дьукаахтас диэнтэн хай. аата. Бөһүөлэккэ кэлин элбэх дьиэ тутуллар буолан, дьукаахтаһыы улам аҕыйаан иһэр. Дьукаахтаһыы үчүгэй да, куһаҕан да өрүттэрдээх

несов. с кем 1. (жить совместно) дьукаахтас, бииргэ олор; 2. (быть в половой связи) көрсүүлэс.

и. д. от дьукаахтас = совместное проживание, сожительство (двух или трёх семей в одном доме).

аллар диэнтэн атын
туһ. Дьукаахтаһар үчүгэйэ чахчы: биир оһох оттуллар, биир ойбон алларыллар, биир хотон туттуллар. Амма Аччыгыйа

даҕ. Олус оччугуй, аһары кыра. ☉ Малюсенький, крошечный
Үс ыал быйыл Лэглээрдэр быыкаайык балаҕаннарыгар дьукаахтаһан кыстаан олороллор. Амма Аччыгыйа
Айылҕа бары атын үүнээйилэрин курдук эмиэ ханнык эмэ быыкаайык сиэмэттэн үүнэрэ буолуо. Суорун Омоллоон
Биһиги онно быыкаайык үүтээни туттубуппут. А. Кривошапкин (тылб.)

ыалдьыттаа 1 диэнтэн холб. туһ. Кыһын бу икки ыал дьукаахтаһаллар, сайынын кэлэбара ыалдьыттаһаллар. С. Маисов
Ардыгар агитзоналар кэнсиэрдэринэн хардарыта ыалдьыттаһаллар. А. Пахомов. Сахалар бэйэ-бэйэлэригэр ыалдьыттаһалларын олус сөбүлүүллэр. ПН ДЫ

с. I. (совместная жизнь) дьукаахтаһыы, бииргэ олоруу; 2. (половая связь) көрсүүлэһии.

туохт. Ким эмэ чуумпу олоҕун, сынньалаҥын уйгуурт, аймаа. ☉ Нарушать чей-л. покой, тревожить кого-л., мешать кому-л.
Ол дэриэтинньиги бэйэҕит дьаһайыҥ! Кыра оҕолоох дьону, биһигини, түүннэри сүпсүйүмэ! И. Гоголев
«Хайа бэрт ыалга түбэһэн бэркэ олоруохпутун, ити полиция дьааттар таҥнары сүпсүйэн кэбистилэр», — диэн Абдуркулла, букатын бүрүстүүпүнньүк курдук, полицияны үөҕэр. Эрилик Эристиин
Силипчээн бэйэтэ да, кэргэнэ Настаачыйа да, ол курдук бу дьиэҕэ дьукаахтаһан олорооччулар даҕаны, бары хоноһолор түүннэри сүпсүйэллэрин абааһы көрбөттөр. Д. Таас
ср. кирг. сүксөй ‘ершиться’

I
туохт. Кыһыны туораа, кыһын ханна эрэ олор. ☉ Зимовать, проводить зиму
Үс ыал быйыл Лэглээрдэр быыкаайык балаҕаннарыгар дьукаахтаһан кыстаан олороллор. Амма Аччыгыйа
Тус-туһунан чоҥкучах алаастарга кыстаабыт оҕолор биир сайылыкка мусталлар. Далан
Арҕахха кыстаабыт аарыма эһэ курдук Этим-сииним барыта көһүйбүт. И. Гоголев
◊ Кыстыыр уу — кыстыыр чүөмпэ диэн курдук
Кыстыыр уу. Күөл, үрэх хайдахтаах да тымныы кыһыҥҥа дөйө тоҥмот өттө. Багдарыын Сүлбэ
II
туохт. Тугу эмэ сааһылаан, үрүт-үрдүгэр чөмөхтөөн биир сиргэ уур. ☉ Складывать, класть что-л. друг на друга, стопкой, штабелем
Мин саах күрдьэбин, торбуйах уулатабын, бурдук тардабын, мас кыстыыбын. Амма Аччыгыйа. Тыраахтар тыырыллыбыт былаахылары сотору-сотору тиэйэн аҕалан өрөһөлүү кыстыыр. А. Федоров. Билигин хараҥаҕа кууллаах бурдугу таһааран кыстыахха. И. Бочкарев
◊ Мас кыстыыр көр мас
Ыстапаан …… мас кыстыырга сытар сүгэтин ылан уот иннигэр эргим-ургум көрө олордо. А. Софронов
Дьиэ таһыгар мас кыстыырга биир атыыр оҕус …… «бус» гынан тыынан кэбиһэ-кэбиһэ, ныһыллан турар. Н. Түгүнүүрэп

1. эҥээрдээ диэнтэн холб. туһ. Олох диалектиката көрдөрөрүнэн, куһаҕаны эҥээрдэспиттэр хаһан да мөлтөхтөр. ПБН БЭДь
   [Фаина:] Төһөлөөх эрэйи-буруйу, сору-муҥу эҥээрдэспитэ буолуой, төһөлөөх хараҕын уутун тохпута буолуой кини? «Чолбон»
   Кэпсиирэ кырдьык буоллаҕына, кинитээҕэр ордук кыһалҕалаахтык, эрэйи-муҥу эҥээрдэһэн үөскээбит киһи эбит. «ХС»
2. Кими эмэ кытта дьукаахтаһа эбэтэр ыаллыы олор; кими эмэ кытта булкуһа, бодоруһа сырыт. ☉ Жить совместно или по соседству с кем-л.; знаться, водиться, общаться с кем-л.
   Ол эрээри балаҕаны бэйэтэ даҕаны туттуо буоллаҕа, бастаан утаа ыалга да эҥээрдэһэн олоруохха син. Болот Боотур
   Дойдутугар сайылыы кэлбитэ. Аймахтарыгар эҥээрдэһэ сылдьан, оттоспута. И. Федосеев
   Ол аайы [араас дьоннуун бодоруһан] биирдэрэ кэхтэр, төннөр түөрэхтээх суолга киирдэр-киирэн иһэр, иккиһэ, үтүө дьоҥҥо эҥээрдэһэн, үүнэр-сайдар өттүгэр үлүмнэһэр. «Кыым». Сотору Наалтаар сүрэхтэнэн Уйбаан Лааптап диэн буолар. Нууччалардыын эҥээрдэһэн Сайаҕастык улаатар. «ХС»