туомтаа диэнтэн төхт. көрүҥ. Туомтаталыы баайталаа
□ Тоҕус сүһүөх болуоту Туомтаталыы холбооттоон, Дьоҕус саха куормалаан, Доллоһута усталлар. ҮӨЫ

эт I диэнтэн тиэт
көрүҥ. Буруйдааччы даҕаны эппэхтиир уол түбэһэн этэн тыаһатта. Амма Аччыгыйа
Хоноһо, дьэ, доллоһутан эппэхтиир эристиин, олоҥхоһут киэнэ бэрдэ. Далан

чөллөрүй диэнтэн дьаһ
туһ. Нартаахап күөмэйэ бүөлэммитин чөллөрүтэ сатаан көхсүн этиппитэ. Софр. Данилов
Чэ эрэ, көхсүгүтүн этитэн, Чэлгиэннээх күөмэйгитин чөллөрүтэн, Тойуккутун туойан доллоһутуҥ. С. Тарасов
Кэнсиэр иннигэр ырыаһыттар эрдэттэн бэлэмнэнэн, куоластарын аһан, чөллөрүтэн араастаан ыллыыр идэлээхтэр. ӨӨ ДДьДТ

дайбаа диэнтэн бэй
туһ. Тарааһап тайаарыччы дайбанан көрүдүөрүнэн баран иһэн ыллаан доллоһутта. Амма Аччыгыйа
Аргыый аҕай дайбанан Аттыбынан аастыҥ. М. Тимофеев
[Тураах] Тэлиэс-былаас дайбанан, Тиэрэ-маары көтөөхтүүр. В. Чиряев. [Мэкчиргэ] тэлибирэччи дайбанан мастан мас икки ардыгар бэрт түргэнник көтө сылдьааччы. Я. Семенов

1. доҕулдьуй диэнтэн дьаһ. туһ. Атаххытын бу курдук доҕулдьутаҕыт, үтүктэн иһээриҥ. А. Софронов
   Олоҥхолоон доллоһуттубут, оһуор үктээн доҕолдьуттубут. С. Васильев
2. көсп. Үҥкүүгэ дьүөрэлээн ыллаа (оһуокай туһунан). ☉ Петь в ритме танца (о национальном круговом танце осуохай)
   Кэрии саҕатыгар өтөн кыыл сөҥ куолаһынан быһыта баттаталаан оһуохай таһааран доҕулдьутта. Г. Угаров

туохт.
1. Тэтимнээх хатан куолаһынан дьиэрэччи тардан ыллаа. ☉ Петь, звонко затягивая, энергично
Ыар санаабын ыраах кыйдыыр ыраас ырыа чуорааным! Кэл эрэ бэттэх! Чөллөһүт! Кэҥэт! Кулуһуй! Доллоһут! Суорун Омоллоон
2. Тохтобула суох эргий, кулахачый. ☉ Крутиться, вертеться безостановочно
[Дьырыбына Дьырылыатта] үгүрэлии түһэн баран, Үрүҥ ньүөрсүн былыт Үрэллиэр дылы Мөхсөн кулуһуйда. П. Ядрихинскай
Носуоһу мотуорга холбоотоххо …… көлөһө эргийэн кулуһуйар. БАА ОКН

сыһ., кэпс.
1. Сайдам өйүнэн, сайаҕастык, хомоҕойдук өйдөөн. ☉ Легко, непринуждённо, открыто, без сомнения. Саҥаны бэрт сайдамнык ылынар киһи
2. поэт. Киһи санаатын көтөҕөр-көҕүлүүр курдук. ☉ Вдохновляюще, окрыляюще
[Кырыымпа] Нуучча модун ырыатыныы Дуораһыта доллоһутта, Сааскы долгун тыаһыныы Сайдамнык саймаһытта. М. Хара
Манна Күн сырдыга Көҥүллүк көрүлүүр, Сай Саамал салгына Сайдамнык күүлэйдиир. В. Лебедев (тылб.)

туохт., поэт. Дуорааннаахтык, иэйиилээхтик эт-тыын эбэтэр иэйиилээхтик дуорайан тыаһаа (хол., муусука инструменын этэргэ). ☉ Говорить, вещать проникновенно; звучать звонко, протяжно (напр., о музыкальном инструменте). Үрүҥ Уолан обургу Күлүм аллайан, Күлэ былаастаан, Абаран эрэр Абытай-халахай Адьарай кыыһыгар …… Саҥа саҥаран Саймаһыппытынан бардаҕа… П. Ойуунускай
[Кырыыппа] Нуучча модун ырыатыныы Дуораһыта доллоһутта, Сааскы долгун тыаһыныы Сайдамнык саймаһытта. М. Хара

чаҕаарый диэнтэн дьаһ
туһ. Хаһааҥҥыттан да ордук Чыычаах ыллаан чаҕаарытар, Кыынньа турар кымыс курдук, Ойуур сыта туймаарытар. Л. Попов. Олоҥхолоон доллоһуттубут, Оһуор үктээн доҕулдьуттубут, Хомус тардан хаҥкынаттыбыт, Хаас-харах хамсатан чаҕаарыттыбыт. С. Васильев
«Аны мин ханна да барыым-кэлиим, эйиэхэ ол…» — толуу дьахтар бэрт хоодуоттук саҥаран чаҕаарытан иһэн, бөтөн хаалла. «ХС»

аат.
1. Элбэҕи аһыырын сөбүлүүр уонна элбэҕи аһыыр кыахтаах киһи. ☉ Любитель поесть; чревоугодник
Аһанньаҥ манна асхарыйда, Моҕус манна уобалаата, Олоҥхоһут чулуута Олоҥхолоон доллоһутта, Ырыаһыт дьэллэмэ Ыллаан дьиэрэһиттэ. П. Ядрихинскай
Оҕонньорум олус аһанньаҥ буолан сордоото, түүннэри туран мотуйар, тугу эрэ иһэн кылырҕатар, айаҕа чамыргыыр, сыпсырыйар. Н. Габышев
2. Аһыыр баҕа. ☉ Аппетит, желание есть
Үчүгэй хаачыстыбалаах сиилэс сүөһү аһанньаҥ буолуутун көбүтэр. СИиТ
Сүөһү маннык көөнньөрбөнү сиэтэҕинэ аһанньаҥа олус үрдүүр, ханнык баҕарар аһылыгы хамаҕатык сиир. НПИ МВК