Якутские буквы:

Якутский → Якутский

ыйдаҥарт

  1. ыйдаҥар диэнтэн дьаһ. туһ. Эмээхсин харчыны күөрэччи тутан, ыйдаҥардан көрөр. Амма Аччыгыйа
    Улахан дьон бары дьиэҕэ тимирэн хаалан баран, халҕан быыһынан ыйдаҥардан көрөллөр. Эрилик Эристиин
    Хара Наһаар сиидэһи ылан имитэн-тэлиҥнэтэн, ыйдаҥардан көрөр. Күндэ
  2. көсп. Тугу эрэ удумаҕалаан быһаара, билэ сатаа, быһа барыйан бил, өйдөө. ☉ Догадываться о чём-л., представлять себе что-л. приблизительно
    — Саатар кини, сэбиэт эҥин киһи, тугу да ыйдаҥырдыбат буоллаҕа, — Ньургун абаҕатын аата ахтыллан, сымнаата, бастакы уоҕа ааста. Далан
    Археология түҥ былыргы үйэни хабар, лиэтэпис лаппа иннинээҕи кэми хаһыллан көстөр предметтэринэн сирдэтэн ыйдаҥардар кыахтаах. ВМС СДО
    Оччолорго кимтуох буолуохпун ыйдаҥардыбат буоламмын, мээнэ түбэһиэх медицинскэй училищеҕа туттарсыбытым. Хомус
    Мин кэнники, арыый аҕай олоҕу ыйдаҥардар буолан баран, …… урукку бириэмэҕэ кинээстэр уонна мин аҕам табаарыстарын олохторугар туох эрэ атылыы баарын көрбүтүм. МАС ТК

Якутский → Русский

ыйдаҥарт=

побуд. от ыйдаҥар = 1) смотреть, видеть (сквозь что-л.); тыа уҥуор ыйдаҥардан көр = разглядеть что-л. сквозь чащу леса; 2) перен. догадываться о чём-л.; представлять себе что-л. приблизительно.

Еще переводы:

бросать

бросать (Русский → Якутский)

несов. см. бросить; # бросать деньги харчыны тамнаа, харчыны ыскайдаа; бросать свет на что-л. тугу эмэ сырдат, ыйдаҥарт, быһаар.

чөнөй

чөнөй (Якутский → Якутский)

көр чоной
[Маайа] атаҕын төбөтүнэн үктэнэн, чөнөйөн хааман баран, соҕуруокка быыһынан ыйдаҥардан көрдө. Эрилик Эристиин
ср. тюрк. чене ‘держаться прямо’

иҥиннэртээ

иҥиннэртээ (Якутский → Якутский)

иҥиннэр диэнтэн төхт
көрүҥ. Онтукаларын [ачыкытын тааһын] түннүк диэки ыйдаҥардан кыҥастаһан баран, дуускаларын аа-дьуо кулгааҕар иҥиннэртээбитэ уонна, эмиэ халты көрөн олорон, сэниэтэ суох …… саҥарбыта. Софр. Данилов

хооһурҕат

хооһурҕат (Якутский → Якутский)

туохт. сөбүлээб. Кими эмэ абааһы көрөн холустук саҥар, мөх. ☉ Бранить, ругать кого-л. с неприязнью
Сороҕор дьоҥҥо сирэйдэригэр бэрт буолан баран, ааны сабан тахсалларын кытары кэтэхтэригэр үөҕэн хооһурҕатар. С. Никифоров
Саллаат сэрии дьиҥин ыйдаҥардан барар, устунан ыраахтааҕыны үөҕэн хооһурҕатар. П. Аввакумов

ытыктаһыы

ытыктаһыы (Якутский → Якутский)

ытыктас диэнтэн хай
аата. Улахан киһи уонна оҕо хардарыта ытыктаһыыта, убаастаһыыта диэни биһиги ол түгэҥҥэ аан маҥнай ыйдаҥарда санаабыппыт буолуо. С. Федотов
Ол доҕордуу сыһыаннара, хардары-таары ытыктаһыы ситимэ ордук истиҥ-иһирэх буолбута. М. Тролуков. Табаарыстаһыы — бииргэ үөрэнии, үлэлээһин, бэйэ-бэйэни ытыктаһыы. ЧКС АК

эрэнгиэн

эрэнгиэн (Якутский → Якутский)

аат. Ис уорганнары сардаҥаларынан тыктаран ыйдаҥардан көрөр аппараат. ☉ Медицинский аппарат для диагностических исследований внутренних органов и костей, рентген. Эрэнгиэн сардаҥалара
□ Бу кини ийэ тааһа
Ол алмааһа буоллаҕына бу иһигэр сылдьар, эрэнгиэнинэн эрэ көрдөххө көстөр. Суорун Омоллоон
Иннигэр — дьиктилээх массыына-аптамаат, Онтон кыыс хараҕын араарбат. Ол алмаас кыырпаҕа эрэнгиэҥҥэ кыламнаан Ааһарын көрбөккө аһарбат. Эллэй
Ыйы быһа анаалыс үөһэ анаалыстаабыттара, хаста эмэтэ эрэнгиэҥҥэ көрбүттэрэ. Софр. Данилов

просвечивание

просвечивание (Русский → Якутский)

с. сырдатан көрүү, ыйдаҥардан көрүү; просвечивание лёгких тыҥаны (рент-генинэн) сырдатан көрүү.

рентген

рентген (Русский → Якутский)

м. рентген (1. рентген сардаҥалара; рентген сардаҥаларынан ыйдаҥардыы;. 2. рентген сардаҥаларынан көрөр аппарат).

дьэҥкэрт

дьэҥкэрт (Якутский → Якутский)

  1. дьэҥкэр 1 диэнтэн дьаһ. туһ. Түннүктэрин барытын кырыатаан, чэгиэн муустарыгар тиэрдэ дьэҥкэрдэн кэбиспит. Н. Заболоцкай
    Боппуруоһу билиэн тутуллубуттар дьэҥкэрдибиттэрэ: сэбиэскэй сэриилэр ханан, хаһан кимэн киирэллэрин ньиэмэстэр эрдэттэн билэ сыппыттар эбит. А. Данилов
    Друзьянов Александр Сергеевтиин …… хас киэһэ аайы сэһэргэһэр, мунаах санааларын дьэҥкэрдэр. М. Доҕордуурап
  2. Курдаттыы көстөр тугу эмэ сырдыкка ыйдаҥардан көр. ☉ Осматривать, разглядывать что-л. на свет
    Лаврентий …… кыра одьукулуон бытыылкатын таһааран дьэҥкэрдэн көрдө. Н. Габышев
ыйдаҥалат

ыйдаҥалат (Якутский → Якутский)

туохт.
1. дэҥҥэ тут-лар. Ыйдаҥаҕа, ыйдаҥалаах кэмҥэ бар, кэл. ☉ Приходить, уходить при лунном свете (поздним вечером или ранним утром)
Сарсыарда ыйдаҥалатан киирэллэр үһү, киэһэ ыйдаҥалатан тахсаллар үһү. ПЭК СЯЯ
2
ыйдаҥарт 2 диэн курдук. Эн аҕаҥ тугу эмэ ыйдаҥалатара эбитэ буоллар, билиэ этэ, аны кэлэн туох өй угар үһү. А. Сыромятникова
Биһиги кэм даҕаны суруйар, ааҕар үөрэхтээх дуома дьон ону-маны ыйдаҥалатабыт. И. Никифоров
Биһиэхэ ону-маны ыйдаҥалатар киһибит буоларыҥ быһыытынан, …… ыйыттара ыыттылар. М. Горькай (тылб.)