Якутские буквы:

Якутский → Якутский

тыккыраа

туохт.
1. Синньигэстик сыыйыллан сүүр, сүүрт (ууну, убаҕаһы этэргэ), таҕыс (буруону этэргэ), тык (сырдыгы этэргэ). Течь (о воде, жидкости), подниматься (о дыме) тонкой струйкой, едва пробиваться сквозь что-л. непрозрачное (о солнечном луче)
Булчут уол күн ортото буолуута хайаттан тахсан тыккырыы сытар ып-ыраас дьүүктэ уутун таһыгар кэлэн тохтообута. Далан
Итинтэн-мантан күөх буруолар тыккыраатылар. Е. Неймохов
Оҥойо сытыйбыт кыараҕас түннүктэринэн күн уота тыккыраан киирэн дьиэ иһин үдүк-бадык сырдатар. Ф. Постников
2. көсп., кэпс. Көстөр-көстүбэт уһун синньигэс сурааһын буолан бара тур (ыллыгы, ороҕу этэргэ). Тянуться, виться еле заметной линией (о тропинке)
Үрүйэни куулатыттан халдьаайытыгар диэри куобах хорулҕан орохторо тыккыраан сыталлар. Эрилик Эристиин
Иринньэх ойуур быыһынан үөһэ диэки ыллык суол тыккырыыра. И. Федосеев
Мин сахам ыллыга Алаастан алааска Синньигэс тымырдыы Тыккырыыр буолара. Д. Дыдаев
ср. алт. тыркыра ‘дрожать, трепетать; трепыхаться, дребезжать’

Якутский → Русский

тыккыраа=

течь тонкой струйкой.


Еще переводы:

тыккырастаа

тыккырастаа (Якутский → Якутский)

тыккыраа диэн курдук. Дьүүктэ уута тыккырастаата
Үрүлүйэр бэйэлээх үүттүүрүктүүр үрүйэ Тарбахтарбыт быыһынан Тыккырастыы сүүрэр дии. И. Гоголев

тыккырас

тыккырас (Якутский → Якутский)

I
тыккыраа диэнтэн холб. туһ. Тымырдар тыккырастылар, Салаалар саккырастылар, Дьураалар чуккурастылар. Өксөкүлээх Өлөксөй
Онно-манна аппаларга тахсыталаабыт чалбахтартан кыракый сүүрүктэр тыккыраспыттара. Далан
Аарбын тэллэҕин анараа өттүнэн табалар барбыт суоллара тыккыраһан көһүннүлэр. «ХС»
II
даҕ. Тыккыраан сүүрэр, тыккырыыр (хол., үрүйэ). Бегущий тонкой струйкой (напр., речка)
Ахтаҕын сибэккини, Чыычаах көрдөөх ырыатын, Тыккырас үрүйэни, Лыах тэлимниир сыһыытын. И. Гоголев
Кыракый аппаларынан, синньигэс силээннэринэн, бэл дулҕалаах сүлбэлэринэн уу тыккырас тымырдара тыгыаластылар. И. Сосин
Дьүүктэ тыккырас сүүрээнэ уу үрдүн бэрт кыратык дьиримнэтэрэ. ВЛ РБЫ

тыккыстаа

тыккыстаа (Якутский → Якутский)

тыккыраа диэн курдук
Хостуур хорҕолдьунуҥ, муҥар, дьонтон саһа сатаабыттыы, үөйбэтэхахтыбатах сиргинэн тымыр курдук тыккыстаан барар. С. Федотов
Таас истиэнэлэртэн мэлдьитин сир аннын сиигэ тыккыстаан сүүрдэрэ. А. Куприн (тылб.)

сыламнат

сыламнат (Якутский → Якутский)

сыламнаа диэнтэн дьаһ
туһ. Кыараҕас дьиэ түннүгүнэн чаҕылхай сайыҥҥы күн, көмүс кыырпаҕын ыспыт курдук, уота тыккыраан түһэн оҕону сыламнатта, оҕо сытта да утуйбутунан барда. Күндэ
Сыламнатар сырдык ырам, төлөннөөх сүрэҕим кутаатын суоһунан инники дьулуһуом. Н. Абыйчанин. Итиинэн илгийэ, сир ийэни сыламнат. Эвен фольк.

