Якутские буквы:

Якутский → Якутский

эрбэһиннэр

эрбэс II диэнтэн дьаһ. туһ. Аҕата уолугар оттор мас эрбэһиннэрдэ

эрбэһин

аат., бот. Тураҥнаах ходуһаларга, дьон олорор сиригэр, өтөхтөргө, оһорбо бааһыналарга, сэппэрээктээх о. д. а. сирдэргэ хойуутук сиппиир буола, бөлөҕүнэн үүнэр кырыылардаах сэбирдэхтээх кыра араҕас сибэккилэрдээх, дороххой, уһун умнастаах араас көрүҥнээх сыыс от. Общее название сорных трав; полынь
Эрбэһиннэргэ чооруостар олоро-олоро көтөллөр. Амма Аччыгыйа
Эрбэһин быыһынан кутуйах, хороонугар бурдук куолаһын аҕалаары, сыбыгырайар. И. Сосин
Кубарыйа хаппыт эрбэһининэн күкээрбит үрдүк хонуу күнүһүн алтан отунан бүрүллэр. В. Сыромятников
Арбаҕар эрбэһин — сиппиир курдук сахсаҕар төбөлөөх эрбэһин. Полынь метельчатая (веничная)
Арбаҕар эрбэһини эмкэ тутталлар. Дьабара эрбэһинэ көр дьабара. Дьабара эрбэһинэ оһорбо сирдэргэ ордук хойуутук үүнэр. Иэдьэгэй эрбэһин көр иэдьэгэй. Иэдьэгэй эрбэһин өтөххө саба үүммүт. Кыа эрбэһин — кыа уга (кыа от) диэн курдук (көр кыа). Овсюг, кыа эрбэһин сэлиэһинэйдээҕэр балтараа төгүл, ыт тыла икки төгүл элбэх сииги туһаналлар. ЛИК СОТҮҮүТ
Саха эрбэһинэ — дьабара эрбэһинэ диэн курдук (көр дьабара). Саха эрбэһинэ — икки сыллаах эмтээх үүнээйи. Сытыган эрбэһин көр сытыган. Тэлгэһэҕэ аны сытыган эрбэһин ыга анньан тахсар. Н. Якутскай
Хаһааҥҥыта эрэ ыаллар олоро сылдьыбыт өтөхтөрө сытыган эрбэһининэн бүрүллүбүт. Р. Кулаковскай. Таас эрбэһинэ — өрүс кытылын эниэтигэр үүнэр эрбэһин. Полынь каменная
Үс дьарҕаа балыгы таас эрбэһининэн суулааммын киниэхэ ууммутум. Н. Абыйчанин
Тимир эрбэһин көр тимир II. Тоҕо сүөһүбүтүгэр халдьаайы тимир эрбэһинин тиниктэтэрбитин мин кыайан өйдөөбөппүн. Амма Аччыгыйа
Урукку быйаҥнаах бааһыналар тимир эрбэһининэн тэлгэммиттэрэ. С. Федотов. Түүлээх эрбэһин — хойуу, көп төбөлөөх эрбэһин. Полынь пушистая
Быраҕыллыбыт бааһынаҕа түүлээх эрбэһин саба үүммүт. Үрүҥ эрбэһин көр үрүҥ. Үрүҥ эрбэһин, ландыш …… уонна да атын эмтээх үүнээйилэр бааллара биллэр. КВА Б
Үрүҥ эрбэһин (валериана) элбэх сыллаах эрбэһинниҥи от үүнээйи. МАА ССЭҮү
Хатыылаах эрбэһин көр хатыы II. Хаппыт буордаах суол устун кыһаммакка сүүрүөххэ сөп оннооҕор хатыылаах эрбэһини үктээтэххэ да кыһаллыбат эбиккин. Сайа
[Түүлгэ] хатыылаах эрбэһин — салгытыылаах буолуу, сүпсүлгэн. БРИ ТТ
Ытырыык эрбэһин көр ытырыык. Бүрүүкэтигэр ытырыык эрбэһин туораахтара хатаммытын ытыһынан дьукку аста. А. Фёдоров
Өбүгэлэрбит өтөхтөрүгэр Үүнэр ытырыык эрбэһин. Баал Хабырыыс
Эрбэһин от — 1) эрбэһин диэн курдук. Аһыҥалар эрбэһин от быыһыгар төһө сырдырҕаһалларый? И. Сосин
Дьиэ иччитэхсийбитэ, тулата эрбэһин отунан бүрүллэ үүммүтэ. ЛНН АДь; 2) арыыга үүнэр дороххой, кытаанах от. Грубая островная (заливная) трава, горец. Арыы өр оттоммокко, талаҕынан, эрбэһин отунан саба үүммүт

Якутский → Русский

эрбэһин

сорная трава; сытыган эрбэһин полынь; ытырыык эрбэһин крапива.

эрбэһиннэр=

побуд. от эрбэс=.


