частица усил. присоединяется к нек-рым словам, начинающимся со слога ты=: тып-тыҥкынас куолас очень тонкий голос, тоненький, тоненький-претоненький, тонюсенький голосок.
Якутский → Русский
тып-
Якутский → Якутский
тып-
Даҕааһын күүһүрдэр эбиискэтэ, ты- диэн саҕаланар олохторго сыстар: тып-тыҥкынас, тып-тырылас. ☉ Препозитивная усилительная частица прилагательного, присоединяемая к основам, начинающимся на ты-: тып-тыҥкынас ‘очень тонкий, тоненький, тонюсенький (о голосе)’, тып-тырылас ‘очень трескучий, сильно трещащий (о звуке)’
Екатерина Ивановна кыра, хатыҥыр дьахтар, ол эрээри чооруос курдук тып-тыбыгырас, олус түргэн, ыраас туттуулааххаптыылаах. Далан
Күнү быһа, Түүнү быһа Биир тыаһынан Киэҥ бааһынам — Тып-тырылас, Тап-тарылас! М. Тимофеев
Ыттар, бары маанылаппыкка холонон, нус-хас балыктарын көмүллээн, тиистэрин тыаһа бииргэм тыптыһырҕас буолбута. С. Тумат
ср. др.-тюрк. тип, кирг. тып усиление к словам, начинающимся на ты-
тып курдук
- даҕ., кэпс.
- Уурбут-туппут курдук быһыылаах (тыынар тыыннааҕы этэргэ); тупсаҕайдык таҥныбыт (киһи туһунан этэргэ). ☉ Ладный, стройный (о человеке, животном); опрятно одетый (о ком-л.)
Ира — дьылыгыраабыт көнө уҥуохтаах, ып-ыраас хааннаах, тып курдук номоҕон кыыс. П. Аввакумов
[Туртас] Тупсаҕай уҥуохтаах Тып курдук быһыылаах, Үргэмтэх көрүҥнээх, Сиргэмтэх харахтаах. «ХС» - Түргэнник хаамар, сүүрэр, атаҕынан кыанар. ☉ Быстрый на ногу, ходкий, скорый
Туох олус үчүгэйэ киниэхэ [соноҕоско] хааланнаҕай да, син тып курдук буолсукка холуйа сылдьабын. Амма Аччыгыйа
Эдэр эрдэхпинэ, атахпынан тып курдук этим. Ф. Постников - сыһ. суолт. Ыраастык, чэбэрдик; тупсаҕайдык, ис киирбэхтик (хол., олор, тэрин). ☉ Чисто, опрятно (жить); изящно, красиво (напр., мастерить что-л.)
Билигин бөһүөлэккэ саҥа охсуу дьиэлээх, тып курдук олорор оҕонньор. Л. Габышев
Хата, сарсын кырдьык даҕаны ол пиэрмэ кыһыл муннугун киирэн оҥорон биэр, тып курдук гына. В. Гаврильева
Матрёна Дементьевна бэйэтигэр тып курдук олорор көстүүмүн иһигэр кэппит араҕас булууһатын уолугун көннөрүннэ. «Чолбон»
тып-тап
- сыһ., кэпс. Түргэнник, сымсатык; чэбэрдик. ☉ Быстро, ловко (двигаться); аккуратно (прибрать)
Үгүстүк сүпсүгүрбэккэ тып-тап туттан, испириистэрин бэлэмнээн, укуол оҥоро оҕустулар. Р. Баҕатаайыскай
Тамара Улан-Удэттан кэлбит, хатыҥыр, кубаҕай хааннаах, ис-иһиттэн чэбэр, тыптап курдук тутта сылдьар кыыс. АА ИБ
Сэмэн аһаабыт иһитин кырааҥҥа сууйаат, остуолун тып-тап хомуйда. «Чолбон» - тып курдук
- 1 диэн курдук. Муодунай хаалтыстаммыта, килэбэчигэс бачыыҥкаламмыта. Ол кини тып-тап курдук бэйэтигэр олус барара. Далан
Еще переводы: