замысловатый, тонкий (о ручных изделиях).

замысловатый, сложный; ииччэх-бааччах ойуу замысловатые узоры.

прил. 1. (вычурный) чааҕыр; затейливое украшение чааҕыр киэргэл; 2. (замысловатый) саатабыллаах, көрдвөх; затейливая игрушка саатабыллаах оонньуур.

вышивка, узор; узоры; ойуу-мандар замысловатые узоры.

прил. разг. I. (замысловатый) олус уустук, дэбигис өйдөммөт; 2. (сложный) олус уустук; мудрёный узор олус уустук оһуор;3. (странный) дьиибэ;мудрёный человек дьиибэ киһи; # что мудрёного или мудрёного нет туох да дьиибэтэ суох; утро вечера мудренее поел, киэһээҥитээҕэр сассыардааҥы өй ордук.

даҕ. Чуолкайа суох, киһи тута өйдөөбөт, уустук (хол., тыл, саҥа); тылы аанньа билбэтиттэн олуттаҕастык саҥарар. ☉ Замысловатый, мудрёный, сложный; неразборчивый, с сильным акцентом (о речи)
Ричард нууччалыы балачча билэрэ. Ол эрэн олуллаҕас хос ааты «Хан Факир» диэн өйдөөбөтө. С. Дадаскинов
Хос иһиттэн олуллаҕас нууччалыы хоруй иһилиннэ: «Киириҥ!». Н. Островскай (тылб.)

даҕ.
1. Туора-маары туох да бэрээдэгэ суох тардыллыбыт, ииччэҕэй-бааччаҕай. ☉ Хаотичный, беспорядочный; замысловатый. Тааппарай ойуу
□ Борокуоппай …… туран аа-дьуо таҥнар, элбэх сиринэн тааппарай абырахтаах халтаҥ сонун кэтэр. А. Бэрияк
Хонууга кулааһайдар уонна дьиикэй козёллар суоллара бииргэм тааппарай курдук. В. Арсеньев (тылб.)
2. көсп. Олус бутуурдаах, киһи кыайан ырыппат, быһаарбат. ☉ Слишком сложный, запутанный, неясный
Биир тылга төһөлөөх санаа-оноо, киһи ааҕан сиппэт араас тааппарай өйдөбүллэрэ баара буолуой?! В. Тарабукин
Мирнэй уонна Норильскай (икки хотугу куораттар) олохтоохторо кэргэннии дьон дьиэ-уот ол-бу тааппарай боппуруостарыгар сылга төһөлүү бириэмэни ыыталларын чинчийэн көрбүттэрэ. ДьИэБ

м. киитэрэй өйдөөх киһи, албастаах киһи, албын киһи. хитрить несов. албастаа, албыннаа. хитрость ж. 1. (притворство) албыдыйыы; 2. (уловка) албас; 3. разг. (изобретательность, искусность) мындыр, мындыр ей; 4. разг. (то, что замысловато сделано) мындыр, (туох эмэ) мындыра, чымпыга.

1. даҕ.
2. Дьүүлэ-дьаабыта биллибэт хойуу, киһи кыайан быһаарбат гына эриллэн-иилистэн хаалбыт (туох эмэ). ☉ Чрезмерно запутанный, беспорядочно-густой
   Мас көтөрүн, тыа булдун дьиҥнээх киин саарыстыбата манна баар эбит. Туора-маары ыллыктар, ииччэх-бааччах суоллар. Амма Аччыгыйа
   Ииччэх-бааччах салаалаах Иирэ талах лабаатыгар Дулҕа сиэлин хомуйан, Ньуолах сымна отторунан Чыычаах уйа туттубут. М. Тимофеев
3. Уустук, дэбигис өйдөммөт. ☉ Сложный, замысловатый, запутанный
   Бэйэҥ ииччэх-бааччах санааҕар мунан хаалан, бэйэҥ эрэ кыһалҕаҥ туһунан санаа мэһэйдээн, кинини көрбөт, өйдөөбөт, өйдүү да сатаабат этим. Н. Лугинов
   Мунуом диэн отой мунчаарбат кини, Ол хара тыатыгар эрэ буолбакка - Олох ииччэх-бааччах суолугар кытта! В. Миронов
4. сыһ. суолт. Бутуурдаахтык, дьүүлэдьаабыта биллибэттик. ☉ Путано, беспорядочно
   [Архитектор] сибээһэ суох көннөрү сурааһыннары ииччэх-бааччах тардыалыыр. Н. Лугинов
   Ооҕуй оҕус ситимин дыргыччы тардыталаан кэбиспит курдук, элэктэриичистибэ боробулуохалара ииччэх-бааччах сыыйыллаллара. В. Яковлев
   [Коркин] ииччэхбааччах гына бэлиэтэммит сурунар киниискэтин арыйбахтаата. НЕ ТАО

даҕ.
1. Хайдах эмэ албастаан тугу барытын бэйэтин туһатыгар эргитэр, албын, угаайылаах өйдөөх. ☉ Хитрый, изворотливый, коварный
Баҕар, былыргы муударай кырдьаҕастар, оҕус бэйэтэ киитэрэйин билэр буоланнар, кутуруга эрэ көнө диэбиттэрэ буолаарай? Далан
Генерал-губернатор Анучин бэйэтэ наһаа албын-түөкэй, киитэрэй киһи этэ дииллэр. Ол курдук туох баар сидьиҥ быһыыны атын дьоннорунан оҥорторору сатыыра. П. Филиппов
Дьону сатаан билэр буолуҥ: сүүлүк, албын, киитэрэй. Пьесалар-1956.
2. Ырааҕы өтө көрөр, мындыр өйдөөх. ☉ Проницательный, прозорливый
Оо, Настаа эмээхсин дэлэ киитэрэй эмээхсин буолбатах — Уйбааскы ыал буолара алдьамматын диэххэ айылаах хабааннаан саҥарар. П. Ойуунускай
Миддендорф диэн улахан учуонай сахалары Сибиир еврейдэрэ диэн ааттаабыт. Бу сүрдээх киитэрэй, эргитиилээх өйдөөх, эргиэҥҥэ сүрдээх дьоҕурдаах омук. Б. Павлов
3. көсп. Уустук оҥоһуулаах, тута өйдөммөт. ☉ Замысловатый, мудреный
Тугунан эрэ даачаны санатар дьиэҕэ, ол-бу киитэрэй олуурдары аһан, көтөн түһэбит. П. Чуукаар