Якутские буквы:

Якутский → Якутский

холобурдаа

туохт.
1. Холобур аҕал, холобур курдук көрдөр, кэпсээ. Приводить пример, ставить в пример
Сэмэн Арамаанабыс, дьэ саамай сөпкө холобурдаан эттиҥ. Н. Лугинов
Итиннэ дэлэгээттэр элбэх итэҕэстэри холобурдаан көрдөрдүлэр. «Кыым»
Өссө атын түгэни холобурдуум. «Сахаада»
2. Кими, тугу эмэ кимиэхэ, туохха эмэ тэҥнээ, ханыылаа. Уподоблять кого-что-л. кому-чему-л., сравнивать
[Таатта] Куйа хочотун буобура кыыл Уорҕатын ньууругар холобурдуубун. Саха нар. ыр.

Якутский → Русский

холобурдаа=

приводить пример; бу быраабыланы холобурдаа приведи пример на данное правило.


Еще переводы:

холобурдас

холобурдас (Якутский → Якутский)

холобурдаа диэнтэн холб. туһ. Хомоҕой уостаах Холоонноһон холобурдаспатах. Өксөкүлээх Өлөксөй

холобурдааһын

холобурдааһын (Якутский → Якутский)

холобурдаа диэнтэн хай
аата. Өрүү буоларыныы, Аня холобурдааһына кэм да кинигэ дьоруойдарыныын сибээстэннэ. Айысхаана

холобурдан

холобурдан (Якутский → Якутский)

холобурдаа диэнтэн бэй., атын
туһ. Олоҥхо ата «тиити төргүү мутугунан» холобурданар. Багдарыын Сүлбэ

холобурдаталаа

холобурдаталаа (Якутский → Якутский)

холобурдаа диэнтэн төхт
көрүҥ. Кини айылҕа араас көстүүлэрин, киһи хараҕа иирэн ону-маны көрөрүн былыргы хараҥа дьон «абааһы» дииллэрин быһаччы холобурдаталаан быһаарбыта. «ХС»

холобурдат

холобурдат (Якутский → Якутский)

холобурдаа диэнтэн дьаһ
туһ. Учуутал маҥнай бэйэтэ туох эрэ сонун түмүктэммит санааны этэр. Онтон оҕолор урут билэллэригэр тирэҕирэн, ол эппитин бигэргэтэр хоруйдары оҕолорго холобурдатар. ФГГ СТМЛ

н

н (Якутский → Якутский)

  1. Саха алпаабытын уон сэттис буукубатын аата. Название семнадцатой буквы якутского алфавита. Н буукубаттан саҕаланар аат тыллары холобурдаан этиҥ
  2. тыл үөр. Тыл иннинээҕи ньиргиэрдээх диэрийэр мурун бүтэй дорҕооно. Переднеязычный звонкий смычный сонорный согласный звук
    Диэрийэр н тыл иннигэр, ортотугар уонна кэннигэр дэгиттэр туттуллар. ДНД СБТФ
боппууда

боппууда (Якутский → Якутский)

аат.
1. эргэр. Урукку ыйааһын кээмэйэ, аҕыс киилэ кэриҥэ. Старая мера веса, равная примерно 8 кг, полпуда
Үскэм Өлөксөй, атыылааҥҥын харчытыгар доруобунньукта, буорахта булан таһаар диэн, боппууда арыыны хааһахха уган ыыппыта. Болот Боотур
Кини аны күһүн Эргиттэҕэ боппууда бурдук сирин солуур, кыһыныгар сүүс сыарҕа маһы кэрдэр буолла. Амма Аччыгыйа
2. көсп., күл.-ооннь. Олус улахан, олус халыҥ. Очень большой, пудовой тяжести (напр., о провинности у кого-л.)
Буруйа боппууда буолбут диэбиккэ дылы (өс ном.). Дьол боппууда эбит (өс ном.). Оо, дьэ, боппууда муҥҥа түбэстим. Д. Таас
Холобурдуу таарыйа, Хоһум иһин ыллахха, Моһуоктуоҕун быатыгар, Муостам кирэ боппууда. Күннүк Уурастыырап

