Якутские буквы:

Якутский → Якутский

сүһүөхтээһин

аат., тыл үөр. Тылы сүһүөхтэринэн араарыы. ☉ Деление слова на слоги
Грамотаҕа үөрэтии тылы таба сүһүөхтээһиҥҥэ олоҕуран ыытыллыбыта. КИИ МКТТҮө
Тылы сүһүөхтээһиҥҥэ оҕоҕо икки быраабыланы өйдөтүөххэ наада. ОМЕ БМЫ

сүһүөхтээ

туохт.
1. Сүһүөх-сүһүөҕүнэн тус-туспа быһан араартаа (хол., сүөһү, сылгы атаҕын). ☉ Отделить ногу животного от туши по коленному суставу. Ити убаһаны атахтарынан сүһүөхтээ
2. Тылы сүһүөхтэргэ араар. ☉ Делить слово на слоги. Оҕо оскуолаҕа маҥнайгы кылааска киирэригэр тылы кыайан сүһүөхтүүрэ хайҕаныан эрэ сөп. ПЯГ АСОДИҮө
◊ Сүһүөхтээн аах — тылы сүһүөхтэринэн арааран бытааннык аах (хол., оҕону этэргэ). ☉ Медленно читать по слогам (напр., о ребёнке)
Сүһүөхтээн добдугураччы ааҕары ситиспит да учууталлар, бэрт үгүс түбэлтэҕэ хоһуласпыт дорҕооннор таба суруллууларын толору кыайан ситиспэттэр. СОТТҮө
Сотору мин саалтыыры сүһүөхтээн ааҕар буолбутум, киэһэ чэй кэнниттэн саалтыыр аахтарар этилэр. «ХС»
Пепе сүһүөхтээн луоһуннары ааҕар уонна онтуттан олус үөрэр. В. Чичков (тылб.)

Еще переводы:

сүһүөхтэт

сүһүөхтэт (Якутский → Якутский)

сүһүөхтээ диэнтэн дьаһ
туһ. Ааҕа үөрэтии быраактыкатыгар тылы бастаан сүһүөхтэтэллэр, онтон сүһүөхтэн бэриллибит дорҕоону араартараллар. ОМЕ БМЫ

охсуу

охсуу (Якутский → Якутский)

  1. оҕус диэнтэн хай. аата. Боксёр күүстээх охсуута
    □ Илбис кыыһа эдьиийим, Илиибэр имэҥнэ киллэрэн кулу! Оһол уола убайым, Охсуубар оһолло киллэрэн кулу! П. Ойуунускай
    Бөтүүк бастаан ыллыыта, Күлүм сарыал тыгыыта Мунньуу, охсуу күрэҕэр Туруннубут үлэҕэ. А. Абаҕыыныскай
  2. Туох эмэ содула, тэбиитэ. ☉ Негативные последствия чего-л.
    Ол үрдүгэр уот кураан, сылтан сыл ахсын, охсууну оҥорорун бэйэҕит билэҕит. М. Доҕордуурап
    Араас кэмнэр, араас охсуулар ааспыттара. Н. Лугинов
    Олоххо бастакы алҕас охсуута улахан. М. Попов
  3. тыл үөр. Тылга биир сүһүөҕүн ордук күүһүрдэн этии. ☉ Ударение
    Саха тылыгар, син атын түүр тылларыгар курдук, охсуу тыл кэннигэр түһэр. ВМС СДО
    Сүһүөхтээн ааҕыҥ. Охсуу ханнык буукубаҕа түһэрин быһаарыҥ. КИИ СТ-2
суккуй

суккуй (Якутский → Якутский)

туохт.
1. Барамматы сүөкүүр курдук өлгөмнүк, элбэхтик кут, сүөкээ; оннук тоҕун, түс. ☉ Лить нескончаемым потоком; литься, течь нескончаемым потоком
Үрэхтэр хаар уутуттан халааннааннар ууларын күөлгэ суккуйаллар. В. Тарабукин
Ардах быыстала суох суккуйбута хаһыс да күнэ буолла. Ыҥырар ыл. Сайыны быһа тохтоло суох суккуйбут уһун ардахтартан сир-дойду уунан туолбута. «ХС»
2. кэпс. Иҥнигэһэ суох биир кэм түргэнник саҥар. ☉ Говорить быстро, долго, без запинки
Үтүө киһи этэ, кэпсээн-ипсээн суккуйдаҕына, киһи иһиттэр истэн олоруох курдук буолара. С. Руфов
Табаахырап барахсан, суккуйан, эппэхтиир эристиин этэ. Далан
Урут сүһүөхтээн эрэр курдук аа-дьуо саҥарар бэйэтэ бу сырыыга биир тыынынан суккуйда. С. Федотов
ср. туркм. жулкулда ‘булькать’

