн, чахчы дьүһүммүнэн эн диэтэх киһи үрдүк ааккар үтүө бэйэҕин ааттаан-суоллаан кэллим. Ньургун Боотур
Ааттаансуоллаан кэлэн баран туох көр-нар оонньуунан оонньоору кэллигит, дойду дьоно? Багдарыын Сүлбэ

суоллаа

туохт.
1. Суоллаах гын, суолла ыыт. Проложить дорогу
Күнэ суох сири күннээтиҥ, Үүммэт тоҥ сири үүннэрдиҥ, Суола суохтары суоллаатыҥ, Дьоло суохтары дьоллоотуҥ! Эллэй
Халыҥ быйаҥ кылааппытын Хара систэн хостуубут, Ыраахпытынчугаспытын Ыстаал-тимир суоллуубут. А. Абаҕыыныскай
Кылааннаах бииһин сойуолаан, Кыһыннары-сайыннары бултаан, Эргэнэ тыа иэнин Эрийэбуруйа суоллаабыт Урааҥхай саха ыччаттара! С. Васильев
2. Ким-туох эмэ суолун батыс, барбыт суолунан батыһа бар. Выслеживать, преследовать кого-л. по следу
[Тиитэп:] Кууһума оҕонньор ампаара алдьаммыт, ону суоллуу сылдьаллар. А. Софронов
Тахсан суоллаан көөртө, киһилиинсүөһүлүүн Амма диэки барбыттар. Эрилик Эристиин
Эһэни суоллаан, үрүйэни батыһа түҥкэл-таҥхал түһэн, арааһа, уонча биэрэстэ курдугу хаампыттара. П. Аввакумов
3. Туохха эмэ суолла оҥор, суолла хааллар. Оставлять чем-л. след на чём-л.
Тыалга биэтэҥэлээн биэрбэтин наадатыгар илдьэ кэлбит тымтыгыттан тыыран ылан, быһах төбөтүнэн суоллаан, туһах кылын кыбытта. С. Тумат
Аныгы охсооччулар хадьымаллара көбүн, суоллара кыараҕаһын сирэбин. Мин үс миэтэрэ киэҥинэн суоллуурум, хара буоруттан кыһыйан охсорум. КН ПБ
4. Урут сыһыат туохтуур пуорматыгар «араастаан, тус-туспатык» диэн суолтаҕа туттуллар. В форме деепричастия на -ан употребляется в значении наречия: «различно, неодинаково»
Өйтөн суруйууну сүнньүнэн уруокка уонна дьиэҕэ биэрэн икки суоллаан суруйтараллар. СЛСПҮО
Үнүгэстэринэн үүнээйилэри араас суоллаан ууһаталлар. КВА Б
Мартов формулатын, дьиҥэр, икки суоллаан өйдүүр кыах баар. В. Ленин (тылб.)
Суорума (сор) суоллаа — кими эмэ быстах өлүүгэ тиэрт, быстах үйэлээ. Довести кого-л. до преждевременной кончины, убить
Нүһэр Дархан кырыылаах хараҕынан Кынчарыйа көрбүтүн хайаан да Суорума суоллуур үгэстээх. И. Гоголев
Оҕотун сүөрэн түһэрэн кууһа сытан сор суоллаабыт баттыгастаах баай ойоҕун кыраабыта-таныйбыта. «ХС»
Икки уолтан хайаларын харабыынын буулдьата бу киһини суорума суоллаата? «ХС»

