патефон; патефону оонньот = заводить патефон.

1) родить сына; 2) разг. заводить молодого человека, парня, кавалера.

заводить; тракторы собуоттаа = завести трактор; чаһыны собуоттаа= завести часы.

туохт. Сибиинньэлээх буол, сибиинньэтэ булун. ☉ Иметь, заводить у себя свиней. Ыалбыт боруода сибиинньэлэммит. Саҥа сибиинньэлэммит ыалларга комбикорм бэристилэр

туохт., кэпс. Туох эмэ суолтата суоҕунан, бытархайынан мэһэй-таһай, түбүк оҥор. ☉ Заниматься чем-л. незначительным, несерьезным, заводить канитель. Эмиэ да дьээлтиирдээн түһэн …… ибири-сибири оҥорон иһиэххэ баара

туохт. Элбэх оҕото төрөт, элбэх оҕолон. ☉ Быть, стать многодетным, заводить детей
«Бэйэбит эрэ тойон-хотун буолан, оҕолонон-урууланан, көҥүлбүтүнэн көччүйүөхпүт буоллаҕа дии», — диир хаххан саҥата. Суорун Омоллоон
Бүөтүрэ сэриигэ баран өлбөтөҕө буоллар, Марыына син эмиэ атын дьон курдук оҕолонуо-урууланыа этэ. В. Иванов

туохт. Үлэлэт, үлэлээн киирэн барар гын (мотуору, механизмы). ☉ Заводить (мотор, механизм)
Айаан тыраахтарын собуоттаан тигинэттэ. Софр. Данилов
Бэл чаһытын собуоттуурун умнан кэбиспит. Болот Боотур
Биһиги оҥочобутун бэрэбинэттэн тэйитэ анньынан бараммыт, мотуорбутун собуоттаатыбыт. В. Тарабукин. Аһаҕас халлаан анныгар үс чааһы быһа астаһан, массыыналарын дьэ собуоттаатылар. Хорсуттар с.

туохт.
1. Оҕото төрөт (дьахтары этэргэ). ☉ Родить (о женщине)
Инньэ гынан аны оҕолонорум эрэ хаалла. А. Софронов
Оҕоломмут дьахтар аһыан баҕарбытын булан биэрбэтэххэ, үүтэ тардар диэн кырдьаҕастар кэпсииллэрэ. Н. Якутскай
Дуня сотору оҕолонуохтааҕын дьонтон эрэ барытыттан кистиир. А. Фёдоров
2. кэпс. Оҕолоох буол (ыалы этэргэ). ☉ Иметь, заводить ребёнка, детей (о семье)
Өлөксөй икки кэргэнтэн уон оҕоломмут. Суорун Омоллоон
Нөҥүө сылыгар уол оҕоломмуттара. Н. Якутскай
Билиҥҥи олох долгунугар оҕустаран, саха ыала элбэх оҕоломмот буолла. Софр. Данилов

1. бул диэнтэн холб. туһ. Күһүҥҥү ый быыһа хараҥаҕа отууланар дьиэбитигэр …… тахсарбытыгар бэйэбэйэбитин сүтэрсэн кэбиһэ-кэбиһэ булсарбыт. Амма Аччыгыйа
2. кэпс. Кимниин эмэ туохха эмэ холбос, бииргэ сырыт, биири быһаарыс. ☉ Заводить компанию, вступать в какое-л. партнерство с кем-л.
   Бэйэтин тэҥнээҕин кытта булсуһан барда диэриҥ. Саха фольк. Дьаарбайар сылдьар сирэ Дьаралыктаах лааппы, баһаар; Уон улуус урдустарын Уол оҕо булсуһар. И. Чаҕылҕан
   △ сиилээн. Кимниин эмэ билис, таптаа. ☉ Завязывать любовные отношения с кем-л. [Маайа:] Эрэн, кими да кытта булса иликпин
   Эһиги санааҕыт хоту баран, булсуһуом да суоҕа. А. Софронов

туохт.
1. Кими эмэ тэптэрэн биэр, көҕүлээ (үксүгэр охсуһууга, этиһиигэ, мөккүөргэ); кимиэхэ эмэ утары туруоран иирсээни тэрий. ☉ Подстрекать, подзадоривать; настроить против кого-л.
Акаарыны киксэрдэххэ өлөрүө да буоллаҕа дии. Амма Аччыгыйа
Ойуумсуйар иирээки киксэрдэҕин ахсын хабарҕаларыгар түсүһэр дьон ити төһө өргө иллэстилэр? Н. Лугинов
Саала иһиттэн Ыстапааны киксэрэр саҥалар онтон-мантан иһилиннилэр. И. Федосеев
2. Көлө айанын саҥаҕынан түргэтэтэн биэр, тиэтэт. ☉ Понукать, погонять
«Кытаат! Түһэн биэр!» — аппын киксэрэн туох баарбынан үөгүлүүбүн да, саҥам иһиллибэт курдук. И. Семенов. Пураама …… ньуоҕутун эһэ охсон ылаат, табаларын киксэрэн үөгүлээт, наартатыгар лап гына олорунан кэбистэ. С. Курилов (тылб.)
△ Ыты киһиэхэ эбэтэр кыылга, көтөргө түһэр курдук соруй, көҕүт. ☉ Науськивать, натравливать собак на кого-л.
Бөтөһү киксэриэх эрэ кэрэх — оннооҕор эһэни көмүллүүр ыт Хасхаан эрэйдээҕи тулутуо дуо? Далан
[Булчуттар] маҥан ыты уһун быаҕа баайаллар, ол кэннэ хаастарга киксэрэллэр. И. Федосеев
Кэмниэ-кэнэҕэс ытын дьэ сүөрэн киксэрэ-киксэрэ саарба куоппут сирин диэки тэбиннэ. Сэмээр Баһылай
3. түөлбэ. Уоту күөдьүт, уокка маста бырах. ☉ Раздуть огонь, поддать жару
Тукаам, Баһылаай, оҕонньор сотору кэлиэҕэ, оһох төрдүттэн хардаҕаста ылан уоккун киксэрэн биэр. Айталын
△ Кымыһы көөнньөр, аһыт. ☉ Заквасить, заводить кумыс
[Маҥан илгэни] Сөҥ сүөгэй аннын уутунан Кимиэлинэн киксэрэн, Ала ынах араҕас арыытынан Амтанын тупсарбыта. Саха нар. ыр. II