1) чудный, дивный; чудесный; необыкновенный; 2) необычайный, странный; со странностями; араас дьиктилээх киһи человек со всякими странностями.

1. чудо || чудесный, необыкновенный; дьикти үчүгэй необычайно хороший, красивый; дьикти ырыа чудесная песня; дьиктини көр = увидеть чудо; 2. необычайный, странный; дьикти быһыы странное поведение.

прил. 1. остуоруйа; сказочные образы остуоруйа образтара; 2. (нереальный) олоҥхо; сказочная страна олоҥхо дойдута, олоҥхоҕо кэпсэнэр дойду; 3. (чудесный, удивительный) дьиктилээхий, сөҕүмэр; произошла сказочная перемена сөҕүмэр уларыйыы таҕыста.

сыһ. Киһи умсугуйарын, таптыырын-сөбүлүүрүн курдук. ☉ Красиво, прекрасно, замечательно, чудесно
Мүрү таҥаратын дьиэтигэр былыргы ааттаах уус киһи Христоһу уһулуччу кэрэтик маһынан чочуйан оҥорбута үһү. Амма Аччыгыйа
Куба курдук кэрэтик Өлөрү дьон сатаатыннар. И. Гоголев
Олус да мин баҕарабын Аал уоттары оттуохпун. Кэнэн сахалыы ырыабын Кэрэтик түмүктүөхпүн. С. Данилов

кэрэ диэнтэн нор. поэз. ☉ Прекрасный, чудесный
Кэлэҕэйдиир куоластаах Кэҕэлиирэ кыылларбыт Кэтит кэскил олохтоох Кэрэлиирэ сайыммыт Кэлэригин кэпсиирэ, Кэрэкэтин эбитин. А. Софронов
Кэхтэн биэрбэт кэскиллээх Кэрэлиирэ олоҕу Кэҥэтээхтээн тутуоҕуҥ. Күннүк Уурастыырап

даҕ., күүһ.-поэт. ф. Олус эриэккэс, сиэдэрэй, дьиктилээхэй. ☉ Поразительный, чудесный, восхитительный
Эдэр сааһым эргийдэр Эриэккэстэй буолуо этэ. М. Доҕордуурап
Күөрэгэй чыычааҕым Эриэккэстэй ырыатынан Эҕэрдэлии көрүстэ. И. Баишев
Этэ-этэ күлсэн барар Эриэккэстэй кэмнэр бааллар. «Кыым»

даҕ. Киһини умсугутар-долгутар олус кэрэ. ☉ Чудный, чудесный; очаровательный
Аан ийэ дойду чэбдигирбит, ыраастыйбыт, кини кэрэдьикти иэниттэн дьаҥ-дьаһах, ыарыысүтүү, өс-саас мэлийбит. Амма Аччыгыйа
Чуу, долгуйбат, Уу чуумпурда, Кэрэ-дьикти Киэһэ кэллэ. Күннүк Уурастыырап
Кэрэ-дьикти елкабыт, Кэһиилэргин сүүмэхтээ! И. Чаҕылҕан

даҕ., поэт. Киһи сөҕүөн курдук кэрэ үчүгэй, бэртээхэй (дьикти диэн тылы күүһүрдэн биэрэр). ☉ Поразительный, чудесный, восхитительный (бо `льшая степень проявления признака по сравнению с дьикти)
Ити дьиктилээхэй хоһоон сытыы кылыс, өргөстөөх үҥүү курдук тыллара кини түөһүттэн бэйэлэрэ төлүтэ көтөн тахсарга дылылар. Софр. Данилов
Оҕолор Бүлүү өрүс дьиктилээхэй кэрэ көрүҥнэрин, саҥата суох астына одуулаһан иһэллэр. И. Данилов
Ити дьиктилээхэй бальзам хайдах курдук күүскэ тыынар тыыннаахха дьайарын илэ хараҕынан көрбүт эрэ киһи толору өйдүөн сөп. Г. Угаров

