тыаһы үт. туохт. Титирэс куоласкынан тохтообокко ытаа. ☉ Плакать долго, монотонно. Оҕо ытаан ньаккыраата. Тэҥн. ньарылаа

I
титирэс I диэн курдук
Уһуктаҕас буоллаҕына, кыламаннара титирэстэһэллэр. Амма Аччыгыйа
II
1.
титирэс II диэн курдук. «Эн тугу истибиккин, көрбүккүн барытын», — диэтэ Атаанап титирэстэс куолаһынан. Д. Таас
Евстафий ойон турбута, кыыһырбыт уоругар титирэстэс буолбут этэ. «ХС»
2. көсп. Бүтэйдии доргуйар, дьигиһийэр (хол., сэрии сэбэ эстиититтэн — сир туһунан). ☉ Дрожащий, сотрясающийся (напр., из-за взрыва орудия, бомбы, снаряда — о земле)
Буомба эстиититтэн сир титирэстэс буолбут. «Чолбон»

кымаахтаа диэнтэн холб. туһ. [Даайа] улахан уол тымтык тута сылдьан, эттэн кымаахтаһан ылаары гыммытын, атыыга барар аһы тыытыма диэн бардьыгынаан ыытта. А. Софронов
Айу-каа! Хайа бу кыыс туох буолан кымаахтаста? Э. Соколов
Эмээхсин саппыйатын сүөрэн, уҥуох буолбут титирэс тарбахтарынан тугу эрэ кымаахтаһан ылан, айаҕар угунна. Н. Габышев

аат. Сиик, сииктээх салгын туохха эмэ иҥмитэ. ☉ Сырость
Катялаах Антон тымныы уунан суунан уонна бадараан да сыыраһыттан дэлби титирэһэн кэлбиттэрэ. ВЛ РБЫ
Профилакторийга ньирэйгэ буортуну оҥорооччу ханнык да сыырас, үргүөр уонна ыарахан сыт суох буолуохтаах. ТЛН ТТИи
Дьиэ сыыраһа суох буолара наада. Дьиэ к.

даҕ. Утуйбатах, утуйар турукка киирэ илик. ☉ Неспящий, бодрствующий
Уһуктаҕас буоллаҕына кыламаннара титирэһэллэр, кылгаскылгастык тыынан сырдырҕатар. Амма Аччыгыйа
Ийэлэрэ эмээхсин утуйа илик, уһуктаҕас этэ. Суорун Омоллоон
Эһэ уһуктаҕас эбит, сүрдээх улахан чаан олгуй саҕа төбө арҕах иһиттэн утары быган, сирэй-сирэйдэрин таарыйса сыстылар. «ХС»

I
салҕалаа диэнтэн холб. туһ. Мин эйэ саллаатабын, эрдээхтэр, тула мустуҥ, Куттастар салҕалаһыҥ! И. Гоголев
II
даҕ. Титирэстээн хамсыыр, титирэс, эйэҥэлэс. ☉ Дрожащий (напр., о конечностях, голосе человека)
Яков салҕалас илиитинэн үрүүмкэни ылла. М. Доҕордуурап
Витя …… сүрэҕэ бип-битигирэс буолбут, кыҥаан көөртө сыала салҕалас. Н. Заболоцкай
«[Эһэни] ыта оҕус!» — диэтим. Киһим уҥуоҕа салҕалас буолбут. Кэннинэн чугуруҥнаата. Т. Сметанин
«Хантан иһиттиҥ ону эн?» — диэтэ кини салҕалас буолбут куолаһынан. А. Фёдоров

I
салыбыраа диэнтэн холб. туһ. «Интернационалы» ыллаан дьигиһитэллэр
Эргэ түрмэлэр эркиннэрэ салыбыраһарга дылы гыналлар. А. Фёдоров
Уҥуохтара босхо барыар диэри куттанан салыбыраһа хааллылар. Р. Кулаковскай
Синиэлин нырылыччы кэппит, сиэхтэрэ уруккутун курдук тобугар тиийэ салыбыраспыттар. А. Куприн (тылб.)
II
даҕ. Тохтоло суох салыбырыы сылдьар, эйэҥэлэс, титирэс. ☉ Трясущийся, дрожащий (напр., о руке)
Саам сыалыгар туох да иһин киирбэт, илиим сап-салыбырас буолбут. Суорун Омоллоон
Кутталларыттан сап-салыбырастар. И. Бочкарёв
Баартыйа начаалынньыгын араассыйанан булан салыбырас куолаһынан кэпсэттэ. Н. Габышев

