прил. 1. (успешный) табыллыбыт, сатаммыт; удачная охота табыллыбыт бултааһын, табыллан бултааһын; 2. (хороший) табыллыбыт; удачный перевод табыллыбыт тылбаас.

1) разговорчивый, говорливый, словоохотливый; 2) умеющий успешно договариваться, улаживать дела.

даҕ. Үлэни-хамнаһы тулуппат, хотуулаах, хоһуун. ☉ Легко справляющийся с любой работой, работоспособный, умелый в работе, успешный в делах
Кымырдаҕас курдук ылыммыт дьыалатыгар бэриниилээх, кыайыгас, сүрэхтээх үлэһит аҕыйах. И. Сосин
Кини бэйэтин нэһилиэгэр бастыҥ от охсооччу, эрдэһит, сылайары билбэт кыайыгас үлэһит быһыытынан биллибитэ. «ЭК»
Сомсуун тугу гынар да, барытыгар дьулурҕа итиэннэ кыайыгас үлэһитинэн биллэр. «ХС»

несов. 1. см. успеть; 2. (успешно заниматься) ситис, үөрэххэр ситис, ситиһэн ис; успевать по географии географияҕа ситиһэн ис.

побуд. от суохтаа =; кини биһигини суохтатыа суоҕа он не даст почувствовать наше отсутствие (будет успешно справляться и с нашей работой).

даҕ.
1. Тугу эмэ ордук үчүгэйдик сатыыр, оҥорор, ордук үөрүйэхтээх. ☉ Обладающий большим умением, опытом в чём-л., умелый, искусный. Сатабыллаах салайааччы
□ Ким сатабыллаах, баартаах бултуйааччы. С. Никифоров
Сатабыллаах сири оҥорооччулар уонна бастыҥ сүөһү иитээччилэр маастарыстыба чымпыгын уонна кистэлэҥин кистээбэттэр. ЭБТ
Наука уонна тиэхиньикэ улаханнык сайдыбыт үйэтигэр үлэҕэ сатабыллаах, үөрүйэхтээх буолары таһынан талбыт идэҕэ киэҥ билиилээх буолуохха наада. СГПТ
△ сатабыл 2 диэн курдук
Сатабыллаах саһыл саҕалаах (өс хоһ.). Тот буоларга сатабыллаах буолар наада. Аҥаардас үлэ бурҕалдьыта тоторуо өссө илик. А. Фёдоров
Өрүү ити курдук булугас өйдөөх, сатабыллаах, хоһуун буол. В. Миронов
2. Туохха эмэ ситиһиини ордук хааччыйар, табыгастаах, тахсыылаах. ☉ Удачный, успешный, эффективный (напр., о способе, методе). Сатабыллаах ньыма. Сатабыллаах үлэ

сов. 1. (успешно завершиться) табылын, сатан; опыт вполне удался опыт толору табылынна; операция удалась операция табылынна; 2. кому, с неопр. безл. (посчастливиться) табылын (дьоллон).

нареч. 1. прост, (дружно) тапсан, иллээхтик; жить ладно иллээхтик олор; 2. прост, (хорошо, успешно) сөпкө, сөп-сөбүгэр; всё кончится ладно барыта сөп-сөбүгэр буолуо; 3. в знач. утв. частицы, разг. (хорошо, согласен) сөп.

несов. 1. кого-что венокта кэтэрт; хоруоната кэтэрт; венчать героя лавровым венком геройга лавровай венокта кэтэрт; 2. кого с кем, церк. бэргэһэлээ; 3. что (заканчивать, успешно завершать) түмүктээ; конец венчает дело дьыаланы бүтүүтэ түмүктүүр.

I
туохт. Сатан, үчүгэй буол; үтүө түмүктээх буол. ☉ Иметь благоприятный, успешный исход, результат; быть удачливым, везучим
Кини оҕо буолбатах, төгүрүччү сыаналаан баран ону-маны оҥорор, онон оҥорбута эрэ барыта табыллар. П. Ойуунускай
Күн аайы булт табыллыбат эбээт. Амма Аччыгыйа
Киһи үйэтин тухары быыстала суох дьоллоох буолуон табыллыбат. Н. Лугинов
Мин манна улаханнык табылынным, бэһис кылааһы куоһаран, алтыс кылааһы бүтэрдим. Н. Заболоцкай
II
туохт.
1. Туох эмэ кыырайан кэлэргэ түбэс; туохха эмэ таптар (хол., буулдьаҕа). ☉ Попасть под что-л. (напр., под обстрел); быть задетым, раненым, убитым (напр., пулей)
Ханна эрэ мас быыһыгар кус табыллан охтор. Н. Заболоцкай
Толоон сир хабаана, Дуолан табыллан сытар. Күннүк Уурастыырап
Тутуһан туран чугастан утарыта ытыалаһыы, бааһырбыт дьоннор үөгүлэрэ, табыллыбыт аттар орулааһыннара, сиргэммит аттар мөҥөн талҕалааһыннара, — бары холбоһон, дьиикэй муусука, ынырык хартыына буоллулар. Дьүөгэ Ааныстыырап
2. кэпс. Туохха эмэ киирэн биэр, түбэс (үксүгэр мэлдьэх. ф-ҕа — көһүппэтэх өттүттэн). ☉ Оказаться в какой-л. ситуации, каких-л. обстоятельствах; попасть во что-л. (напр., в поле зрения кого-л.)
[Маайа:] Мин бу курдук сордоох олоххо табылларбын билбит да курдук саҥараахтыыллар эбит. А. Софронов
Үс үүттээх оҕуруоту үрдүнэн типпит хомурах быыһыттан балаҕан даҕаны, от даҕаны киһи хараҕар табыллан көстүбэттэр. Күндэ