Якутские буквы:

Якутский → Якутский

тосхоллуу

тосхолун диэнтэн хай
аата. Ускуустуба саҥа тосхоллуутун, Франция худуоһунньуга Библияны саҥатык ойуулааһынын туһунан кэпсэппиттэр. Л. Толстой (тылб.)

тосхоллоо

туохт. Тугу эмэ туох эмэ диэки хайысхалаа, туһаай. Нацеливать, направлять что-л. куда-л. [Саллаат] Тоҕоостоох томторун Чопчу бааччы тосхоллоон …… Аат маҥалай аймаҕын диэки Анысханнаах оруудьуйатын Айаҕын атыппыта. Саха нар. ыр. III
Ньургуһун Лоокууттуун дьонноро …… кинилэр кэскиллэрин тосхоллуулларын билбэккэ сылдьаллара. Дьүөгэ Ааныстыырап
Оонньууну оҕо дьоҕурун сайыннарар тосхоллоон, туһалаах хайысханан салайарга, киниэхэ чопчу сыал-сорук, ис хоһоон булуллуохтаах. ФГГ СТКТҮК

тосхолун

тосхой диэнтэн атын
туһ. Дьон буолар тускубут тосхолунна эбээт! Амма Аччыгыйа
Сарсыардааҥҥы кымньыы аһылык тосхолунна, Халыҥ хаһа эмиэ ханыыласта. С. Зверев
[Княжна Марья диэки] ким да көрүүтэ тосхоллубата. Л. Толстой (тылб.)

Якутский → Русский

тосхоллоо=

направлять; куорат диэки тос-холлоон бардылар они ушли по направлению к городу; туохдиэнтосхоллоон ыллыы-бын? о чём (букв. в каком направлении) мне петь?


Еще переводы:

тосхоллот

тосхоллот (Якутский → Якутский)

тосхоллоо диэнтэн дьаһ
туһ. Дьолу-баайы тосхоллотон биэр ити барахсаҥҥа! ПЭК ОНЛЯ II

тосхоллон=

тосхоллон= (Якутский → Русский)

возвр.-страд. от тосхоллоо= 1) направляться; быть направленным; 2) быть уготовленным; дьол-хаан тосхоллоннун! высок, да будет вам счастье!

принципы местного самоуправления

принципы местного самоуправления (Русский → Якутский)

олохтоох бэйэни салайыныы тосхоллоро

путеводный

путеводный (Русский → Якутский)

прил. суол ыйар, сирдиир; # путеводная звезда сирдьит сулус, суол ыйар сулус (туох эмэ тосхолун, сайдыытын ыйан биэрээччи).

тосхоллон

тосхоллон (Якутский → Якутский)

тосхоллоо диэнтэн бэй., атын
туһ. Туртастар эмиэ тус илин диэки тосхолломмуттар. Амма Аччыгыйа
Кини куотуу будулҕаныгар сылдьан сөпкө тосхолломмутуттан санаата дуоһуйар. Эрилик Эристиин
Бараналар, булууктар, сиэйэлкэлэр бааһына диэки тосхоллонон, байыастар курдук кэккэлэспиттэр. Л. Габышев

бөкчөс гын

бөкчөс гын (Якутский → Якутский)

бөкчөй диэнтэн көстө түһүү. Бөкчөрүкээн оҕонньор бөкчөс гыннаҕына, күөстээх ас тосхолло түһэр үһү (тааб.: айа эстэрэ, булт өлөрө)
Бүөккэ сыгынньах, ынайбыт кирдээх иһин «кэйэбин». Киһим, сыыҥа субурус, бэйэтэ бөкчөс гынан баран, күлэн чачыгыраабытынан кэннинэн тэйэр. Далан

тосхол

тосхол (Якутский → Якутский)

аат.
1. Ким эрэ баран иһэр хайысхата. Направление движения
Кини киэҥ тайҕа оҕото, сүрэҕинэн таайан, хараҕынан сабаҕалаан, туһаайбыт тосхолун эндэппэт эбит. Амма Аччыгыйа
Коля эккирэтээччилэр тосхоллорун муннарар наадаттан, тосту эргиллэр. Эрилик Эристиин
2. Туохха эмэ дьулуһар сорук, туруоруллар хайысха. Поставленная цель, направление
Ааспыты үгэс оҥостон туран, инникини болҕомтолоохтук көрүнүү биһиги билиҥҥи тосхолбут буолар. А. Олбинскай
[Испэктээк иккис чааһыгар] П.А. Ойуунускай «Сүүс сыллаах улуу былаан» диэн кэпсээнэ сүрүннүүр тосхолу ылар. «Кыым»

оруудьуйа

оруудьуйа (Якутский → Якутский)

аат., байыан. Артиллерия сэбин-сэбиргэлин (бууска, гаубица, мортира) уопсай ааттара. Артиллерийское орудие (пушка, гаубица, мортира и т. д.)
Сэмэн Никифоров «Т-34» тааҥка оруудьуйатын хамандыыра буолбута. Софр. Данилов
[Саллаат] Тоҕоостоох томторун Чопчу-бааччы тосхоллоон, Көһүн миэтэрэнэн билэн, Биэрэстэтин бөрсүөгүнэн кэмнээн Аат маҥалай аймаҕын диэки Анысханнаах оруудьуйатын Айаҕын атыппыта. Саха нар. ыр. III

направляет

направляет (Русский → Якутский)

гл
1. Туһаайар, тосхоллуур, хайысхалыыр. 2. Ыытар (ханна эмэ, кимиэхэ эмэ)

удумаҕалаа

удумаҕалаа (Якутский → Якутский)

туохт. Соччо чуолкайа суохтук, быһа барыйан соҕус бил, өйдөө. Иметь представление о ком-чём-л. в общих чертах, весьма приблизительно
Ыстапаан бу ааспыт кэм иһигэр ону-маны удумаҕалыыр, олох тосхолун өйдүүр киһи буолбута. И. Никифоров
Сокуону барытын да буолбатар, сорох өттүн удумаҕалыыр буолуохтаахпын. М. Попов
Аан бастаан ойуурга туһахтыыр киһи тахсан сиргин-уоккун удумаҕалаан билэр буолуохтааххын. «Сахаада»
ср. др.-тюрк. усла ‘понимать’