несов. 1. тирит, көлөһүннэн; 2. над чем и без доп., перен. (трудиться) үлэлэс, сыралас; потеть над составлением отчёта отчуот оҥсзрон үлэлэс; 3. разг. (запотевать) көлөһүннэн, сиигир.

күөбүллээ диэнтэн холб. туһ. Дьонум туһугар үлэлэһэбин, Дьол өһүөтүн күөбүллэһэбин! С. Васильев

сыһ. Үлүһүйбүт быыһынан. ☉ Увлёкшись чем-л.
Дьэкиим, бары сэрэҕин-сэргэҕин умнан, үлүһүйбүттүү үлэлэһэ олордо. Н. Заболоцкай

несов. разг. 1. (тяжело дышать) көбүөхтээ, аҕылаа, ынчыктаа; 2. перен. сыралас, үлэлэс; он уже целый час пыхтит над задачей кини задачатын кытта үлэлэспитэ бүтүн чаас буолла.

несов. 1. с кем үлэлэс, бииргэ үлэлээ; 2. (работать где-л.) үлэлээ, үлэһит буол (тэрилтэҕэ); сотрудничать в газете хаһыакка үлэлээ.

I несов. 1. см. заняться I; 2. (работать, учиться) үөрэн, үлэлээ, үлэлэс; заниматься в университете университекка үөрэн; заниматься с учениками үөрэнээччилэри кытта үлэлээ.

I сов. 1. чем (приступить к како-му-л. делу) дьарыктан; заняться работой үлэнэн дьарыктан; 2. кем-чем (сосредоточить свой интерес) дьарыктан, үлэлэс, болҕомтоҕун уур; этим учеником надо серьёзно заняться бу үөрэнээччини кытта үлэлэһиэххэ наада; 3. с кем-чем, разг. (помочь в учении) дьарыктан, үлэлэс; # заняться собой дьүһүҥҥүн тупсарын.

көр силгэй 1,
3
[Тыраахтар] сирдэри силгийэ тиэрэҕин. Күннүк Уурастыырап
Хаар бөҕөнү өрө силгийэн, сыра-сылба баранан, үс чаас курдук үлэлэһэн, массыыналарын суолга таһаарбыттара. И. Федосеев

тас I диэнтэн хай
аата. Биирдэ Серёжа тыаттан тутуу маһын таһыыга үлэлэстэ. Н. Лугинов
Даша оҕуһунан мас таһыытыгар сылдьар. М. Доҕордуурап

даҕ. Атын соҕус. ☉ Чуть другой, несколько иной. Атынныҥы кинигэ
□ Бу уол кини доҕоро уонна бииргэ үлэлэһээччитэ буолуо дуу эбэтэр киниттэн саһа сылдьыахха сөптөөх, атынныҥы санаалаах, туора киһи буолуо дуу. Н. Островскай (тылб.)