тулаайахсый диэнтэн хай
аата. Киһи киһиэхэ, дьоҥҥо тардыһыытын, дьону суохтаан тулаайахсыйыытын туохха тэҥниэххиний? А. Сыромятникова
Ити сырдык таммахтар эдэр дьахтар тулаайахсыйыытын, кыайан сыаналаммат баай дууһатын …… этэллэрэ. «ХС»
Якутский → Якутский
тулаайахсыйыы
тулаайахсый
туохт.
1. Ийэтэ-аҕата, чугас дьоно суох, тулаайах хаал. ☉ Стать сиротой, осиротеть
Алаастар, өтөхтөр көрөр-харайар киһитэ суох, …… тулаайахсыйбыт оҕону санаталлар. Софр. Данилов
Устунан, киһитэ-сүөһүтэ суох кэдэрги үрэх баһыгар кинини мэлитэн, тулаайахсыйан олорор ойоҕо, оҕолоро өйүгэр-санаатыгар кэлэн көстө түстүлэр. Күннүк Уурастыырап
Тулаайахсыйбыт оҕо ити тылларга аны хаһан да кэлбэт буолбут аҕатын ахтылҕанын холбуурун кинилэр [учууталлар] билбэт этилэр. А. Фёдоров
2. Кими эмэ (чугас киһигин) олус суохтаан, тулаайах курдук санан, соҕотохсуй. ☉ Чувствовать себя одиноко, сиротливо, лишившись общества кого-л. (близкого человека)
Ыйтан ордук кэмҥэ кинилэр [биэлсэрдээх учуутал] суохтарыгар нэһилиэк дьоно тулаайахсыйаллар. Амма Аччыгыйа
Зоя Михайловна биһигиттэн бардаҕын киэһэ мин бэйэм чааһым хайдах эрэ тулаайахсыйбыт курдук буолбутум. Н. Якутскай
Фёдор бу күннэргэ …… тулаайахсыйбыт Иванканы көрдөҕүнэ, кэргэн аһыыта диэн хайдаҕын ордук өйдүүрэ. Ойуку
3. көсп. Киһитэ-сүөһүтэ суох буолан кураанах, иччитэх буол, кураанахсый, иччитэхсий. ☉ Опустеть, оставшись без присмотра, стать неустроенным, безлюдным
Бачча улахан дьиэ тулаайахсыйан, уота-күөһэ умуллан, чоҥкуйа тоҥон турара тугун баҕас муодатай, куруһай! Н. Габышев
Кэлин дойдубар …… сылдьан сүөм түһэн төннүбүтүм: хаарыаннаах паарка тулаайахсыйбыт этэ. БС ЫА
Якутский → Русский
тулаайахсый=
1) осиротеть (остаться без родителей); 2) перен. чувствовать себя одиноко, сиротливо; 3) перен. опустеть, стать безлюдным; бөһүөлэк тулаайахсыйда посёлок опустел.
Еще переводы: