страд. от хоҥнорут =.

хоҥнору диэнтэн хат.-күүһүр. Хомурахха-хаарга тимирбит кунан оҕус саҕа лоһуор таастар хоҥнорута ыстанан куугунуу ойдулар. Эрилик Эристиин
Лоҥкууда кытылыгар уонунан сылларга үллүк буолан сыппыт кур лаҥханы от мунньар массыына ыстаал тимир тиистэринэн хоҥнорута тардан ылҕаан ылар. М. Доҕордуурап

даҕ., по эт. Үчүгэйдик торолуйбут бөдөҥ, улахан. ☉ Хорошо созревший, ядрёный, налитой (о плодах, зерне, хвое); крупный
Лоһуор туораах. Лоһуор собо.  Ыраах маарга тиийдэххэ, Халлаан күөҕэ толбонноох, Хампыат тэҥэ амтаннаах Бөдөҥ лоһуор сугуннар Бөлкөйдөрө хойуулар. П. Тобуруокап
Хамбаайын дьааһыгар дьэһимиэн бурдук лоһуор көмүс туорааҕа …… таҥнары суккуллар. М. Доҕордуурап
Хомурахха-хаарга тимирбит кунан оҕус лоһуор таастар, хоҥнорута ыстанан, куугунуу ойдулар. Эрилик Эристиин
△ Хойуутук сиппитсилигилээбит. ☉ П ыш н о р а сц в е т ш и й, г у стой (о растениях)
Лоһуор солко мутукча. Лоһуор күөх сэбирдэх.  Унаар киэли дойдукайым Отун-маһын, Оһуорун-дьарҕаатын тупсарыам иһин Оҕуруо-бичик кэриэтэ Лоһуор ыа рҕа буо лан Тоҕуоруйа торолуйан, Туругуран үөскээтим. Саха фольк. Аны лоһуор сибэккилэр үүммэттэр, таллан эриэн лыахтар элиэтии көппөттөр. Г. Нынныров

даҕ.
1. Олус күүстээх, дохсун (хол., тыал). ☉ Обладающий большой силой, мощный, резкий, бурный. Холуон сырыылаах
□ Анныбар холуон сүүрүктээх өрүс будулуйа устар. П. Аввакумов
Куондалай маҥан тумуллар үрдүлэринээҕи хомураҕы-тибиини холуон холорук хоҥнорута ытыйда. Эрилик Эристиин
[Куртуйах улар] Холуон тымныыттан Хотоол сир Хомурах хаарыгар Хорҕойон кыстаабыт. «ХС»
2. көсп. Баламат, толоос, сиэргэ баппат (хол., сыһыан). ☉ Оскорбительно дерзкий, грубый (напр., об отношении одного человека к другому). Холуон майгылаах
□ Айманар эбиппин — ыччат да, орто да көлүөнэ дьон өбүгэ үгэстэригэр холуон сыһыаннаммыттарыттан. Хомус Уйбаан
[Сайыына] наар бэйэтин эрэ иннин саныыр. Бэл, киниэхэ уонна аҕатыгар тымныы, холуон сыһыаннаах. ТТК
Ыччат дьон баҕаларын Ытыктыыры эрэйэбин, Холуон соҕус быһыыларын Хоруотуохпун кэрэйэбин. «ХС»
3. көсп. Бас баттах, сиэри таһынан (тыл-өс туһунан). ☉ Грубый, нелюбезный, неприличный (о речи, выражении)
Оо, дьон, киһи сүрэҕин саамай уйан бааһын холуон тылынан таарыйаргытыттан тоҕо сэрэммэккит буолуой?! Софр. Данилов
Санаа түһэр хоһооннорун Суруйар киһи диэннэр Холуон тыллар хоноллорун Кэпсээтилэр кэлэннэр. С. Тарасов
ср. др.-тюрк. хал ‘безумный, бешеный’, бур. халуун ‘горячий (пламенный)’