Якутские буквы:

Якутский → Якутский

халыр

уҥуоҕа босхо (халыр босхо) барар көр уҥуох
Үөрүүбүттэн уҥуоҕум халыр босхо барда. Т. Сметанин
Кинилэр кутталларыгар уҥуохтара халыр босхо бара-бара, биир сиргэ тэпсэҥнии турдулар. Эрилик Эристиин
Додо кутталыттан уҥуоҕа халыр босхо барбыт. «ХС»

халыр гын

тыаһы үт. туохт. Эмискэ халыргыыр курдук тыаһаан ыл. ☉ Внезапно звякнуть, брякнуть чем-л.
Чааскытын халыр гына аста. А. Фёдоров
Аан төттөрү сабыллан, иһирдьэ хатааһын тыаһа халыр гынна. Бэс Дьарааһын
Дириэктэр төлөпүөнүн эмискэ халыр гына быраҕаат, уолу өтөрү көрөн таһаарда. «ХС»

кулур-халыр

тыаһы үт. т. Кытаанах эттик кытаанах көҥдөй эттик иһигэр көҥүл хамсыырын тыаһа. ☉ Звук ударов твердого предмета, болтающегося в жесткой полости, о ее стенки
Суруксут Ботуоҥкатын иһэ кулур-халыр бөҕө кыырда, чэрэниилэтин иһитэ өрөтаҥнары эргийбэхтээтэ. «Чолбон»

күлүр-халыр

  1. тыаһы үт. т. Тимир сыабы бэрийэр тыаһы үтүктүү. ☉ Подражание звяканью (напр., железных предметов, звеньев железной цепи при ее перебирании)
    Ыт баһын саҕа Үс дьэбиннээх сомуогунан Күлүр-халыр Хатаан кэбистилэр. Д. Говоров
    Итинник тыллар [тыаһы үтүктэр тыллар] бэрт үгүстэр: тиҥ-таҥ, күлүр-халыр, чылырчалыр, ньир-дар эҥин диэннэр. Күндэ
  2. сыһ. суолт. Наһаа куһаҕаннык, киһи сүөргүлүөх. ☉ Очень плохо, отвратительно
    [Абааһы] бөдөҥ-бөдөҥнүк, күлүгэ суохтук күлүр-халыр туойа иһэр, кэскилэ суохтук киҥир-хаҥыр ыллыы иһэр. ПЭК ОНЛЯ II

кылыр-халыр

сыһ. Кылырҕаан охсуллан, тыастаахтык доргуйан. ☉ Издавая характерный звон, дзинькая. Кылыр-халыр тыаһаа!

кылыр-халыр гын

(ОҔУС, ОЙ) тыаһы үт. туохт. Тимир оҥоһуктар бэйэ-бэйэлэригэр охсуллалларын курдук тыаһаан ыл. ☉ Позвякивать (о металлических предметах, стукающихся друг о друга)
Кычыгыраччы күлэн кэбистэ, Кылыр-халыр охсунна, Уодьасаадьас тутунна, Уоһун-тииһин оҥоһунна. П. Ойуунускай
Барыаран турар киһи [хаайыылаах] хамсаабытыгар тимир сыап тыаһа кылыр-халыр гынна. Н. Якутскай. Сэрэтиини умнан мин эмиэ хапкааннарбын сүкпүтүнэн, ол диэки кылыр-халыр ойбутум. С. Сарыгоол (тылб.)

халыр-мүлүр

халы-мүлү диэн курдук
Халыр-мүлүр туттан …… уот оттон тигинэттэ. Кустук
Сүөдэр Сүөдэрэбис ыалдьа сытар аймаҕым дьахтар ыҥыртарбыт диэн халыр-мүлүр этэрин истэн суос бэриммиттии дьиппиэрэ туттубут дириэктэртэн үс күнү көҥүллэттэ. П. Аввакумов

Еще переводы:

халырдаа=

халырдаа= (Якутский → Русский)

разд.-кратн. мерно звякать, побрякивать; суумкатыгар иһиттэрэ халыр-дыыллар в сумке у него побрякивает посуда.