тыккырат

тыккырат (Якутский → Якутский)

тыккыраа диэнтэн дьаһ
туһ. Алар икки баһынан икки сып-сырдык уулаах көҥүстэр сүүрдэн тыккыратан үрэххэ түһэллэр. И. Данилов
[Илээҥки] быһаҕын кыыныттан сулбу тардан ылан лөкөйүн хабарҕатын быһан хаанын ыытан тыккыратта. «Чолбон»
Дьиэ ортотугар турар ньирэй буор муостаҕа убаҕастаан тыккыратар. М. Шолохов (тылб.)

үккүрээ

үккүрээ (Якутский → Якутский)

туохт., фольк.
1. Күүһэ суох бытааннык, аргыыйдык сүүрт (хол., үрүйэ). Течь, струиться медленно (напр., о речке)
Улуу үрэхтэр иччилэрэ, Хотун эбэлэрим! Үккүрүүр үрэхтэргит, Тыккырыыр тымырдаргыт, Саккырыыр салааларгыт …… бастарыттан Айа-кэрдэ, ыыта-кыйдыы олоруҥ! Өксөкүлээх Өлөксөй
2. Бытааннык тарҕанан симэлий (хол., буруо). Медленно распространяясь, исчезнуть, сойти на нет (напр., о дыме)
Тараан буолан тарҕаммыт, үрээн буолан үккүрээбит. «ХС»

чинэккэлэс

чинэккэлэс (Якутский → Якутский)

чинэккэлээ диэнтэн холб. туһ. «Ой!.
Суох!» — Икки кыыс кэннилэриттэн чинэккэлэстилэр. Амма Аччыгыйа [Муҥуурап:] Мин өрө чинэккэлэһэн, оттон-мастан тутуһан, сүүспүн туолбакка эрэ экчи өлүөм суоҕа. «ХС»
Оҕуннар эрэ бүтэрин билэн, Уйбаан хара күүһүнэн чинэккэлэһэ сылдьыбыта, уҥа бүлгүнүттэн итии хаан сүүрэн тыккырыырын билбитэ. «ХС»

ай-кэрт

ай-кэрт (Якутский → Якутский)

туохт., миф.
1. Үөһэттэн үтүө дьылҕалаан, үрдүк аналга Орто дойдуга түһэрэн олохтоо (былыргы итэҕэлинэн, үөһээҥҥи үрдүк айыылар тустарынан). Создать, ниспослать сверху и обосновать в Срединном мире для устройства счастливой жизни (о высших творцах, живущих, по древнему поверью, в Верхнем мире)
Бу Орто аан ийэ дойдуга киһи-сүөһү төрдө буолуҥ диэннэр, Саха Саарын Тойону, Сабыйа Баай Хотуну айан-кэрдэн түһэрбиттэрэ. Ньургун Боотур
2. Тугу эмэни тосхой, анаа, өлүүлээ (иччилэр тустарынан). Даровать добычу, наделять чем-л. (о духах, могущих даровать добычу охотнику)
Айан-кэрдэн биэрбит, Анаан арчылаан ииппит, Аҕыс кырыылаах таас олбохтоох Сылаас хоннох-быттык, Маҥан баттах, Саһар чанчык, Чүүччү кыламан, Бырдьа бытык. С. Зверев
Улуу Үрэхтэр иччилэрэ Хотун эбэлэрим! Үккүрүүр үрүйэлэргит, Тыккырыыр тымырдаргыт, Саккырыыр салааларгыт бастарыттан Айа-кэрдэ, ыыта-кыйдыы олоруҥ! Өксөкүлээх Өлөксөй
3. көсп. Саҥаны оҥор, туругурт. Создавать, строить, творить (напр., новую жизнь, новый быт)
Артыаллаһан сылдьаммыт Ааттаах-суоллаах олоҕу Айанкэрдэн иһиэхпит. Күндэ
Аа-дьуо олорон, Аргыый-аргыый араартаан, Атынатын тылынан Айар-кэрдэр айылгы Анаан-айхаллаан арылынна. А. Софронов