1. хантай диэнтэн дьаһ. туһ. туохт. Төбөтүн хантатан туран ааҕарын таптыыр. Амма Аччыгыйа
   Ат киэнэ чулуута төбөтүн өрө хантатан олоотуу турара. В. Протодьяконов
   Адаар муостаах төбөтүн хантатан баран, сиһэ кэдэйиэҕинэн-кэдэйэн, көтөн иһэр курдук. В. Гаврильева
2. көсп., кэпс. Хантаччы туттан, эмискэ тугу эмэ (хол., арыгыны) ис. ☉ Выпить залпом что-л. (напр., спиртное), закидывая назад голову
   Протасов икки титирэс илиитин күөйэ тутан, арыгыны биирдэ хантатта. Ойуку
   Олег арыгыны хантатан кэбистэ. Тумарча
   Үөрүйэх үлүгэрдик бүөтүн аһан утаппыт киһилии кыллырҕаччы хантатта. У. Ойуур

I
илибирээ диэнтэн холб. туһ. Оҕонньор сирэйэ мырдыстан барда, халтаһалара илибирэстилэр, көрбөт буолбут көмүскэлэриттэн бөдөҥ таммахтар мөлбөрүстүлэр. Амма Аччыгыйа
Ол боробуос богуоннарын кэннилэринэн Орунбаевтар илдьирийбит сонноро илибирэһэр. Эрилик Эристиин. Дороххой сэбирдэхтэр илибирэһэ хамсыыллар. А. Федоров
II
даҕ. Дьигиһийэн ылар, титирэс; тэлибирэс. ☉ Дрожащий, трепещущий, трясущийся
Үс үүт маҥан булгунньах Үрүт өттүгэр Үүнэн турар Илибирэс сэбирдэхтээх, Икки салаалаах Нуоҕай маҥан хатыҥ... П. Ойуунускай
Билиҥҥэ диэри бу баар курдук өйдүүбүн кыыс кытарбыт, кыбыстыбыт сирэйин, илибирэс итии тарбахтарын уонна ураты истигэн этин! Далан
Илибирэс сэбирдэхтээх күөх иирэлэр, уу ньуурун таас сиэркилэ оҥостоннор …… улуутуйан көстөллөр. В. Сыромятников

сыһ.
1. Күүскэ, кытаанахтык, тирэхтээхтик. ☉ Плотно (закрывать), прочно, твёрдо (ступать)
Вася чиҥник хааман кэлэн остуолугар олордо. Н. Габышев
Кинээс дьиппинийэдьиппинийэ титирэс буолбут атахтарын чиҥник үктүү сатыыра. «ХС»
Хаппах кырыытын аллара өттүн кыһан биэриллэр уонна үөһэттэн иҥниэр диэри чиҥник баттаан хаппахтанар. ГПП ТО
△ Сахсархайа, көпсөркөйө суох, ыга буолар курдук гына. ☉ Плотно (уложить)
Бу да сырыыга босхо былыт кини чиҥник кэбиһэн иһэр отун кыайбатаҕа. Н. Заболоцкай
Тыал ойбоннорбутун күөл хаарыныын тэҥнии чиҥник тибэн хастарда. Н. Борисов
Кини атахтара былырыыҥҥы чиҥник дьапталлыбыт көтөҕөттөн халтарыйаллар. А. Куприн (тылб.)
2. көсп. Булгуруйбаттык, халбаҥнаабаттык, эрэбиллээхтик. ☉ Крепко, твёрдо (напр., запомнить)
Үөрүүлээхтик утары кэҕилдьийэн, чиҥник эппэхтээн кэбистэ. Амма Аччыгыйа
Эн чиҥник өйдөө биири, Сиргэ суох дьон кыайбатаҕа. И. Гоголев
«Бар, бар…», — Мария Егоровна кэлин тылларын утарылаһыннарбат гына чиҥник саҥарда. С. Никифоров
[Оҕолор] туох төрүөттээх алҕастары оҥорбуттарын ордук дириҥник, чиҥник өйдүүллэр. СГФ СТМО