бэлэм

бэлэм (Якутский → Якутский)

  1. даҕ. Тугу эмэ гынаары, тугунан эмэ туттаары гыммытыҥ бэйэтинэн баар (эн кыттыгаһа суох, атыттар оҥорбуттарынан, бэлэмнээбиттэринэн). Готовый, приготовленный для применения (другими, без затраты собственного труда, усилий)
    [Сүөдэр Хомуоһап] кэргэнин аһыытыгар сылдьан, бэлэм баайга кыһаммакка хааман баран, эһиилгитигэр эрэ дойдутугар тахсар. Амма Аччыгыйа
    [Коля:] Тоҕо ынаҕыҥ эмиийин сууйбакка ыыгын? Эйиэхэ сылаас уу бэлэм. Соттор бэриллибитэ. С. Ефремов. Кини бэлэм автомобилы сатаан ыытарынан киэн туттар. А. Федоров
  2. аат суолт. Тугу эмэ гынаары, тугунан эмэ туттаары гыммытыҥ бэйэтинэн баара (эн кыттыгаһа суох атыттар оҥорбуттара, бэлэмнээбиттэрэ). Что-л. готовое для применения
    Биһиги бэлэми күүтэн аппайан олорор дьону буолбакка, актыыбынай үлэһит дьону иитиэхтээхпит. Софр. Данилов
    [Бадин:] Табаарыс дьуһуурунай, батальону бойобуой бэлэмҥэ туруор. С. Ефремов
    Уолбут бэлэмигэр, хайа муҥун, дьэ сынньалаҥнык олоруохпут. И. Гоголев
    монг. бэлэн
    Бэлэм айах (бэлэс) — кэпсэтиигэ, мөккүөргэ булугас өйдөөх, түргэн тыллаах. За словом в карман не полезет, острый на язык
    Аһаҕас айах, бэлэм бэлэс (өс хоһ.). «Ким да манна бэлэмнээн турбатаҕа», — диэн Аня, бэлэм айах, тылыгырыы түстэ. А. Сыромятникова
    «Ол тоҕо?» — диир бэлэм айах балтым. Далан
    Кини [Иван Данилович] бары кыһалҕабытын ыйыталаһан билбитэ, үксүн Ира, бэлэм бэлэс, этэн испитэ. П. Аввакумов. Бэлэмҥэ мээтиргиир — тугу да гыммакка бэлэминэн туһанар. Горазд только на чужое, на готовое
    Үйэтигэр үлэни билбэккэ Бэлэмҥэ мээтиргиир бэдик, Симэлийэр ээ, дьолун булбакка, Сиик үрүмэччитин курдук. И. Эртюков
    Судаарыстыба бэлэмигэр мээтиргээн бэйэмсэх буолбутун, тэрилтэ массыынатын бэйэтин массыынатын курдук талбытынан сүүрдэрин билиниэн баҕарбат. «Кыым». Бэлэмҥэ эрэ бэрт — тугу эмэ оҥоруон сүрэҕэлдьиир, оттон ол оҥоһуллан, киһи туһанар буоллаҕына, бастаан кини туһана сатыыр. Стремится пользоваться готовым, хотя самому было лень поработать
    Ити кэннэ бэлэмҥэ эрэ бэрт буолуо. А. Софронов. Сири оҥорор диэни билбэттэр, бэлэмҥэ эрэ бэрт дууһалар... А. Федоров. Бэлэм сыарҕаҕа олорус кэпс. — кимниин эмэ сөбүлэһэн алын сыҥаах буол. Поддакивать, соглашаться с кем-л., подпевать кому-л.
    Федор Афанасьевич араас бардамнааһынын, тойомсуйуутун холобурдаан үрдүгэр уот оттубуттар. Харитон Гоголев, куолутунан, бэлэм сыарҕаҕа олорсубут. Н. Босиков