туохт.
1. Тугу эмэ ылан туһанарга, туттарга олус баҕалан, иҥсэр, харамсый. ☉ Испытывать желание обладать, располагать, владеть чем-л., желать чего-л., зариться на что-л. Мойуос кинээс обургу, Баайга-токко ымсыыран, Мал курдук атыылаан Көмүс чыычааххын, Күндү сымыыккын Күн сириттэн сүтэрдиҥ! С
Зверев. Кини санаатын баҕата, ымсыырара үгүс этэ да, кыах суоҕа. Суорун Омоллоон
Мин аҕам ити хара санаалаах баайга ымсыыран миигин атыылаабатаҕа буоллун, оччоҕо …… муҥ сатаатар үөрэнэн ырааппыт буолуом этэ. М. Доҕордуурап
2. Киһи киэнигэр баҕар, ордугурҕаа. ☉ Испытывать чувство зависти к комучему-л., завидовать
Мин буруйбунан мин оҕом, мин тыыннаахпар, атын оҕолор аҕаларыгар ымсыыран эрдэҕэ. Н. Лугинов
Боруоста мин ымсыырабын эһиэхэ, эдэрдэргэ. В. Яковлев
Арай мин ийэм өрдөөҕүтэ, Аччыгый эрдэхпинэ өлбүтэ. Ымсыыра көрөбүн үөлээннээхтэрим Кырдьаҕас ийэлээхтэригэр. И. Чаҕылҕан

туохт.
1. Туохха эмэ наһаа баҕалан, үлүһүйэн туран оҥор. ☉ Делать что-л. с пристрастием, увлечённо
Чэйдэрин испэккэ эрэ бары матыспакка, ымсыырбыт-баҕарбыт курдук аһыы олороллорун көрөн баран, кырдьык, өтөр бурдук аһы амсайбатах дьон барахсаттар эбит ээ, дии санаатым. А. Софронов
Кини [Емельян Ярославскай] сүҥкэнник өрө көтөҕүллэн туран, ымсыырбыт-баҕарбыт курдук эппитэ. СБТТ
Бары түһүлгэлэри кэрийэн, дьаһаах хомуйуохха наада, ону хомуйуу да киһи оччо ымсыырбат-баҕарбат үлэтэ. С. Курилов (тылб.)
2. кэпс. Кимиэхэ эмэ күүскэ ыллар, курдары тартар. ☉ Испытывать желание, страсть к кому-л.
Бэйэм даҕаны бэркэ ымсыыран-баҕаран сылдьарым. П. Ойуунускай
Эн миигин көрдөөбүтүҥ сатамматаҕа. Мин эйиэхэ оччоттон ыла ымсыыра-баҕара саныырым, ону аҕам биэриминэ ити биир бассабыыкка түбэһэн хаалан, бу буолан олордоҕум. Эрилик Эристиин

1) жадничать; харчыга ымсыырар он жаден до денег; 2) завидовать; туора киһи баайыгар ымсыырыма погов. не завидуй чужому богатству.