күйгүөр

күйгүөр (Якутский → Якутский)

I
туохт. Элбэх саҥаныиҥэни эбэтэр күүгээни-айдааны таһаар. Громко шуметь, жужжать; поднимать шум-гам, гомон
Күөх халлаан көхсүттэн Күлүмэн үөн күйгүөрдэ, Кумаар үөн хойунна. Саха фольк. Сөҕүөх иһин, биһиги арыыга тахсыбыппытын билэн, хара хаас халыҥ үөрэ биирдэ өрө көтөн тахсан, алыы сири үрдүнэн эргийэ сылдьан күйгүөрэр. «ХС». Күйгүөрэллэр эргиэмсиктэр: «Улуу махтал айбыкка! Күнкиһи кэлэн түүнү да кубулуттуҥ сырдыкка!» Ш. Руставели (тылб.)
Улахан тыаһы-ууһу таһаар. Производить грохот, грохотать, гудеть
Күнтэн — көмүөл күрүлээн, Көҥү устан күйгүөрэр. Күннүк Уурастыырап
Хаһан муус-хаар ууллан, буордаах уу күйгүөрэр, Оччоҕо мин сүрэҕим өрөгөйдөөн үөрэр. В. Лебедев (тылб.)
II
аат. Туохтан эмэ өрүкүйэн, көхтөнөн, күөдьүйэн тахсар саҥаиҥэ, күүгэн (хол., үгүс киһи, көтөрсүүрэр саҥатын туһунан). Оживленные, возбужденные, громкие голоса людей, гомон птиц, гвалт
Иһийэн турбут тайҕа тыраахтар тыаһынан, дьон күйгүөрүнэн дьигиһийэ, куугунуу-хааҕыныы түспүтэ. И. Федосеев
Кыыртаах кус буолан, эккирэтиһэ оонньуур оҕолор көрдөөх күйгүөрдэрэ иһиллэр. Сэмээр Баһылай
Кус-хаас саҥата, тыккырыы сүүрдэр көмүс сүүрээннэр тыастара барыта биир кэм уҕараабат күйгүөр, модун муусука буолан кутуллар. «ХС»

сүлбэ

сүлбэ (Якутский → Якутский)

I
аат.
1. Өрүс, үрэх уу сүүрдэр үөһэ, сүүрүгүрэр сүнньэ. Русло, фарватер реки
Үрэх нэлэгэр сүлбэтин икки өттүгэр быһыт буора, үөрэммэтэх киһи хараҕар наһаа кэтирээн, халыччы кутулла сытара. В. Яковлев
Чагда тэллэҕинэн ааһар сүлбэҕэ дьүүктэ тыккырыы сытар. «ХС»
Айаннаан иһэн аллара диэки көрдөххө аҥаар өттүгэр Өлүөнэ барахсан киэҥ нэлэмэн сүлбэлэрэ килэдиһэллэр. «Кыым»
ср. казах. жүл ‘русло реки, ложе ручья; ложбина, лощина; овраг’
II
аат., эргэр. Саары оҥорорго хаҕылаан сүлүллүбүт, сылгы самыытыттан тириитин чараас түүлээх өттө. Шкура с тонкой, гладкой шерстью, снятая с крупа лошади для изготовления кожи
Хара кырааскалаах касааҥка сыарҕа иннигэр от тэлгэтэн, ол үрдүгэр кутуйах өҥө өҥнөөх сылгы сүлбэтэ тэллэхпин тэлгии уурбуттара. И. Никифоров
Уҥа диэки олорботох сордоохпун, Кэтэҕэриин диэки кэлбэтэх эрэйдээхпин, Суоһалдьыйа Толбонноох Биһигин бигээбит, сүлбэттэн тэллэҕин куурдубут Мин баарбын. С. Зверев