күлүр гын

күлүр гын (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Тимир сыабы бэрийэр курдук тыаһы таһаар. ☉ Издать звук, похожий на звякание железной цепи, звякнуть
[Сөмөлүөккэ киирэн] Халыр гына хатанан, Күлүр гына күлүүстэнэн [олордум]. С. Васильев

хабырыммахтаа

хабырыммахтаа (Якутский → Якутский)

хабырын диэнтэн төхт
көрүҥ. Хаамыылаах дьулурҕа көлөчөөн Халыр-кылыр хабырыммахтаан Харса суох хамсыыра хаалбата, Хайдах даҕаны сынньаммата. Эллэй
Александр хабырыммахтаан ылла. М. Доҕордуурап

халырҕас

халырҕас (Якутский → Якутский)

I
халырҕаа диэнтэн холб. туһ. Сутанах маска …… Туут хайыһардара …… Халырҕаһа тураллар эбит. П. Ойуунускай
Хайыһардар халырҕаһа түстүлэр. Ф. Софронов
Тута, хата, иккис оптуобус долгуһуйан кэлэн тохтуу биэрдэ, ааннара халырҕаһан аһылыннылар. НЕ ТАО
II
даҕ. Халыргыыр тыастаах, халыр-халыр тыастаах. ☉ Брякающий, дробно постукивающий, позвякивающий
Сүөдэр Даайалаах уопсайдарыгар диэри хаста-хаста таскайдаммытын арай, баҕар, эргэ тырамбаай халырҕас көлөһөлөрө эрэ көрдүлэр ини. Ол да саарбах. В. Гаврильева

халырдаа

халырдаа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Арыттаахтык «халыр-халыр» тыаһаа; босхо баран хамсаа. ☉ Дробно, с некоторым интервалом позвякивать, побрякивать; свободно болтаясь, издавать брякающий звук
Кыһыҥҥы уһун күннэргэ ыал ахсын талкы тыаһа халырдыыр, кылырдыыр. Хомус Уйбаан
Аан олуура халырдаата. М. Шолохов (тылб.)
Суумкатыгар иһиттэрэ халырдыыллар. ЯРС

брякнуть

брякнуть (Русский → Якутский)

сов., однокр. разг. 1. (звякнуть) кылыр гын, халыгыр гын, лыҥк гын; 2. что (бросить, уронить) тыаһат, халыр гыннар, лис гыннар; 3. что и без доп., перен. (неосторожно сказать) айахтат, чап гыннар.

өмүкээй

өмүкээй (Якутский → Якутский)

аат., сөбүлээб. Бэрт кыраттан уйулҕата хамсыыр, соһуйарөмүрэр киһи. ☉ Человек с неустойчивой психикой, которого легко вывести из равновесия
Тоҕотун чопчу тойоннообокко эмискэ уҥуоҕа халыр-босхо барыар диэри куттанна. Ол өмүкээй бүтүннүүтэ соҕотох оҕотун туһугар суптуйда. Н. Лугинов

улусханнык

улусханнык (Якутский → Якутский)

сыһ. Сөҕүмэр түргэнник, сылбырҕатык; наһаа күүскэ. ☉ Проворно, стремительно (двигаться); очень сильно, страшно (рассердиться)
Бууһугурбут ат курдук улусханнык ол күн Сэмэн тыаҕа бултуу тахсыбыта. Н. Якутскай
Уҥуоҕа халыр-босхо барда, Улусханнык уордайда. Эллэй

халырҕаа

халырҕаа (Якутский → Якутский)

тыаһы үт. туохт. Кыра хаптаҕай туох эмэ маллар бэйэбэйэлэригэр охсуллалларын курдук тыаһы таһаар; тэҥ арыттаахтык «халыр-халыр» тыаһаа. ☉ Брякать, звякать (напр., о плоских небольших металлических предметах); дробно постукивать
[Манчаары] илиитэ-атаҕа хас хамсаатаҕын аайы халыргыыр хандалыга тиһиллибиттэр. Софр. Данилов
Остуол чаһыта, туга эрэ босхо барбыт курдук, улаханнык халыргыы тыаһыыра. В. Яковлев
Аан тыаһа, эмиэ халырҕаан баран, аһылла түстэ. Эрилик Эристиин
Сиэбигэр харчыта халырҕаата. ЯРС
ср. алт. калыра ‘громыхать, греметь, грохотать, брякать’

баҕыырдаах

баҕыырдаах (Якутский → Якутский)

даҕ. Дэгиэлээх, тордуохтаах. ☉ Крючковатый, загнутый, с загибом
Борохуот эрдиитин бытаардан, оргууй сапсыммахтаан тиийэн кэллэ, баҕыырдаах дьаакырын ыһыктан, халыр гыннарда. А. Сыромятникова
Мончуор, атаҕар баҕыырдаах тимирдэри иилинэн баран, аҕыс кырыылаах баҕанаҕа ыттан барда. Эрилик Эристиин
Тогойкин маһы сулбу тардан ыларын кытта, дьөлөҕөс аҥаар кырыытын баҕыырдаах тыҥырахтаах халыҥ ытыс охсон хабылыннарда. Амма Аччыгыйа