м. прост, сыыҥтай, бэҕэһээҥи бэ-тинээски.

тыаһы үт. туохт. Түргэнник, биир тэҥник «бэ-бэ» диэн эрэр курдук саҥар (хол., хабдьыны этэргэ). ☉ Быстро и равномерно издавать звуки «бэ-бэ» (напр., о куропатке)
Курупааскы мин аҕай диэбиттии бэбигирэйэр. И. Федосеев

прил. 1. (заметный) биллэр, харахха биллэр; 2. (выделяющийся) ала-бэ-лиэ, харахха быраҕыллар.

кылаабыһа, клавиша (рояльга, бэ-] чээттиир массыынаҕа эннн тарбаҕынан баттаан, охсон төһүүнү хамсатарга аналлаах быластыына.)

м. герб (государство, куорат, сословие, биис ууһа былааҕар, манньыатыгар, бэ-чээтигэр уо. д. а. уурар туе бэлиэтэ).

Даҕааһын күүһүрдэр эбиискэтэ, бэ-, бээ- диэн саҕаланар олохторго сыстар. ☉ Препозитивная усилительная частица прилагательных, присоединяемая к основам на бэ-, бээ-
Хас талах, аппа кэп-кэбигирэс, бэп-бэбигирэс саҥанан оргуйбут. Н. Заболоцкай
«Авария!» — киирбит киһи бэп-бэтиэхтэс этэ. В. Яковлев

ж. виза; бэлиэ (1. докумуоҥҥа дуоһунастаах киһи бэлиэтэ; 2. *атын* * *дойдуга киирэргэ-тахсарга көҥүл биэрэн, паспорга бэ-лиэтээпин).

зумпа (киэ1г истээх иһит эбэтэр сиргэ хаһыллыбыт дьаама (уиуЬах). Бытархай урууданы, чоҕу оборор носуоһунан хачайдааһынҥа эбэтэр пулъпаны бэ-лэмнээһигатэ туһаныллар.)

тыаһы үт. туохт.
1. Түргэн-түргэнник «бэ-бэ-бэ» диэн эрэр курдук саҥар (хабдьы, мэкчиргэ тустарынан). ☉ Учащенно издавать звуки «бэ-бэ» (напр., о куропатках, совах и т. д.)
Толугур чараҥыгар куртуйах куллугуруура, куулатыгар хабдьы бэбигириирэ. Суорун Омоллоон
Эчи, мэкчиргэ баҕайы бэбигирээтэҕэ куһаҕанын. И. Федосеев
Хабдьы бэбигирээн кэбиһэкэбиһэ, маҥан хаар хонууга ыраахтан улаатан көстөн ураты кылбайан олорор буолар эбит. «ХС»
2. Соһуйан, куттанан, тоҥон, ыга кыыһыран титирэстэтэн саҥар. ☉ Говорить громким, дрожащим, заикающимся голосом (напр., от сильного удивления, испуга и т. п.)
Хаппытыан Ачаарап, киһини сынньаары дибдийэрин саҕанааҕы курдук, аллараа сыҥааҕа босхо баран бэбигирии түстэ. Эрилик Эристиин
«Оок», — дьиэлээх эмээхсин өмүрэн өрө бэбигирии түстэ. В. Протодьяконов
Миитэрэй: «Миэнэ, миэнэ», — диэн бэбигирии түстэ, хаҥас илиитэ быластыы ууна сылдьар, уҥа илиититтэн кумааҕыны былдьаары, сиэҕиттэн, санныттан харбыалаа да харбыалаа буолла. М. Ефимов

несов. 1. кому (возражать) утары эт, утарыс, утарылас; он мне всегда противоречит кини миэхэ өрүү утарсар; 2. кому-чему (не соответствовать) утарыс, утарса сырыт, атын-атын буол; показания противоречат друг другу көрдөрүүлэр бэйэ-бэ-йэлэригэр утарсаллар.