суолун

туохт.
1. Чиҥээн, дьиппинийэн аллара түс, намтаа, кыччаа. Уплотняясь, осесть, уменьшиться в объёме
Үрэх быыһыгар хаар, кыратык суоллубут буолан баран, кыһыҥҥылыы тиҥинэс сытара. Н. Апросимов
Сиилэс ортото кытыытынааҕар куруутун күүскэ суоллан түһэр, ол иһин томточчу угуллара наадалаах. САС
Халыҥ хаар үрдэ бөһүйэн күнтэн күн суоллан, намтаан иһэр. «ХС»
2. Этиҥ ыанан дьүдьэйбит, кыччаабыт көрүҥнэн. Усыхать, терять в весе (о человеке)
Урут далбарга сылдьыбыт талыы-талба бэйэтэ сылбыраан этэ суоллубут, тириитэ чарчыстыбыт, мыччыстыбыт. Болот Боотур
Урут киппэллэн түһэн модьу да этэ! Билигин суоллубукка дылы буолбут. Н. Лугинов
Өлүк суолла хаппыт төбөтүн анныгар бэчээттэммит мэлииппэни уурбуттара, муннукка лөчүөк саалтыыр ааҕа олорбута. Л. Толстой (тылб.). Тэҥн. уол I
ср. ДТС сол ‘уменьшаться, убывать; исчезать’

Якутский → Русский

суоллаа=

1) оставлять след, отпечаток; хаарга суоллаа = оставить след на снегу; 2) выслеживать, искать по следу; суолун суоллаа = найти по следу; кыылы суоллаа = выследить зверя.

суолун=

уменьшаться (в объёме); хаар суолан эрэр снег тает.

сырыы суолун көлөтө

маршрутное транспортное средство


Еще переводы:

надрубать

надрубать (Русский → Якутский)

несов., надрубить сов. что суоллуу кэрчий, суоллуу кэрт; надрубить бревно бэрэбинэни суоллуу кэрчий.

надрезать

надрезать (Русский → Якутский)

сов., надрезать, надрезывать несов. что (кыратык) хайа быс, суоллуу быс; надрезать арбуз арбуһу кыратык хайа быс.

над=

над= (Русский → Якутский)

(надо=, надъ=) приставка, суолтатынан: 1. туохтууру үөскэтиигэ туттуллар уонна көрдөрөр: 1) туох эмэ үрдүгэр тугу эмэ эбии оҥорууну, салҕааһыны, хол. надрисовать үрдүнэн уруһуйдаа; надставить салҕаа, уһат; 2) хайааһын предмеккэ бүтүннүүтүгэр тиийбэккэ кыратык тас эрэ өттүн таарыйарын, хол. надломить бэтиннэр, эчэт; надрубить суоллуу кэрчий, суоллуу кэрт; 2. ааттары, даҕааһын ааттары үөскэтэргэ туттуллар уонна көрдөрөр: туох эмэ үрдүнээҕини, туох эмэ таһынаны, хол. надземный сир үрдүнээҕи.

суоллас=

суоллас= (Якутский → Русский)

совм.-взаимн. от суоллаа =.

суоллааһын

суоллааһын (Якутский → Русский)

и. д. от суоллаа =; тайаҕы суоллааһын преследование лося по следу.

маршрутное транспортное средство

маршрутное транспортное средство (Русский → Якутский)

сырыы суолун көлөтө

суоллан=

суоллан= (Якутский → Русский)

возвр. от суоллаа =; быйыл күөлү ортотунан суолламмыттар нынче дорогу проложили прямо через озеро.

автодорожный

автодорожный (Русский → Якутский)

прил. автомобиль суолун; автодорожный институт автомобиль суолун института.

тордуйалааһын

тордуйалааһын (Якутский → Якутский)

тордуйалаа диэнтэн хай
аата. Тииҥи суолун суоллаан ытан ылыыны, өссө чуолкайдык эттэххэ, күһүн бастакы хаарга суолунан көрдөөн бултааһыны тордуйалааһын диэн ааттыыллар. Р. Кулаковскай
Итини таһынан бултааһын актыыбынай ньымалара бааллар: ытынан туттарыы, күрэтии, сонордооһун, кэрийии, тордуйалааһын [сытарын көрөн бултааһын]. ТСКБ

обесславить

обесславить (Русский → Якутский)

сов., обесславливать несов. кого аатын-суолун түһэр.