туохт. Туохха эмэ наһаа баҕалан, үлүһүй; үлүһүйэн туран оҥор. ☉ Испытывать сильное влечение к чему-л.; делать что-л. с пристрастием, увлечённо
Сорох үлэҕэ ис сүрэҕиттэн тууһугурар, сорох абааһы көрөр. М. Доҕордуурап
Киһи эрэ үксэ тууһугурар оҕурсутун, хаппыыстатын эрэ үүннэрэр буолбатахтар. «Кыым»
Хараан түүннэргэ бырдах тумса эбии тууһугуран киһини-сүөһүнү уот халахайга түһэрэр, уонунан, тыһыынчанан сытыы иннэбүргэс буолан, тобулу уулаан хаан оҕуолатар. Н. Заболоцкай
Сэриигэ сылдьыбыт дьонтон сэрии туһунан ыйыталаһыы — дьиҥнээх тууһугурбут суолум этэ. Ч. Айтматов (тылб.)

туохт.
1. Уһуннук хамсаабакка туран, түргэнник айанныырга, сүүрэргэ, хаамарга баҕалан (көлөнү, сүөһүнү этиллэр). ☉ Застоявшись, рваться, срываться в быстрое движение, бег (об упряжных и вообще о домашних животных)
Бугуһуйан турбут аттар айаннаан дьигиһийбитинэн бараллар. Н. Якутскай
Өр айаннаабакка бугуһуйбут ыттар күлүмэх түргэн айаннара санааҕын көтөҕөр. С. Тумат
2. көсп., кэпс. Уһуннук хамсаммакка сылдьан, хамсаныаххын-имсэниэххин баҕар эбэтэр туох эмэ үөрүйэх оҥостубут үлэҕин, дьарыккын суохтаа, аҕын. ☉ После долгой неподвижности желать движения, физической активности или заскучать по какому-л. привычному занятию
Бугуһуйан сылдьар дьон быһыытынан бастакы уохпутугар эрдиибит иэҕиллиэр диэри тардыалыыбыт. И. Данилов
Олоҥхоһут, ырыаһыт эмиэ бугуһуйар, ыллаан-туойан тыынын таһаарыан баҕарар идэлээх. Далан
«Ээй, сатана уола, кыырбакка бугуһуйан, бүүтүйэлээн сытар быһыылаах», — оҕонньор саҥаран биэрбэтэҕэр эмээхсинэ быһа түспүтэ. Болот Боотур

туохт.
1. Тугу эмэ ылан туһанарга, туттарга олус баҕалан, иҥсэр, харамсый. ☉ Испытывать желание обладать, располагать, владеть чем-л., желать чего-л., зариться на что-л. Мойуос кинээс обургу, Баайга-токко ымсыыран, Мал курдук атыылаан Көмүс чыычааххын, Күндү сымыыккын Күн сириттэн сүтэрдиҥ! С
Зверев. Кини санаатын баҕата, ымсыырара үгүс этэ да, кыах суоҕа. Суорун Омоллоон
Мин аҕам ити хара санаалаах баайга ымсыыран миигин атыылаабатаҕа буоллун, оччоҕо …… муҥ сатаатар үөрэнэн ырааппыт буолуом этэ. М. Доҕордуурап
2. Киһи киэнигэр баҕар, ордугурҕаа. ☉ Испытывать чувство зависти к комучему-л., завидовать
Мин буруйбунан мин оҕом, мин тыыннаахпар, атын оҕолор аҕаларыгар ымсыыран эрдэҕэ. Н. Лугинов
Боруоста мин ымсыырабын эһиэхэ, эдэрдэргэ. В. Яковлев
Арай мин ийэм өрдөөҕүтэ, Аччыгый эрдэхпинэ өлбүтэ. Ымсыыра көрөбүн үөлээннээхтэрим Кырдьаҕас ийэлээхтэригэр. И. Чаҕылҕан

туохт.
1. Туохха эмэ наһаа баҕалан, үлүһүйэн туран оҥор. ☉ Делать что-л. с пристрастием, увлечённо
Чэйдэрин испэккэ эрэ бары матыспакка, ымсыырбыт-баҕарбыт курдук аһыы олороллорун көрөн баран, кырдьык, өтөр бурдук аһы амсайбатах дьон барахсаттар эбит ээ, дии санаатым. А. Софронов
Кини [Емельян Ярославскай] сүҥкэнник өрө көтөҕүллэн туран, ымсыырбыт-баҕарбыт курдук эппитэ. СБТТ
Бары түһүлгэлэри кэрийэн, дьаһаах хомуйуохха наада, ону хомуйуу да киһи оччо ымсыырбат-баҕарбат үлэтэ. С. Курилов (тылб.)
2. кэпс. Кимиэхэ эмэ күүскэ ыллар, курдары тартар. ☉ Испытывать желание, страсть к кому-л.
Бэйэм даҕаны бэркэ ымсыыран-баҕаран сылдьарым. П. Ойуунускай
Эн миигин көрдөөбүтүҥ сатамматаҕа. Мин эйиэхэ оччоттон ыла ымсыыра-баҕара саныырым, ону аҕам биэриминэ ити биир бассабыыкка түбэһэн хаалан, бу буолан олордоҕум. Эрилик Эристиин