таабырыннас диэнтэн хай
аата. Сытан эрэн таабырыннаһыы Киэһэ уот умуллуор диэри. Баал Хабырыыс
Бэрдиэн окко утуйар! …… Быччыҥ ыалдьар минньигэстик. Остуоруйалаһыы, таабырыннаһыы. И. Гоголев

сырай I диэнтэн бэй
туһ. Мин оҕо эрдэхпинэ кыһыҥҥы хараҥа түүн көмүлүөк оһох иннигэр сырана олорон, таабырыннаһан эрийсэрбин өйдүү түстүм. Софр. Данилов

туохт. Үгэнэн кэпсэт, үгэнэн саҥар. ☉ Говорить иносказательно, иронизировать
Сэһэргэһэ турар сэбэргэнэлэрдээх, Таабырыннаһа турар долбуурдаах, үгэлэһэ турар үгэхтэрдээх, хоһоонноһо турар хотоннордоох эбит. П. Ядрихинскай

остуоруйалас диэнтэн хай
аата. Бэрдиэн окко утуйар! Быччыҥ ыалдьар минньигэстик. Остуоруйалаһыы, таабырыннаһыы. И. Гоголев
Киэһэ ахсын бырыычыка оонньуута, таабырын таайсыыта, остуоруйалаһыы. «ХС»
Сир санаа саныыр, сылаастык нухарыйар, Уһун түүнэ остуоруйалаһыы кэмэ. К. Кулиев (тылб.)

хон диэнтэн холб. туһ. Оҕолор бэйэ-бэйэлэригэр хонсоллоругар …… киэһэ хойукка диэри кэпсэтэ, күлсэ, таабырыннаһа оонньуу сытар буолаллара. Дьүөгэ Ааныстыырап
Куораппын солбуйан Холкуостаах бааһынай Куһуогун амсайан Отууга хонустум. Дьуон Дьаҥылы
Чугастааҕы ыаллара хонсон доҕор буолаллара. «ХС»

аат. Саха балаҕаныгар икки кытыы өһүө бастарын холбуу туора ууруллар хаптаҕай бэрэбинэ (ортоку өһүө баһа ол үрдүгэр ууруллар, онон балаҕан икки өттүнэн икки сэбэргэнэ иккиэн долбуур курдук туттуллар). ☉ В якутской юрте: потолочное плоское бревно, кладущееся поперёк на крайние матицы, на которое затем кладётся край средней потолочной балки (домочадцы используют это бревно как полку)
Сыгынньах ойуун дүҥүрүн сэбэргэнэҕэ «дар» гына бырахта. Н. Якутскай
Халыҥ кинигэ сэбэргэнэҕэ кыбыта анньыллыбыт. А. Сыромятникова
Бу дьиэлэрин ис киэлитигэр …… Сэһэргэһэ турар сэбэргэнэлэрдээх, Таабырыннаһа турар долбуурдардаах үгэлэһэ турар үгэхтэрдээх, Хоһоонноһо турар хотоннордоох эбит. П. Ядрихинскай

аат. Остуол оонньуута: сүүрбэччэ сэнтимиэтир уһуннаах тымтыктары өрө быраҕан илии көхсүгэр түһэрэн баран, оттон ытыска хабыллар, ким элбэҕи хаппыт кыайар (иккиэ эбэтэр элбэх буолан оонньонор); бу оонньууга туттуллар тымтыктар. ☉ Настольная игра у якутов: игрок берёт в ладони какое-л. количество палочек-лучинок длиной в двадцать сантиметров и, подбрасывая их вверх, ловит на тыльную, затем на внутреннюю сторону ладони, побеждает тот, кто поймает наибольшее количество лучинок (играют двое или более человек); палочки, лучинки для этой игры
Уоллаах кыыһа симии оһох иннигэр үс атахтаах төгүрүк остуолга хабылык хаба оонньууллар. И. Гоголев
Ыалым оҕолорун кытта таабырыннаһабыт, хабылык хапсабыт, хаамыскалыыбыт. С. Маисов
Хабылыгы былыр-былыргыттан саха дьоно умсугуйан оонньууллара. «Кыым»