кашель; кураанах сөтөл сухой кашель.

прил. бопторор; спазматический кашель бопторор сөтөл.

прил. илистиилээх, илиһиннэриилээх; надсадный кашель илиһиннэриилээх сөтөл.

побуд. от сөтөлүн = вызывать кашель; табах миигин сөтөлүннэрэр табак вызывает у меня кашель, от табака я кашляю.

1. болезненный, немощный, слабый; архах киһи болезненный человек; 2. хроническое заболевание; архаҕым көптө обострился мой старый недуг; архах сөтөл застарелый кашель.

иэрийэр сөтөл а) приступы судорожного кашля; б) коклюш.

1) душить, затруднять дыхание; кинини сөтөлө тууйар его душит кашель; 2) перен. мучить, тяготить; давить; кининк ыар санаалар тууйаллар его давят тяжёлые мысли; 3) перен. зажимать, душить что-л.; кириитикэни тууй = зажимать критику; көҥүлү тууй = душить свободу.

плохо держащийся; хоҥнорхой маарка плохо приклеенная марка; хоҥнорхой лэппиэскэ лепёшка, не прилипшая к сковороде; хоҥнорхой хатырык отставшая кора; хоҥнорхой оҥочо не осевшая лодка; хоҥнорхой сөтөл кашель с легко отхаркивающейся мокротой; ср. хоҥноруттаҕас , хоҥностугас 1.

аат. Киһи көхсүн этитэригэр тахсар тыаска маарынныырдык көҥдөй саҥаны таһаарыы (таба туһунан). ☉ Трубные звуки, похожие на кашель, издаваемые оленями
Көс дьон ампаалыктара, табалар, тугуттар өҕүргээһиннэрэ хайаттан хайаҕа дуораһыйарга дылыта. Н. Абыйчанин

субул. тыас туохт. Сүтэ сыһа-сыһа «түллүгүр-түллүгүр» гынан тыаһаа (хол., алдьанаары гыммыт мотуор тыаһа). ☉ Издавать неравномерные глухие, прерывистые звуки, напоминающие затухающий кашель (напр., о глохнущем моторе)
Буурҕа часкыйыытын ортотугар бөтө барар мотуор хаста да түллүгүрээбитин иһиттим. А. Беляев (тылб.)