даҕ., поэт.
1. Үчүгэй, олус бэрт. ☉ Прекрасный, чудесный, дивный
Утатан-утатан бараммын Уот куйааска кымыһы Биир тыынынан иһэрим Минньигэһэ дьиктикэйин! В. Миронов
Бэйэтэ хаамар от охсор, Бэттиэмэни хотор Маннык массыына Баар буолар диэн Баҕарар да этибит, Дьэ кэллиҥ Дьиктикэйдээх массыынабыт. К. Туйаарыскай
Кини [В. Маяковскай] айбыт дьиктикэйдээх хоһоонноро уонна поэмалара өссө ордук киэркэйэн иһэллэр. В. Маяковскай (тылб.)
2. Киһини дьиктиргэтэр, дьиибэргэтэр. ☉ Вызывающий удивление, необычный, поразительный. «Дьиктикэйин көр!»- диэтэ Дьиибэргээбит оҕонньор. Онуохаҕа уол эттэ: «Артыал саҥа олоҕор Сарсын көһөбүт бүттүүн. Былыргыны өйдөтөр Былаҕайдаах өтөхтүүн Бырастыылас, оҕонньор!» Эллэй

даҕ.
1. Тас көрүҥүнэн, ис хоһоонунан киһини умсугутар, астыннарар, долгутар. ☉ Красивый, прекрасный, чудесный
Кини өрө ууммут илиитигэр, кэрэ сирэйигэр Туох барыта баара, арай сааттаах куттал эрэ суоҕа. С. Данилов
Саамай кыра туһалаах эрээри, саамай кэрэ бултааһын — сааланыы. Амма Аччыгыйа
Бу күн анныгар киһи барыта Кэрэни, сырдыгы айаары айыллар. И. Гоголев
Төрөөбүт кыраайбыт хайдах курдук баайый уонна кэрэний! И. Данилов. Тырымнас кэрэ кыыс Сибэкки хомуйар. Хараҕын, уостарын Уран күн убуруур. Доҕордоһуу т.
△ Киһи сүрэҕин-быарын ортотунан киирэр, олус үчүгэй (хол., сыт-сымар). ☉ Весьма приятный (напр., запах)
Отуу уота умайда, кэрэ наҕыл сыт охсулунна. Амма Аччыгыйа
2. Араҕастыҥы кырымахтаах сырдык өҥнөөх (сылгы түүтүн өҥө). ☉ Белый со светло-желтым отливом (о масти лошади). Кэрэ биэттэн хара кулун төрүүр үһү (тааб.: хаар ууллан сайын кэлиитэ). Кэрэ сылгыны хара сылгы батыһар үһү (тааб.: кырынаас кутуругун харата)
♦ Кэрэ кэһиитэ <улаан уйгута> көр кэһии I
◊ Саһыл кэрэ — сырдык саһархай харахтаах, тааҥ өҥүнүү саһархай түүлээх, сиэлэ, кутуруга саһархайдыҥы дьэҥкир үөстээх (сылгы). ☉ Светло-рыжий (о масти лошади). Сырдык кэрэ — самыыта, сиһин, уорҕатын ньургуна сырдык араҕас, өрөҕөтө, тыстара, моонньо, сирэйэ, кутуруга, сиэлэ лаппа сырдык. ☉ Бледно-желтый с розоватым оттенком, палевый. Үүт кэрэ — оргуйбут үүт курдук өҥнөөх, маҥан сиэллээх-кутуруктаах (сылгы). ☉ Цвета топленого молока (о масти лошади)
Суол тоҥоноҕуттан үүт кэрэ аттаах киһи уурдаран-оҕустаран таҕыста. А. Бэрияк. Эмиий кэрэтэ — эмиий тумугун тулата, хараҥытыҥы төгүрүгэ. ☉ Темный кружок вокруг соска человека. Эмиийин кэрэтигэр диэри түспүт суһуохтаах
ср. тюрк. кер, гээр ‘гнедой, рыжеватый (о масти лошади)’, туркм. гөрк ‘красота, миловидность’