Якутские буквы:

Якутский → Якутский

чалбааттаныы

чалбааттан диэнтэн хай. аата. Оҕолор көлүччэҕэ сөтүөлээн чалбааттаныы бөҕө. Аһаансиэн чалбааттаныы

чалбааттан

чалбааттаа диэнтэн бэй
туһ. Чалбах ууга Халба Чалбааттана оонньуур. С. Данилов
Чачайачачайа Чалбааттанан барда. М. Ефимов
Мустубут дьон арыгылыы, аһаан-сиэн чалбааттана олороллор. Г. Попов

Якутский → Русский

чалбааттан=

возвр. от чалбааттаа =.

Еще переводы:

барахтаться

барахтаться (Русский → Якутский)

несов. тарбачыс, мөҕүс, чалбааттан; барахтаться в воде ууга мөҕүс, ууга чалбааттан.*

полоскаться

полоскаться (Русский → Якутский)

несов. 1. (плескаться в воде) сайҕан, ууга чалбааттан; 2. перен. (колебаться от ветра) тэлимнээ; парус полощется от ветра баарыс тыалга тэлимниир.

сэмсээ

сэмсээ (Якутский → Якутский)

I
туохт.
1. Уу үрдүгэр көбөн чалбаа, чалбааттан (балык туһунан). ☉ Играть, плескаться на поверхности воды (о рыбе)
Үрэххэ уу чолур гынна — бадаҕа сордоҥ сэмсээтэ. Н. Габышев
Күөлүн уутугар эмис соболор сэмсииллэр, уҥуоргу кытыынан кус оҕолоро усталлар. «ХС»
Эмискэ балыксыттар анныларыгар күөлгэ сордоҥ өрүтэ чолоҥнотолоон оонньоон ылбыта. Кытыыга балыктар сэмсээбиттэрэ. «ХС»
2. кэпс. Тугу эмэ элбэхтик кэс, уһаты-туора, кэрийэ хаамп. ☉ Обходить что-л., долго бродить по чему-л.
Биһиги дьоммут тахсан үгүс киһилээх киэҥ олбуору сэмсии сырыттылар. Амма Аччыгыйа
Эмиэ тоҥуу хаары сэмсээн сөптөөх бэһи көрдүүллэр. А. Фёдоров
Уолаттар ыкса киэһээҥҥэ дылы куораты биир гына сэмсээтилэр. «Чолбон»
II
көр самсаа
Дарбааһап таһырдьа тахсан, аны балаҕан таһыгар ат баһын быатын сэмсии, үүйэ олорор Уйбаанчыкка тиийдэ, кэпсэтэн-сэлэһэн барда. В. Протодьяконов
Онон ыһыы тиэхиньикэтин эргэнэн сэмсээн оҥоруу ханнык да үчүгэй хаачыстыбаны мэктиэлиэн сатаммат. «Кыым»

чалахай

чалахай (Якутский → Якутский)

аат.
1. Айахтан, мурунтан тахсар сынньылхай, хойуу убаҕас, салыҥ. ☉ Тягучая слизь (напр., носовая)
Сэллик атыыһыт мээнэнэн көрөкөрө үрүҥ чалахайынан силлээн унаарытар. Н. Лугинов
Саҥа төрөөбүт бараан оҕотун айаҕын, муннун чалахайын сотон, ыраастаан баран ийэтигэр салата бэриллэр. ДьСИи
Нуорка айаҕыттан, муннуттан күүгэннээх чалахай санньылыйар. ТИиС
2. бот. Ууга үөскүүр, силиһэ, умнаһа, сэбирдэҕэ суох үүнээйи. ☉ Водоросль
Омуһаҕа сиҥнэн, күөх чалахайынан туолан, баҕа бөҕө бахчаҥнаабыт, көйүүр бөҕө көнчөҥнөөбүт. Д. Апросимов
Оҕоуруу күнү быһа сөтүөлээн чалбааттанар көлүччэлэрэ чалахайынан көҕөрчү көрөн сыталлара. Айталын
Кустар күөх чалахайдаах ууга сылдьаллар эбит. П. Аввакумов
◊ Чалахай былыт — чараас былыт. ☉ Перистые облака. Улуу Очуос Хайа Ойуун алаас-сыһыы быһаҕаһын саҕа сүллэстигэс сүүһэ хара чалахай былыкка быһаҕаһа сүтэн …… үллэн олорор эбит! Д. Апросимов
ср. каракалп. силекей ‘слизь’, каракалп. шалан ‘водоросль’