побуд. от дьиппиний=; уплотнять (вымачиванием деревянную посуду); буочуканы дьиппинит = уплотнить пазы бочки.

1) уплотнять, утаптывать; буору тэпсэн чиҥэт = утоптать землю (напр. при установке свай); 2) подкреплять, подтверждать (слова); тылгын чиҥэт подкрепи свой слова (напр. фактами).

туохт. Ыгыта баттаан симп, таптай (хол., арыыны туох эмэ иһиккэ). ☉ Уплотнять, уминать что-л.; давить прессом (напр., масло в какую-л. посудину)
Аҕыс иһит хайаҕын аймаансаймаан арыылаабыт, астаабыт; баттаан-баттаан ньөөкөйөн-ньөөкөйөн симирчэкээн оҕото гынан баран атын кулгааҕар иҥэрэн кээспит. ПЭК ОНЛЯ II

дьүһ. туохт.
1. Тугуэмэ кыһанан, кичэйэн оҥор, кыһамньыгын уур. ☉ Делать что-л. тщательно, проявляя особое старание
Уһун киһи буолбуппар Аһыныылаах санаалаах Абыраллаах толкуйдаах Аар тойон аҕаккам …… Кыҥыы ньээкэйэн үөскэппитэ. Саха нар. той. IV
Хараанныы ньээкэйэн Хахтарын тэстэрдим. Өйөөн-убаан Үрүҥ көмүс сымыыппын Үтүө дьүһүнүн көрдүм. Е. Иванова
2. Чиҥэт, тэпсэн биэр, ыга симп. ☉ Утаптывать, уплотнять что-л. Дьиэлэрин алын таһаатын …… Аргыар аргыйыаҕа диэннэр, Аҕыс хос гына Ньыгыл хара тааһынан Тэпсэн ньээкэйэн, …… Таас дьапталҕанан Муосталаан кэбиспиттэр. П. Ядрихинскай
Оччоҕо бу сааһын тухары үрэх сүүрүгэ бэйэтэ ньээкэйэн оҥорбут көҥүһүн түгэҕин сахсатан биэрэбит. М. Доҕордуурап
Чаччыгыныардар …… уйаларын тула уонна түгэҕэр сүөһү түүтүн, муоҕу булан ньээкэйэллэр. Е. Макаров

I
туохт. Ыараханынан лигийэн сим, чиҥэт (хол., буо ру). ☉ Уплотнять, утрамбовывать чем-л. тяжёлым (напр., землю).
♦ Лоҕуйар лох түөртүгэн фольк. — олоҥхоҕо Аллараа дойдуну ойуулаан этии. ☉ Образное изображение преисподней в эпосе. [Өһөх Харбыыр:] Алдьархайдаах Аллараа дойду Аҕыс Чамчааһыннаах Атыйатын арыйа баттаан, Ү л ү с к э ннээх үс үтүмэҕин Үрэйэ охсон тахсаммын, Лоҕуйар лох түөртүгэн Тоҕус сындыыстаах сэттэ дьиппиэһинин Тэлэйэ тэбэн тахсаммын, Улдьааран уһаатаҕым буолуо… П
О й у у н у с к а й. Баҕар, А.П. Окладников суруйарын курдук, лоҕуйар лох түөртүгэн буору чиҥэтиигэ туттулла сылдьыбыт бааһына тэриэбэтэ эбитэ буолуо. ЕВФ УуДК
ср. осм. лоҕ ‘каменная цилиндрическая утрамбовка’
II
даҕ., кэпс. Халыҥ, ыарахан (ордук иһити этиллэр). ☉ Толстостенный, тяжёлый (в основном о посуде)
Киһи лоҕуй чаанньыгар уу кутан, үөттүрэҕинэн саҥардыы кытара сатаан эрэр чохтору чөмөхтөөтө. Р. Кулаковскай

туохт.
1. Тугу эмэ сахсархайа, көпсөркөйө суох, кытаанах, чиҥ буолар гына оҥор. ☉ Уплотнять, утаптывать, утрамбовывать что-л. (напр., стог сена)
Аҕалара кыдамалаан Бугуллары аҕыйахтык Булгу сөрөөн таһаарар Уонна, үөһэ ытта охсон, Отун тэпсэн, чиҥэтэр. Күннүк Уурастыырап
Хамсатын хостоон, табах уурунан уматынна уонна хаҥас эрбэҕинэн табаҕын чиҥэтэ баттыы-баттыы, иҥсэлээхтик оборбохтоото. П. Аввакумов. Сахса маассаны чиҥэппэтэххэ, салгына элбэх буолан, күүскэ итийэр, иҥэмтэтин сүтэрэр, үргүлдьү буортуйан барар. ПАО УуАХО
△ Тугу эмэ бигэ, бөҕө буоларын курдук кытаатыннаран биэр. ☉ Сделать что-л. более крепким, прочным, укрепить, затянуть (напр., подпругу)
«Мин бардым», — диэтэ Коля аттар быаларын чиҥэтэн биэрэ сылдьар Дьүлэй Баабылыкка. Эрилик Эристиин
Сиилин атын холунун чиҥэтэ тардыалаата. А. Фёдоров
[Эмээхсин] Оһоҕор мас эбэр, Аанын олуурун чиҥэтэр. С. Васильев
2. көсп. Тугу эмэ (хол., билиигин) өссө бигэ, чиҥ буоларын курдук хатылаан, бигэргэтэн биэр. ☉ Упрочить, закрепить (напр., знания), подкрепить, подтвердить что-л. (напр., мысль)
«Түргэнник сырыт!» — диэн Едлин бэйэтигэр бас бэринээччигэ өссө чиҥэтэн эттэ. Эрилик Эристиин
Сеня икки күн устата уруккутун өссө чиҥэтэн лигиччи ааҕан баран, атын группалары кытары туттарса барда. Н. Лугинов
Поэт биирдии тыллары ордук күүһүрдэн, хат-хат чиҥэтэн этэрин сөбүлүүр. КНЗ ТС
Биир уруок устата ааспыт уруокка барбыты хатылыахха, чиҥэтиэххэ …… наада. «ББ»