Якутские буквы:

Якутский → Якутский

төрүкү

  1. даҕ. Хара маҥнайгыттан, төрдүттэн баар, төрүт. ☉ Изначальный, коренной
    Буулабы, төрүкү кулаагы, Мунньахха куолаһын быспыппыт. Р. Баҕатаайыскай
    Тоҥустар саамай былыргы, төрүкү олохторо соҕурууилин ыраах дойдуларга эбитэ үһү. ЛНКИСО-1938. [Курыканнар биир хайа эрэ салаалара] бэйэлэрэ аҕыйах ахсааннаах буоланнар, төрүкү олохтоохтору кытары булкуһан, устунан симэлийэн хаалбыттар. БИГ ӨҮөС
  2. сыһ. суолт. Урут-уруккуттан, хара маҥнайгыттан; олох, букатын. ☉ С самого начала, изначально; совсем, совершенно
    Ылалларыгар аллаахтар эрээри, төннөрөр диэни төрүкү билбэттэр. У. Ойуур
    Аҕабыт төрүкү аҕыйах саҥалаах киһи, өрүү ыарытыйар буолан, ууну омурдан сылдьар курдуга. Н. Борисов

Еще переводы:

дарование

дарование (Русский → Якутский)

с. талаан; природное дарование төрүкү талаан.

врождённый

врождённый (Русский → Якутский)

прил. төрүкү, төрүөҕүттэн; у него врождённый порок сердца төрүөҕүттэн сүрэҕэ бобуллан ыалдьар.

аакаҥнас

аакаҥнас (Якутский → Якутский)

аакаҥнаа диэнтэн холб. туһ. Оҕонньоттор барахсаттар, төрүкү да мастыйан иһэр сүһүөхтээх дьон, нэһиилэ хааман аакаҥнаһаллар. Н. Босиков

эмии

эмии (Якутский → Якутский)

эм диэнтэн хай
аата. Төрүкү рефлекстэр удьуорга бэриллэн, төрүөхтэн ыла баар буолаллар, холобур эмии, ыйыстыы, аһыырга сыраан тахсыыта, тыыныы, сөтөллүү уонна да атыттар. СИиТ

былчаҕар

былчаҕар (Якутский → Якутский)

даҕ. Былчайан тахсыбыт, бөлтөйөн көстөр (үксүгэр харах туһунан этэргэ). ☉ Выпуклый, пучеглазый
Соһуйбут уоҕар төрүкү да былчаҕар харахтара уһуллан тахса сыста. Н. Босиков
Көрөр уорганнара — былчаҕар харахтара — хамсыыр умнасчааннар үрдүлэригэр олороллор. Ол араакка тула өттүн эргиччи көрөрүгэр кыаҕы биэрэр. ББЕ З

айылҕаттан

айылҕаттан (Якутский → Якутский)

даҕ. Төрүкүттэн, айдарбытынан (дьоҕурдаах, талааннаах буол). ☉ Врожденный, прирожденный (какие-л. таланты, способности, склонности)
Миитэрэй үтүө майгылаах, куруук бэһиэлэй, ону ааһан айылҕаттан артыыс. Амма Аччыгыйа
Киһи барыта айылҕаттан туохха эмит аналлаах, дьоҕурдаах төрүүр. Н. Лугинов
«Эн айылҕаттан хоргус буолан төрөөбүт киһи, барыттан бары куттаннаххын даа», — диир Бурхалей Марисаҕа. Эрилик Эристиин

сууй-сот

сууй-сот (Якутский → Якутский)

туохт. Тугу эмэ олус кыһаллан ыраастаа, кирин ыыт. ☉ Тщательно чистить, мыть кого-что-л. [Эмээхсин] кыыһын дьиэ үлэтигэр төрүкү сыһыарбат, бэйэтэ …… сууйан-сотон, ыраастаан тахсар. И. Никифоров
Петренко оҕонньор …… аһыыр иһити-хомуоһу сууйар-сотор. С. Никифоров
Дьоруой-ийэ Мария Ивановна кыыһын күлэ-үөрэ сууйар-сотор. С. Федотов

чохчоҥноо

чохчоҥноо (Якутский → Якутский)

чохчой диэнтэн б
тэҥ. көстүү. Хаһан да сэрээккэлээбэтэх бэйэм, бэл гимнастары үтүктэн чохчоҥноон, тэбиэлэнэн ыллым. Е. Неймохов
Чөрөҥөлүү сүүрэ сылдьан, Чөкчөҥө чохчоҥноото, Төрүкү аччык буолан, Төбөтө чороҥноото. В. Чиряев
Сүүрэнкөтөн, эттэрин-сииннэрин ититэн, хамаанданан уҥа-хаҥас мускуллан, чохчоҥноон сэрээккэ оҥордулар. «ХС»

чэнчис

чэнчис (Якутский → Якутский)

даҕ. Олус ыраастык туттунар, кири-хаҕы сөбүлээбэт, чэбэр. ☉ Чистоплотный, опрятный
Кини төрүөҕүттэн чэнчис буолан, кири-хаҕы, ыһыллыыны-тоҕуллууну төрүкү сөбүлээбэт. У. Ойуур
Дьиэ олус ырааһа, чэнчиһэ, уҥа ороҥҥо олус үчүгэй кулуһун сөрүөлээҕэ сөхтөрбүтэ. Миитэрэй Наумов
Семён Степанович бэйэтэ чэнчис киһи этэ, кирдээх ыалы аһаҕастык сэмэлиирэ. «ХС»

ыйыстыы

ыйыстыы (Якутский → Якутский)

ыйыһын диэнтэн хай. аата. Остуоруйаҕа торҕон бөрө ыйыстыыта ынырыктык кэпсэнэр
□ Бириэмэ, күн-дьыл, өлүү-сүтүү ыйыстыытыгар бэриммэккэ, өрүү тыыннаах хаалар дьон баар буолаллар. Л. Попов
Төрүкү рефлекстэр удьуорга бэриллэн, төрүөхтэн ыла баар буолаллар. Маннык рефлекстэр, холобур: эмии, ыйыстыы, аһыырга сыраан тахсыыта …… автоматическайдык үөдүйэллэр. СИиТ