I
аат., эмп. Киһи этигэр-сиинигэр битэмиин тиийбэтиттэн киһи сэниэтэ суох буолар, миилэтэ сымнаан хааннырар ыарыы. ☉ Цинга
Киниттэн [уохтаттан] кыһыл арыгы, сироп, ону тэҥэ сыыҥканы эмтиир кэмпиэт уонна эмп оҥоһуутугар туттуллар. Далан
Кини [хатыҥ] сүмэһинэ сыыҥкаҕа эмтээх. «Кыым»
С битэмиин тиийбэтэҕинэ, дьон сыыҥкаҕа ыалдьаллар, тиистэрэ түһэр, миилэлэриттэн хаан оҕуолуур; киһи организма ыарыыны утары охсуһуута мөлтүүр. СЕТ ҮА
II
аат. Химическэй элэмиэн, күөхтүҥү маҥан өҥнөөх тапталлыгас металл. ☉ Цинк
Сыыҥка рудата тахсар сирдэригэр үүнэр фиалка сибэкки көрүҥнэрэ бааллар. БК БК
Дьэ, кыһалҕа. Уочаратым бу тиийэн кэллэ. Үөрүүбэр, бу тымныы сыыҥка ылтаһыны имэрийиэх санаам кэлэр. «К»
Ынах аһылыгар микроэлеменнэр дьуот, кобальт, алтан, марганец, сыыҥка итэҕэһиттэн ууһуур килиэккэлэрэ уларыйаллар. МСО ЫКТУО

аат. Муннугуттан кэлэр чалахайдыҥы убаҕас. ☉ Сопли
Сымыһаҕын устун Сыраана саккыраата Сыраанын эккирэтэн Сыыҥа санньылыйда. П. Ойуунускай
Кыыс илии тутуһан кириэс-мараас уураста. Ону көрөн Мааса кыыс кистээн, сыыҥын тыаһа бар гына түһэ-түһэ, күллэ. Эрилик Эристиин
Ол синиэллэрин тэллэҕинэн хааннаах сыыҥпытын сотуохпут, онон бүтүө. М. Шолохов (тылб.)
♦ Сыыҥын соспут — ону-маны быһаарар гына ситэ улаата илик. ☉ Сопляк, молокосос
Биир сыыҥын соһо сылдьар уолга иһин дэлби үктэтэ сыһан хаалбыт. Амма Аччыгыйа. Муннун сыыҥа куура илик — тугу да билэ-көрө илик олус эдэр. ☉ Молодой, неопытный (букв. у него сопли в носу ещё не обсохли)
«Ылан да көрүөххэ. Муннун сыыҥа куура илик уолчаан оттон, бэйи, кэһэйиэҥ», — дии саныыбын испэр. С. Никифоров. Сыыҥкынан атыылаһыаҥ дуо? — атыылаһар үбэ суох эрээри туоххунан ылаары гынаҕын диэн кыыһыран, мөҕүттэн этии. ☉ На какие шиши собираешься покупать? (букв. на свои сопли будешь покупать?)
«Доҕоор, ырбаахыны атыылаһыахпыт», — иччитэ дьахтарын уоскута сатаата. «Сыыҥкынан атыылаһыаҥ дуо? Оҥойор айаххар да тото-хана аһаабакка олороҥҥун, дөксө атыылаһардааххын баҕастааххын», — Уһун ырбаахы айдаарар. Р. Кулаковскай
ср. ДТС йиҥ ‘сопли’

1. аат. Киһи муннутуттан, айаҕыттан өлгөмнүк тахсар чалахай. ☉ Сопли-слюни
   Сыыҥын-сыраанын Сылыпыс гынан ылла Унааракэнээрэ суох Улуйа-кэнийэ турдаҕа. П. Ойуунускай
   Көстөкүүн оҕолоро сиргэ сыыс-буор ортотугар сыыҥ-сыраан, кир-хор буолан оонньуу олороллор, таҥастара-саптара бүппүт. Күндэ
   Саайыра [киһи аата] хараара өлбөөдүйбүт сирэйэ харчыччы хаппыт, сыыҥа-сыраана санньылыйа сылдьара, онуоха эбии кыччаҕар харахтааҕа, маадьаҕар атахтааҕа. С. Курилов (тылб.)
2. даҕ. суолт. Сыыҥа-сыраана түспүт, кирдээх чанчарык көрүҥнээх. ☉ Слюнявый, неопрятный, неряшливый
   Сыыҥксыраан сырайдаах, Ньуун-ньаҕаан тыллаах, Уу-хаар оһоҕостоох Уһун эрэйдээх. Өксөкүлээх Өлөксөй
   Оҕо барахсан дьүһүнэ-бодото тупса түһүө, кир-хах, сыыҥк-сыраан суох буолуо этэ. «ББ»
   △ көсп. Мөлтөх, күүһэ-сэниэтэ суох, нукаай курдук. ☉ Слабый, слабосильный, болезненный
   Төрүт да сылаабай Сыыҥк-сыраан Утуйаан, Сылайбыт быһыынан, Эмиэ дьэ сытыаҕа, Утуйан барыаҕа. С. Данилов

сопля; сопли.

сопли и слюни.