ыскылааттаа

ыскылааттаа (Якутский → Якутский)

I
туохт.
1. Тугу эмэ ыскылаакка уур, харай. ☉ Помещать что-л. в склад, складировать
Тымныыны тулуйбат кыһыл арыгыны, буруукта кэнсиэрбэлэрин суол туруор диэри ыскылааттыыр кыһалҕа тирээбитигэр, Дьулус Иванович бэйэтэ бара сылдьарга быһаарыммыта. С. Юмшанов
Тиэргэн иһигэр, нэһилиэнньэ аҕалан биэрбит сэптэрин ыскылааттыыр сир баара. Н. Островскай (тылб.)
2. Ыскылаакка бар. ☉ Идти, направляться в склад
Валерий, кулук-халык туттан, аттарын илдьэ ыскылааттаата. «ХС»
II
туохт. Тылы сүһүөҕүнэн араартаа, сүһүөхтээн аах. ☉ Делить слово на слоги, читать по слогам
Ыскылааттаан ааҕаары гыннахпына тылым өҕүллүбэккэ, сатаан холбоон тыл таһаарбакка элбэхтик даҕаны тириттим этэ. А. Бэрияк
Баайка аҕатыттан үөрэнэн нууччалыы ыскылааттаан чэпчэки тыллары ааҕар буолта. Уустаах Избеков
Тыл сүһүөхтэрин үөрэтэр, буукубаларынан тылы ыскылааттыыр кэмим кэлбитэ. М. Горькай (тылб.)

курдук

курдук (Якутский → Якутский)

эб.
1. Тыаһы үтүктэр уонна дьүһүннүүр тыллартан сыһыаттары уонна даҕааһыннары үөскэтэр. ☉ Образует наречия и прилагательные от звукоподражательных и образных слов
Хоп курдук. Дьап курдук. Чап курдук. — Лоп курдук, сүгэ-балта тыллаах үгэстээхпит. Амма Аччыгыйа
Бу сырыыга саҥа хамандыырдара лэс курдук орто уҥуохтаах нуучча киһитэ наһаа холкутук сибигинэйэр. Г. Колесов
Онон тылы сүһүөхтээн суруйуу уоҥҥа дылы додо курдук ааҕар киһиэхэ оннук уустуга да суох буолан таҕыста. «К»
2. Ыйар солбуйар ааттартан быһаарыылаах солбуйар ааттары уонна миэстэ сыһыата суолталаах холбоһуктары үөскэтэр. ☉ Образует определительные местоимения и сочетания со значением наречия места от указательных местоимений
Ол көрдөҕүнэ, ити курдук биир куртуйах сытар. Суорун Омоллоон
Бу курдук олох аһыммакка ийэлэрин үрдүгэр буору тамнааттаабыт дьоҥҥо [оҕолор] өстөһө санаабыттара. Эрилик Эристиин
3. Туохтуурунан уонна даҕааһынынан бэриллибит кэпсиирэлэргэ сыстан, этиллэр санаа тас көстүүтэ эрэ дьиҥнээх курдугун көрдөрөр (үксүгэр кэпсиирэ, эбэтэр этэ эбиискэ сыһыарыыларын ылар). ☉ Примыкая к сказуемому, выраженному глагольной формой и прилагательным, выражает кажущуюся достоверность, видимый, предположительный характер действия и состояния (часто перенимает аффиксы лица, числа и времени от сказуемого или опускаемой частицы этэ)
Эмээхситтэр, оҕонньоттор алгыыр курдуктара. И. Гоголев
Манна хаһан да хаар түспэтэҕин курдук. А. Федоров. Бырайыак сүнньүнэн сиппит-хоппут курдук. В. Яковлев
4. Саҥарааччы баҕарыытын көрдөрөр (болдьуур киэп -тар форматын кытта тут-лар). ☉ В сочетании с глаголом в форме условного наклонения на -тар выражает желание говорящего
Ыа, хаарты кэллэр, курдук! Күндэ
Бөһүөлэккэ диэри бэнсииммит бүппэтэр курдук. «ХС»
ср. казах. курдуу ‘таким же образом, точно так; подходящий’

склад

склад (Русский → Якутский)

II м. 1. (физический облик человека) быһыы, киэп, таһаа; склад лица сирэйин быһыыта; склад фигуры фигуратын быпыыта; 2. перен. (нравственный облик человека) майгы, быһыы; душевный склад сигилитин быпыыта; 3. (установившийся порядок) быпыы, майгын; склад жизни олох майгына; # читать по складам сүһүөхтээн аах.