сущ
(м. р.)
доҕор, атас

нареч. разг. доҕор-атас курдук; быть с кем-л. запанибрата кими эмэ кытта доҕор-атас курду к буол.

I м. доҕор, атас; старый друг лучше новых двух поел, уруккуттан доҕор икки саҥаҕа бэриллибэт; # будь другом доҕорум буол, абыраа.

көр кутуруй
Онон, Маайа өлбүтүттэн хомойбуттар, кутурайбыттар ааҕааччылар ортолоругар үгүстэр быһыылаах. «ХС»
Кутум-сүрүм, Гвидон кинээс, Кутурайыма, түксү кээс. Доҕор-атас баҕатын мин Толорорбуттан үөрэбин. А. Пушкин (тылб.)

даҕ. Кими эмэ бэйэтин доҕорунан, атаһынан ааҕына охсор идэлээх; кимиэхэ эмэ доҕор-атас буола охсор идэлээх. ☉ Любящий быстро считать кого-л. своим другом; людям набиваться в друзья. Улдьааһыннар — уус тыллаахтар, «Уоттаах утах» буларга Уон араас албастаахтар, Уруумсахтар, атаһымсахтар. П. Тобуруокап

сыһ. Тугу да ордорбокко, букатын; бүтэһиктээхтик. ☉ Целиком, полностью; окончательно
Кинилэр бурдуктарын олоччутун бүтэрэр мөккүөрүгэр тураллар. Дьүөгэ Ааныстыырап
[Кыыллаах Арыы] Хоодуот, хорсун Ньургун уолун Доҕор-атас туттубутум, Кини барда, Быралыйда, Бу күөх сиртэн, олоччутун. Н. Босиков

аат., кэпс.
1. Саҥаттан саҥа киһини кытта бодоруһуу, туох эмэ сыаллаах сибээһи олохтооһун. ☉ Знакомство, установление связей с какой-л. целью (напр., корыстной)
Доҕор-атас туолла, Билсии-көрсүү мээнэлээтэ. А. Софронов
Саргылыын бииргэ да олорон институт кыргыттарын кытары билсии-көрсүү улахана. Н. Лугинов
[Өлөөнө:] Билсии-көрсүү таһаарабын диир. С. Ефремов
2. Билсэр, бодоруһар доҕор-атас дьон. ☉ Круг знакомых
«Кини курдук буолуом дуо, миэхэ куоракка билсиим-көрсүүм элбэх», — диэбитэ итиэннэ ааны аһан тахсаары туран. И. Федосеев

сыһ. Эйэлээхтик, этиспэккэ-охсуспакка, иирсибэккэ. ☉ В согласии, дружно, мирно
Киһи киһини доҕор-атас курдук иллээхтик, эйэлээхтик көрсүһэр кэмэ кэлэн турар. Н. Якутскай
Бу курдук кинилэр [Чыычаах, Күтэр] иллээхтик сааһаабыттар, сайылаабыттар даҕаны. Суорун Омоллоон
Бэйэ бэйэҕитин, ытыктаһыҥ атаҕастаһымаҥ, сүрдээх иллээхтик олоруҥ. С. Ефремов

<ДАҔАНЫ> көр өстүбэһи даҕаны (өстүбэһи да, өстүбэс даҕаны)
Үстүбэһи, олунньу сүүрбэ күнүгэр икки улуус быыһыгар аттарбытын илдьэн, сирэй-харах көрүһүннэрэбит уонна улуустар биэстии акка сакалаат тутуһуох тустаахпыт. И. Федосеев
[Настаа Дабыыкка:] Үстүбэһи, Сымнаҕас Даарыйа туус үлэһитэ этэ дуу. У. Нуолур
[Тойон Ньургун:] — Үстүбэһи даҕаны, Өйдөөн кэллим ээ, Эриэн таба аттаах, Эриэн талах кымньыылаах Эҥин дьикти соҕус киһи Доҕор-атас буолан, Дуолан абааһы уолун Дьуоҕуласпыта баара. ТТИГ КХКК

сыһ. Иирсээнэ суохтук, эйэ дэмнээхтик (хол., олор). ☉ В мире и согласии, мирно (напр., жить)
Ийэтэ өлөөрү сытан: «Оҕоҕун ытаппат-соҥоппот буолаар, эйэлээхтик сылдьыҥ!» — диэн кэриэһин эппитэ. Эрилик Эристиин
Оо, аҕалаах-ийэлээх, оҕолоох, эйэлээхтик ньир-бааччы олорор ыалы көрүөххэ үчүгэй даҕаны буоллаҕа. С. Никифоров
Саастарын тухары инибии кэриэтэ эйэлээхтик олорбут Нараҕаннаах Баһыккалааҕы кытта, дьиэ-дьиэлэригэр сылдьыспат буола кырылаччы өстүһэн хаалбыттара. Дьүөгэ Ааныстыырап
Ол суостаах сыллар ааспыттара, олох оннун булбута, киһи киһини доҕор-атас курдук эйэлээхтик көрсүһэр кэмэ кэлэн турар. Н. Якутскай