сов. что бөҕөргөт, бигэтит; упрочить своё положение бэйэҥ балаһыанньаҕын бөҕергөт. упрочиться сов. бөҕөргөө, бигэтий. упрощать(ся) несов. см. упростить(ся). упрощение с. 1. (по гл. упростить) судургутутуу; 2. (по гл. упроститься) судургутуйуу; 3. (упрощённый способ в устройстве чего-л.) судургутутуу; внести упрощения в конструкцию самолёта самолёт конструкциятыгар су-дургутутууларда киллэр.
Русский → Якутский
упрочить
Еще переводы:
упрочивать(ся) (Русский → Якутский)
несов. см. упрочить(ся),
упрочение (Русский → Якутский)
с. 1. (по гл. упрочить) бөҕөргөтүү, бигэтитии; 2. (по гл. упрочиться) бөҕөр-гөөһүн, бигэтийии.
утвердить (Русский → Якутский)
сов. 1. что (упрочить) олохтоо туругурт, бөҕөргөт; утвердить своё господство, бэйэҥ баһылыктааһыҥҥын олохтоо; 2. ксго--что (официально принять) бигэргэт; утвердить план работы үлэ балаанын бигэргэт; утвердить в звании профессора профессор званиетыгар бигэргэт.
закрепить (Русский → Якутский)
сов. 1. что (укрепить, сделать устойчивым) туттар.иҥиннэр, кытаатыннар; 2. что, воен. (удержать) тутан олор, ыһыктыма; закрепить завоёванные позиции ылбыт пози-циялары ыһыктыма; 3. что (упрочить) бигэтит, ыһыктыма; закрепить достигнутые успехи ситиһиллибит кыайыыны бигэтит; 4. кого-что, за кем хааллар, сыһыар, хааччый; закрепить за собой место миэстэни бэйэҕэр хаалларын; закрепить трактор за трактористом тракторы тракториска сыһыар; 5. что, мед. хатар, тахсыахтатыыны тохтот; 6. что, фото бигэргэт, бигэтит.
чиҥэт (Якутский → Якутский)
туохт.
1. Тугу эмэ сахсархайа, көпсөркөйө суох, кытаанах, чиҥ буолар гына оҥор. ☉ Уплотнять, утаптывать, утрамбовывать что-л. (напр., стог сена)
Аҕалара кыдамалаан Бугуллары аҕыйахтык Булгу сөрөөн таһаарар Уонна, үөһэ ытта охсон, Отун тэпсэн, чиҥэтэр. Күннүк Уурастыырап
Хамсатын хостоон, табах уурунан уматынна уонна хаҥас эрбэҕинэн табаҕын чиҥэтэ баттыы-баттыы, иҥсэлээхтик оборбохтоото. П. Аввакумов. Сахса маассаны чиҥэппэтэххэ, салгына элбэх буолан, күүскэ итийэр, иҥэмтэтин сүтэрэр, үргүлдьү буортуйан барар. ПАО УуАХО
△ Тугу эмэ бигэ, бөҕө буоларын курдук кытаатыннаран биэр. ☉ Сделать что-л. более крепким, прочным, укрепить, затянуть (напр., подпругу)
«Мин бардым», — диэтэ Коля аттар быаларын чиҥэтэн биэрэ сылдьар Дьүлэй Баабылыкка. Эрилик Эристиин
Сиилин атын холунун чиҥэтэ тардыалаата. А. Фёдоров
[Эмээхсин] Оһоҕор мас эбэр, Аанын олуурун чиҥэтэр. С. Васильев
2. көсп. Тугу эмэ (хол., билиигин) өссө бигэ, чиҥ буоларын курдук хатылаан, бигэргэтэн биэр. ☉ Упрочить, закрепить (напр., знания), подкрепить, подтвердить что-л. (напр., мысль)
«Түргэнник сырыт!» — диэн Едлин бэйэтигэр бас бэринээччигэ өссө чиҥэтэн эттэ. Эрилик Эристиин
Сеня икки күн устата уруккутун өссө чиҥэтэн лигиччи ааҕан баран, атын группалары кытары туттарса барда. Н. Лугинов
Поэт биирдии тыллары ордук күүһүрдэн, хат-хат чиҥэтэн этэрин сөбүлүүр. КНЗ ТС
Биир уруок устата ааспыт уруокка барбыты хатылыахха, чиҥэтиэххэ …… наада. «ББ»