1) общительный; дьэллэм киһи общительный человек; 2) податливый, послушный, сговорчивый, уступчивый; дьэллэм оҕонньор податливый старик; дьэллэм ат послушный конь.
Якутский → Русский
дьэллэм
Якутский → Якутский
дьэллэм
даҕ.
1. Киэҥ, дэлэгэй, көнө, аһаҕас дууһалаах; киһи тылын быһа гыммат, киһи көрдөһүүтүн ылынымтыа. ☉ Общительный, с открытой, щедрой душой; послушный, уступчивый
Күүстээхтэр өрүү дэлэй, дьэллэм майгылаахтар. Н. Лугинов
Сорокин дьэллэм киһи эбит. Олоҕун бүтүннүүтүн кэриэтэ кэпсээтэ. Р. Баҕатаайыскай. Кини доҕотторо көнө сүрэхтээх, дьэллэм майгыннаах дьон, кинилэргэ кэтэх санаа ньоҕоҕо ханан да сыстыбатах. А. Федоров
2. Эйэҕэс-сайаҕас. ☉ Добродушный, благожелательный. Саҥалыыра дьылларбыт Салаллан-тэлэллэн кэлиитигэр, Сайаҕас дьэллэм тылынан Саҥара-иҥэрэ тоһуйуоҕуҥ! А. Софронов
Күтүр, эдэрбэр эмиэ эйэҕэс соҕус сигилилээххэ, дьэллэм соҕус майгыннаахха дылы буоларым. Амма Аччыгыйа
3. Кэччэгэйэ суох, дэлэгэй, бэринньэҥ. ☉ Щедрый, нескупой
Мин Испирдиэним Дьэллэм киһи буолан, Ороскуоту урут төлөөччү, Кимтэн да кини буолара. А. Софронов. Үтүө доҕор туга барыта дьэллэм, аҕыйаҕын да иһин өлгөм курдук. А. Федоров
△ Кудуххайдык, дэлэгэйдик кутуллар (тыл-өс). ☉ Льющийся легко, ровно (о речи). Олоҥхоһут туйгуна дьулурутар Дьэллэм ырыатын санатан, Лена эбэбит долгуһуйа устар. И. Эртюков. Сайаҕас, дьэллэм тыллаах-өстөөх, көрсүө көрүҥнээх киһи. Тумарча
Киһим тыла-өһө дьэллэмэ да бэрт. Били эппиккэ дылы, сирбитин быраҕан, талбытын ылан. «ХС»
4. Чуолкайа суох, нэмэ биллибэт элбэх тыллаах. ☉ Многословный, с нечеткой, невнятной речью. Араатар киһи иилэн ылбат дьэллэм тыллаах
ыллам-дьэллэм
даҕ.
1. Тоҥкурууна суох, дьоҥҥо эйэҕэс-сайаҕас сыһыаннаах. ☉ Добрый, открытый (напр., о характере человека)
Кини дьүк киһи буолбатах. Аһаҕас дууһалаах, ылламдьэллэм, үтүө киһи. Н. Босиков
Туман суруксут нэһилиэк кинээстэрин курдук буолбатах, ыллам-дьэллэм, дэлэгэй киһи этэ. Ойуку
Соппуруон ыллам-дьэллэм майгылааҕынан аатырар. ПИП ОТ
2. Истиҥ, ис сүрэхтэн тахсар аһаҕас (хол., кэпсэтии). ☉ Искренний, задушевный (напр., о разговоре)
Дьоҕус дьиэ сып-сырдык, толору киһи. Ыллам-дьэллэм кэпсэтии. В. Протодьяконов
Ыллам-дьэллэм кэпсэтии, ырыа-тойук, үөрүү-көтүү өрөгөйө буолла! «ХС»
эллэм-дьэллэм
даҕ. Үөрэдьүөрэ, дэлэйдик ыһа-тоҕо кутуллар (хол., тыл). ☉ Льющийся легко и непринуждённо (напр., о речи)
Ыалдьыттыы кэлбит элбэх учууталлар иннилэригэр Макарий Денисович аан маҥнайгыттан эллэм-дьэллэм тылларынан сайаҕастык кэпсэтэн барда. А. Бродников
Еще переводы: