Якутские буквы:

Якутский → Русский

дэһээтинэ

уст. десятина; үс дэһээтинэ сир три десятины земли.

Якутский → Якутский

дэһээтинэ

аат. 2400 кыбадыраатынай саһааҥҥа эбэтэр 1,09 га тэҥнээх сир урукку мээрэйэ. ☉ Десятина (старая русская мера площади - 2400 квадратных саженей, или 1,09 га)
Дэһээтинэ сир. Ити биир күүлэй күн түөрт уонча охсооччу отучча дэһээтинэ өлгөм үүнүүлээх сири охсубуттара үһү. Саха сэһ. II
Дьөгүөрдээн иккиһин тахсан «Киэлимэ» күөлүн оннугар ордор сэттэ дэһээтинэ сири аҥарга оттоон биэриэх буолан киирдэ. Амма Аччыгыйа
Тыһыынча аҥара дэһээтинэ үтүө сири, киһи саас тухары хоруппат да, ыспат да гына тууһаан кэбиспит. М. Шолохов (тылб.)

Еще переводы:

десятина

десятина (Русский → Якутский)

сущ
дэһээтинэ

десятина

десятина (Русский → Якутский)

ж. уст. дэһээтинэ (нууччаҕа сир иэнин кээмэйин единицата, 1,09 гектарга тж).

анньааччы

анньааччы (Якутский → Якутский)

ас диэнтэн х-ччы аата
Оттон оҕото Ньукуус баайдартан быһыллыбыт сирдэргэ быыс мас анньааччы буолбута. А. Федоров. Түөртүүр ыам чугаһыыта бадахтаах, быыс анньааччылар сүүс алта уон тоҕус дэһээтинэ сири мээрэйдээн бүтэрэллэр. Күннүк Уурастыырап

аҥаарга

аҥаарга (Якутский → Якутский)

сыһ. Оҥоһуллар үлэ дохуотун икки гыммыт бииригэр. ☉ На половину дохода от выполняемой работы
Дьөгүөрдээн «Киэлимэ» күөлүн оннугар ордор сэттэ дэһээтинэ сири аҥаарга оттоон биэриэх буолан киирдэ. Амма Аччыгыйа
[Мииккэ] итиэннэ Кыталыктаахтан аҥаарга оттоон биэрэр сир анаппыта. А. Сыромятникова

быргыччы

быргыччы (Якутский → Якутский)

сыһ. Баайдык-тоттук, байылыаттык. ☉ Зажиточно (жить)
Максим кыһалҕата суох үөрэҕин бүтэрэн, Мандаровтар дьэ быргыччы олоруо, киэҥ кэскиллэниэ этилэр. «ХС»
Климатическай уонна экономическай усулуобуйалары өйдөөхтүк учуоттаан туһаннахха, биир да дэһээтинэнэн быргыччы олоруохха сөп. А. Чехов (тылб.)

хааххайдаа

хааххайдаа (Якутский → Якутский)

хааххайдас диэн курдук
Уон дэһээтинэ от сирин былдьаан ылаары гыммыттарын, мин төттөрү хааххайдаан, ылларбатаҕым. П. Ойуунускай
Бэрэссэдээтэлгэ мин куруук этэбин ээ, ону кини тырахтарыыс суох диэн хааххайдаан кэбиһэр. Далан
[Ааныка:] Эн ол-бу буолаҥҥын, төттөрү хааххайдааҥҥын ситэ үөрэттэрбэтэҕиҥ. С. Ефремов

дэм-хом

дэм-хом (Якутский → Якутский)

аат. Үлүннэрии, күүркэтии, ордук-хоһу тыл (үксүгэр буолб. ф-ҕа тут-лар). ☉ Домыслы в рассказе, преувеличения, лишние несдержанные комментарии (употр. в отриц. ф.)
Кини [Боҕурҕана] суруйбут дьыалата, дэмэхомо суох, биир ыскаап буоллаҕа. И. Гоголев
«"Алтан туура" хотуура Айаннаатар эрэ дуо», - Дэмэ-хомо суох кэмнээх Дэһээтинэ диэн кэбис. Суорун Омоллоон

дьаҥсаа

дьаҥсаа (Якутский → Якутский)

көр дьаҥсай
Ол оҕонньор сир боппуруоһун туһунан тиэрэмаары саҥарбытын уонна биир иирбит дьахтар сирэ суоҕун туһунан суламмытын уонна Алтай губерниятыгар помещиктар тыһыынчанан дэһээтинэ сири бас билэн олороллорун быһа дьаҥсаата. Эрилик Эристиин
Дьахтара да быһа дьаҥсаан Дьаахарпыта сүрдээҕин. Итиччэ мөхсөр киһини Аһыныа да эбит эрэйдээҕи. С. Тимофеев

соппулуот

соппулуот (Якутский → Якутский)

аат. Тиэргэни эргитэ баҕаналар ыккардыларынан хаптаҕай маһы, халыҥ былаахыны сытыары дьаптайан оҥорбут күрүө. ☉ Забор из горизонтально расположенных между столбами, плотно прижатых друг к другу досок или плах
Тэлгэһэбит мас соппулуот бүтэйдээх этэ. «ХС»
Эргэ соппулуот биир хаптаһына аллара түспүт. Кэпсээннэр
Араҥ ыарыылаахтар холуонньаларын төгүрүччү, уон дэһээтинэ сири, соппулуотунан күрүөлээбиттэрэ. «ХС»
русск. диал. заплот

энньэлэн

энньэлэн (Якутский → Якутский)

туохт., эргэр. Энньэлээх буол; энньэтэ ыл. ☉ Получать, брать что-л. в приданое
Дьааҥы эбэ улаҕатыттан Чалыыманы саҥа сүгүннэрэн, Эдэр кулут энньэлэнэн, Элик бэрдэ нэктэллэнэн, Сүүс сыарҕа табанан Сүүрдэн элэҥнэтэн ааспыта. С. Васильев
[Неклюдов] аҕата оччо баайа суох киһи этэ буолан баран, ийэтэ уон тыһыынча кэриҥэ дэһээтинэ сири энньэлэнэн кэлбит хотун этэ. Л. Толстой (тылб.)