Еще переводы:

мунньулун

мунньулун (Якутский → Якутский)

мус диэнтэн атын
туһ. Чугастааҕы алаастар охсуллу буттара, мунньуллан кэбиһиллибиттэрэ. Далан
Балаҕан кэннигэр өрдөөҕүтэ кии мунньуллубут томторун оҕотугар эрбэһиннэр, оттор сэтиэнэхтэрэ кубарыһа хаппыттар. Л. Попов

күкээрис

күкээрис (Якутский → Якутский)

I
күкээрий диэнтэн холб. туһ. Иччитэх балаҕан диэки көрбүтүм, им-ньим, үрдүгэр үүммүт эрбэһиннэрэ тулаайахсыйбыттыы күкээриһэллэр. Н. Заболоцкай
Толооҥҥо хагдарыйбыт эрбэһин оттор төбөлөрө күкээриһэллэр. П. Аввакумов
II
аат., бот. Сыһыыларга үүнэр хойуу силистээх элбэх сыллаах бурдуктуҥу от. Овсяница
Эйигин олус аһыйа оҕо сааһым сайына Хаалбыта күкээрис оттоох киэҥ сыһыыга. С. Гольдерова
Бу оттортон [сыыпар, быалык оттортон] Сибиир күкээриһэ иҥэмтэтинэн бүтэһик миэстэни ылар. ААФ САХТ

сэтиэнэх

сэтиэнэх (Якутский → Якутский)

аат. Үүммүтүнэн туран хатан хаалбыт кур от. Прошлогодняя трава, высохшая трава
Сирбит барыта дулҕа, муох, былырыыҥҥы кылыс от сэтиэнэҕэ, ол быыһа быр-бар курдук уу. Н. Якутскай
Балаҕан кэннигэр өрдөөҕүтэ кии мунньуллубут томторун оҕотугар эрбэһиннэр, абааһы тайаҕын, кучуппа уонна хатыҥ оттор сэтиэнэхтэрэ кубарыһа хаппыттар. Л. Попов
Ходуһа сирэ биэс-алта сыл оттоммотоҕуна сэтиэнэҕинэн, талаҕынан былдьанар. В. Титов. Тэҥн. лаҥха

сыбах

сыбах (Якутский → Якутский)

I
аат. Хотон, балаҕан, дьиэ сыбаныллан турар сааҕа эбэтэр буора. Глина или навоз, которыми обмазывают хлев, юрту, дом
Балаҕан сыбаҕа кууран, кыым түстэр эрэ буруолаабытынан барар. Амма Аччыгыйа
Балаҕан өтөхсүйбүт: сыбаҕа дьуххаланан түспүт, түннүктэрэ аһаҕастар. Н. Якутскай
Иччитэх балаҕан диэки көрбүтүм, им-ньим, үрдүгэр үүммүт эрбэһиннэрэ тулаайахсыйбыттыы күкээриллэн, буор сыбаҕа кубарыйан олорор. Н. Заболоцкай
Кур сыбах — саҥа буолбатах, өрдөөҥҥү, эргэрбит сыбах. Старая, несвежая обмазка
Уолаттар хотон кур сыбаҕын суллаан, чохчолуу-чохчолуу уматаллар, дьахталлар хотоннору сыбыыллар. Күндэ. Сыбах дьиэ — буорунан сыбанан оҥоһуллубут дьиэ. Мазанка
Хатыйыы талах олбуор сыыһа, буор сыбах дьиэлэр киниэхэ [тааҥкаҕа] ас буолуохтара дуо, барыларын оҕо оонньуурунуу үлтү хаамар. ДАЛ УуУоО. Сыбах оһох — титирик дьардьамаҕа истас өттүттэн туой буору сыбаан оҥоһуллубут саха оһоҕо. Деревянный камин с короткой прямой выходной трубой, обмазанный изнутри и снаружи глиной
Күөдэл-наадал таҥастаах ороҥҥо Маайака таҥаһы бүрүнэн сытар, атах ороҥҥо Макаар оҕонньор сытар, холумтаҥҥа чаанньык, сыбах оһох уоттаах. А. Софронов
Сыбах оһоҕун кэннин хараҥата субу таҥнары харбыахха айылаах барыҥныыр, сарбаҥныыр, холлоҕосторо, баҕаналара күлгэри уорҕатын курдук килбэлдьийэр. Суорун Омоллоон
ср. уйг. сувак, туркм. суваг, алт. шыбак ‘штукатурка’
II
аат. Мас умнаһа. Ствол дерева.
ср. карач.-балк. сабакъ, башк. һабак, кирг. сабах, ног. сабак ‘стебель’

полынь

полынь (Русский → Якутский)

ж. бот. сытыган эрбэһин.

репей,

репей, (Русский → Якутский)

репейник м. хатыылаах эрбэһин.

жечься

жечься (Русский → Якутский)

несов. разг. аһыт; крапива жжётся эрбэһин аһытар.

эрбэһинниҥи

эрбэһинниҥи (Якутский → Якутский)

даҕ. Эрбэһин курдук, эрбэһиҥҥэ маарынныыр. Подобный полыни, похожий на полынь
Үрүҥ эрбэһин (валериана) элбэх сыллаах эрбэһинниҥи от үүнээйи. МАА ССЭҮү
Быһахтыҥы термопсис умнаһа эрбэһинниҥи. МАА ССЭҮү
ср. кирг. эрмэн ‘полынь’, койб. ербэн ‘полынь; богородская трава’

эрбэһиннэн

эрбэһиннэн (Якутский → Якутский)

туохт. Эрбэһин үүн, эрбэһиннээх буол. Зарастать полынью, сорняком, травенеть. Ходуһа эрбэһиннэммит. Өтөх эрбэһиннэммит

ытырыык

ытырыык (Якутский → Русский)

склонный кусаться, злой; ытырыык ыт злая собака # ытырыык эрбэһин вид сорной травы с шаровидными шишечками; ытырыык от крапива.